Sáng 10/10, tại Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh (Hà Nội), chương trình bồi dưỡng chuyên đề “Chuyển đổi số và trí tuệ nhân tạo (AI) đối với lãnh đạo, quản lý: Kinh nghiệm của Cộng hoà Pháp” diễn ra với sự tham gia của các chuyên gia Pháp cùng khoảng 700 học viên là lãnh đạo, nhà quản lý đến từ các cơ quan bộ, ngành và địa phương của Việt Nam.
Diễn ra đúng Ngày Chuyển đổi số quốc gia (10/10), chương trình góp phần thúc đẩy trao đổi kinh nghiệm quốc tế, nâng cao năng lực ứng dụng công nghệ số và AI trong quản lý, điều hành. Đây là hoạt động trong khuôn khổ dự án Hợp tác Chính phủ điện tử giữa Chính phủ Pháp và Chính phủ Việt Nam.
Chuyển đổi số và trí tuệ nhân tạo: Đổi mới tư duy, nâng cao năng lực quản lý
Phát biểu khai mạc, PGS, TS Đậu Hương Nam, Vụ trưởng Vụ Hợp tác quốc tế, nhấn mạnh chuyển đổi số và AI đang làm thay đổi cách thức xây dựng chính sách, tổ chức thực thi và cung cấp dịch vụ công. Công nghệ mở ra khả năng khai thác dữ liệu, tự động hóa và hỗ trợ ra quyết định, đồng thời đặt ra yêu cầu kiểm soát rủi ro về bảo mật, tính minh bạch, trách nhiệm giải trình và đạo đức công vụ.
Theo PGS, TS Đậu Hương Nam, chuyển đổi số và AI trước hết là câu chuyện về đổi mới tư duy lãnh đạo và năng lực thích ứng của đội ngũ cán bộ. “Người lãnh đạo không nhất thiết phải là chuyên gia công nghệ, nhưng cần hiểu công nghệ, nhận diện cơ hội và rủi ro để đưa ra quyết định đúng đắn, gắn với trách nhiệm chính trị và xã hội.”
PGS, TS Đậu Hương Nam, Vụ trưởng Vụ Hợp tác quốc tế, phát biểu tại buổi chuyên đề chuyên đề về chuyển đổi số và và trí tuệ nhân tạo đối với lãnh đạo, quản lý: Kinh nghiệm của Cộng hoà Pháp.
Đề cập đến yêu cầu tiếp thu kinh nghiệm quốc tế, ông Đậu Hương Nam cho rằng việc tham khảo mô hình của Pháp cần xuất phát từ thể chế, điều kiện và yêu cầu thực tiễn của Việt Nam, đồng thời chú trọng hiệu quả quản trị, an toàn dữ liệu và quyền lợi của người dân.
Ông cũng đặt ra yêu cầu vận dụng những kinh nghiệm này vào nâng cao chất lượng tham mưu, hoạch định chính sách, xử lý thủ tục hành chính, đặc biệt trong bối cảnh vận hành chính quyền địa phương hai cấp.
Tại chương trình, các chuyên gia Pháp đã chia sẻ kinh nghiệm và thảo luận với học viên về phương pháp tái thiết kế quy trình hành chính, cắt giảm các thủ tục rườm rà, chồng chéo thông qua ứng dụng dữ liệu và AI, hướng tới xây dựng nền hành chính minh bạch, tinh gọn, nâng cao chất lượng phục vụ người dân.
Bà Manon Lafitte, chuyên gia dữ liệu số thuộc dự án Hợp tác Chính phủ điện tử Pháp – Việt, chia sẻ kinh nghiệm tại sự kiện
Bà Manon Lafitte, chuyên gia dữ liệu số thuộc dự án Hợp tác Chính phủ điện tử Pháp – Việt, đánh giá Việt Nam đã đạt được những tiến bộ đáng ghi nhận về xây dựng hệ thống văn bản pháp luật liên quan đến chuyển đổi số.
