Gắn với việc xây dựng trường học tại các xã biên giới, Thủ tướng Chính phủ vừa có Công điện số 42/CĐ-TTg yêu cầu các địa phương phải huy động cả hệ thống chính trị vào cuộc, triển khai "chiến dịch 100 ngày đêm cao điểm", bám sát tiến độ từng ngày, từng tuần để bảo đảm hoàn thành 100 trường học trước ngày 30/8/2026.
Trước đó, ngày 18/7/2025, Bộ Chính trị đã ban hành Thông báo số 81-TB/TW, thống nhất chủ trương đầu tư xây dựng trường phổ thông nội trú liên cấp tại 248 xã biên giới đất liền. Theo thông báo, 100 trường sẽ được xây mới hoặc cải tạo, và trở thành hình mẫu để tiếp tục triển khai trên diện rộng.
Chúng ta đều biết, chủ trương xây dựng trường học nội trú tại các xã biên giới gắn với nhiều tầng ý nghĩa về phát triển giáo dục, bảo đảm an sinh, tạo nguồn nhân lực tại chỗ, củng cố nền tảng dân sinh tại vùng xa… Nhưng trong số đó, dễ thấy nhất - và cũng chạm vào lòng người nhất - vẫn là sự chăm lo cho trẻ em ở những nơi còn nhiều khó khăn, để khoảng cách giữa các em và một môi trường học tập ổn định được rút ngắn lại.
Phối cảnh trường Phổ thông nội trú liên cấp Tiểu học - Trung học cơ sở - Trung học phổ thông tại xã A Lưới 5 (Huế). Ảnh: TTXVN phát
Bởi ở vùng biên giới, khoảng cách đến trường thường không chỉ bị ngăn cách do núi cao, suối sâu, mưa lũ hay sạt lở. Nó còn đến từ sự khó khăn của nhiều gia đình nghèo, từ những lo toan sinh kế có thể khiến việc học của trẻ bị ngắt quãng. Và với nhiều học sinh, một trường nội trú liên cấp được xây dựng bài bản sẽ giúp các em có chỗ ăn ở trong thời gian học tập, có thầy cô, bạn bè cùng một nhịp sinh hoạt ổn định để cùng con chữ lớn lên.
Thực tế, ngay sau khi Bộ Chính trị ban hành Thông báo số 81-TB/TW, chương trình xây dựng trường học tại các xã biên giới đất liền đã được triển khai ở nhiều địa phương với nhịp độ khẩn trương. Từ tháng 7/2025, 28 trường ở một số tỉnh đã bước vào thi công. Đến đầu tháng 11/2025, 72 trường nội trú liên cấp còn lại trong giai đoạn đầu tiếp tục được khởi công đồng loạt.
Để rồi, tại nhiều công trường ở Lai Châu, Quảng Trị, An Giang..., việc xây dựng các trường học hiện vẫn đang được triển khai gấp rút, dù phát sinh nhiều khó khăn về địa chất phức tạp, thiếu hụt nhân công hay giá vật liệu xây dựng tăng cao.
***
Trong bối cảnh ấy, Công điện số 42/CĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ là một chỉ đạo kịp thời và cần thiết, nhằm điều phối và đưa quyết tâm chung xuống từng công trường, từng phần việc, để chủ trương lớn không bị chậm ở các khâu thực thi cụ thể.
Tại đó, nhiệm vụ "xây dựng tiến độ từng ngày, từng tuần cho từng dự án" giúp chiến dịch giữ được sự ổn định, biến tiến độ thành trách nhiệm được theo dõi thường xuyên và kịp thời nhận diện các điểm nghẽn phát sinh. Còn yêu cầu "huy động cả hệ thống chính trị vào cuộc, tập trung tối đa nguồn lực" nhấn mạnh sự phối hợp đồng bộ, qua đó tháo gỡ những vướng mắc vượt quá khả năng của một đơn vị thi công hay một cấp quản lý.
Đặc biệt, một điểm rất đáng chú ý trong Công điện là việc các địa phương phải "chủ động xây dựng, phê duyệt đề án thành lập trường, phương án tuyển sinh cụ thể cho năm học mới" và "bảo đảm công trình sau khi hoàn thành bàn giao được đưa vào hoạt động, giảng dạy ngay, tuyệt đối không để xảy ra tình trạng "trường chờ thiết bị" hoặc "trường chờ giáo viên".
Góc nhìn 365: Từ lưu trữ tới kiến tạo giá trị mới
12/03/2026 07:24
Chỉ đạo ấy cho thấy đích đến của chiến dịch không dừng ở việc hoàn thành 100 trường học tại các xã biên giới. Xa hơn, đó là câu chuyện về khả năng vận hành thực tế của từng cơ sở giáo dục này sau ngày bàn giao. Ở đó, những mái trường chỉ phát huy hết giá trị khi có học sinh tới lớp, có thầy cô giảng bài, có thiết bị học tập cũng như khu nội trú đủ điều kiện ăn ở, sinh hoạt. Nói cách khác, 100 ngày đêm là chiến dịch của hiện tại, còn chiều sâu nhân văn của nó sẽ được đo bằng những năm học lâu dài trong tương lai, khi các em có một nơi để học tập và phát triển an toàn.
Và như thế, chiến dịch 100 ngày đêm cao điểm để hoàn thành 100 mái trường cũng là 100 lời hẹn với các em nhỏ, với gia đình và cộng đồng nơi biên giới. Đó là lời hẹn về một trách nhiệm nhân văn: trong kỷ nguyên phát triển mới của dân tộc, như mọi trẻ em các miền đất nước, trẻ em vùng biên cũng phải được lớn lên trong sự chăm lo, và được đặt ở trung tâm của những chính sách vì con người.