Theo bà, hệ thống pháp luật của Việt Nam có mức độ phát triển cao so với nhiều quốc gia châu Á và có những điểm tương đồng với hệ thống pháp luật châu Âu. Thách thức hiện nay là đưa các quy định vào thực tiễn, trên cơ sở những nỗ lực đã được Chính phủ và đội ngũ công chức triển khai.
Từ kinh nghiệm của Pháp, bà Manon Lafitte lưu ý một trong những sai lầm cần tránh khi xây dựng chính phủ số là xem công nghệ như giải pháp cho mọi hoạt động. “Không phải công việc nào cũng cần đến công nghệ hoặc AI, trong nhiều trường hợp, công chức trực tiếp thực hiện nhiệm vụ vẫn có thể tạo ra giá trị mà công nghệ không thể thay thế.
Vì vậy không nên cố gắng ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong mọi hoạt động”, chuyên gia Pháp nhấn mạnh, đồng thời cho rằng cần xác định những lĩnh vực mà công nghệ thực sự hữu ích, giúp công chức thực hiện công việc hiệu quả hơn. Bên cạnh đó, việc kết nối các cơ sở dữ liệu của Chính phủ cần được triển khai trên cơ sở một tầm nhìn tổng thể về chính phủ số.
Công nghệ hỗ trợ, con người giữ vai trò quyết định
Từ góc nhìn thực tiễn công tác, anh Trần Đình Chiến, thanh tra viên Thanh tra Chính phủ, đánh giá chuyên đề có ý nghĩa thiết thực khi chia sẻ kinh nghiệm của Pháp trong ứng dụng công nghệ số và AI vào xử lý công việc hành chính, phục vụ người dân.
Theo anh Chiến, những kiến thức được trao đổi tại chương trình có thể gợi mở hướng ứng dụng công nghệ vào công việc chuyên môn, trong đó có hoạt động thanh tra. Việc số hóa văn bản, xây dựng hệ thống theo dõi công việc và sử dụng AI để đưa ra các khuyến nghị có thể góp phần rút ngắn thời gian xử lý nhiệm vụ, hỗ trợ cán bộ trong quá trình xem xét thông tin và ra quyết định.
Tuy nhiên, điều quan trọng là phải xác định đúng vai trò của công nghệ. Từ những nội dung tiếp thu tại buổi trao đổi, anh Chiến cho rằng AI và dữ liệu có thể hỗ trợ quá trình xử lý công việc, nhưng quyết định cuối cùng vẫn cần có sự kiểm soát của con người, bảo đảm tính khách quan và phù hợp với thực tiễn.
PGS,TS Đậu Hương Nam, Vụ trưởng Vụ Hợp tác quốc tế và ông Eric Soulier, Tham tán Hợp tác và Hoạt động Văn hóa, Giám đốc Viện Pháp tại VN cùng đoàn chuyên gia Pháp tại sự kiện.
Kinh nghiệm từ Pháp cùng những trao đổi tại chương trình cho thấy chuyển đổi số không đơn thuần là đưa công nghệ vào quy trình hiện có. Quá trình này đòi hỏi tư duy quản lý mới, khả năng tổ chức và khai thác dữ liệu, cũng như sự chủ động của đội ngũ cán bộ trong lựa chọn, kiểm soát và sử dụng công nghệ.
Trong bối cảnh Việt Nam thúc đẩy phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số theo Nghị quyết số 57-NQ/TW ngày 22/12/2024 của Bộ Chính trị, việc nâng cao năng lực số cho đội ngũ lãnh đạo, quản lý có ý nghĩa quan trọng. Công nghệ chỉ phát huy hiệu quả khi được đặt trong một phương thức quản trị phù hợp, có cơ chế kiểm soát rủi ro và hướng tới nâng cao chất lượng phục vụ người dân./.
