Chiều 28/3, tại Hà Nội, Ủy ban Nhà nước về người Việt Nam ở nước ngoài (Bộ Ngoại giao) tổ chức Lễ Phát động Ngày Tôn vinh tiếng Việt trong cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài và Chương trình Tìm kiếm Sứ giả tiếng Việt ở nước ngoài năm 2026.
Sự kiện được kết nối trực tuyến tới hơn 150 điểm cầu trong và ngoài nước, bao gồm các địa phương, cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài, hội đoàn và các cơ sở dạy tiếng Việt trên toàn thế giới.
Trong clip khai mạc, Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Lê Thị Thu Hằng khẳng định, trong những năm qua Ngày Tôn vinh tiếng Việt đã lan tỏa sâu rộng trong cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài, góp phần củng cố bản sắc văn hóa và gắn kết thế hệ trẻ kiều bào với quê hương.
Thứ trưởng Bộ Ngoại giao kỳ vọng tiếng Việt sẽ tiếp tục được gìn giữ và trao truyền qua các thế hệ tiếp theo, trở thành cầu nối văn hóa và là kênh quảng bá hình ảnh Việt Nam ra thế giới.

Một góc tủ sách tại Trường tiếng Việt tiểu học Khánh An, Thái Lan. Ảnh: Huy Tiến/TTXVN
Phát biểu chính thức phát động chương trình, Chủ nhiệm Ủy ban Nhà nước về người Việt Nam ở nước ngoài Nguyễn Trung Kiên nhấn mạnh, tiếng Việt là nơi lưu giữ ký ức dân tộc, là sợi dây gắn kết các thế hệ người Việt với cội nguồn. Việc giữ gìn tiếng Việt - đặc biệt trong thế hệ trẻ kiều bào - mang ý nghĩa thiết yếu trong bảo tồn bản sắc và tăng cường nội lực hội nhập.
Nhìn lại chặng đường ba năm qua, ông Nguyễn Trung Kiên khẳng định, chương trình đã ghi nhận nhiều kết quả đáng khích lệ; riêng trong năm 2025, 6 Sứ giả tiếng Việt được vinh danh, 9 kỷ niệm chương và 12 Tủ sách tiếng Việt được trao tặng đến cộng đồng người Việt trên khắp thế giới.
Nhân dịp này, thay mặt Hội đồng chuyên môn, Giáo sư, Tiến sĩ Hoàng Anh Tuấn - Hiệu trưởng Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn (Đại học Quốc gia Hà Nội) - chính thức công bố chương trình Tìm kiếm Sứ giả tiếng Việt ở nước ngoài năm 2026, với điểm mới nổi bật là chuyển từ hình thức "cuộc thi" sang "tìm kiếm, lựa chọn" các cá nhân có đóng góp thiết thực, nổi bật trong việc lan tỏa tiếng Việt và văn hóa Việt.
Trong khuôn khổ chương trình, nhiều hoạt động phong phú để hưởng ứng sự kiện như triển lãm, ra mắt sách, thuyết trình... đã được các cơ quan, đoàn thể liên quan như Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam, Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn, Ban Truyền hình Đối ngoại - Đài Truyền hình Việt Nam, Hội Liên lạc với người Việt Nam ở nước ngoài, Mạng lưới Giảng dạy tiếng Việt toàn cầu... triển khai.
Giáo sư, Tiến sĩ Hoàng Anh Tuấn cũng thông tin về chuỗi hoạt động lan tỏa tiếng Việt của Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn trong năm 2026 như vận hành kênh dạy tiếng Việt miễn phí cho kiều bào tại 25 quốc gia; tổ chức khoảng 30 khóa tập huấn phương pháp giảng dạy cho giáo viên kiều bào; triển khai các sản phẩm ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong dạy và học tiếng Việt; tổ chức hội thảo khoa học quốc gia và quốc tế; công bố báo cáo quốc gia về giảng dạy tiếng Việt cho kiều bào.
Tại buổi lễ, nhóm sinh viên của Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn trình bày các sản phẩm ứng dụng AI trong xây dựng hệ sinh thái dạy và học tiếng Việt, mở ra hướng tiếp cận ngôn ngữ mới mẻ và hiện đại.

Giới thiệu bộ sách Chào tiếng Việt (tập 1,2) do TS Giáo dục Nguyễn Thụy Anh biên soạn tại Fukuoka (Nhật Bản). Ảnh: Thanh Tùng - TTXVN
Phát biểu trực tuyến tại buổi lễ, hai Sứ giả tiếng Việt đã chia sẻ câu chuyện truyền cảm hứng từ thực tiễn lan tỏa tiếng Việt. Sứ giả tiếng Việt năm 2023, chị Nguyễn Thị Liên (kiều bào Malaysia) chia sẻ về hành trình bền bỉ lan tỏa tiếng Việt tại địa bàn. Sứ giả tiếng Việt năm 2025, em Lê Nguyễn Lưu An (kiều bào Malaysia) giới thiệu sáng kiến xây dựng "Tủ sách tiếng Việt" tại Nhà hàng Việt Nam Vinh City (tại Thủ đô Kuala Lumpur), tạo nên không gian đọc sách và sinh hoạt tiếng Việt ngay giữa lòng cộng đồng, được cơ quan đại diện và bà con kiều bào đánh giá cao.
Điều đặc biệt, chị Nguyễn Thị Liên là mẹ của em Lê Nguyễn Lưu An. Việc cả hai lần lượt được vinh danh là thành quả của hành trình gìn giữ tiếng Việt bền bỉ ngay trong chính ngôi nhà của họ - nơi tiếng mẹ đẻ được truyền từ trái tim người mẹ sang con. Từ tình yêu ngôn ngữ âm thầm vun đắp trong gia đình, cả hai, mỗi người một cách riêng, đều chung niềm đam mê giữ gìn và lan tỏa tiếng Việt. Đây là minh chứng sống động nhất cho sức lan tỏa của tiếng Việt và văn hóa dân tộc: không cần giáo trình, không cần giảng đường, chỉ cần một gia đình chọn nói tiếng Việt với nhau mỗi ngày.
Tại buổi lễ cũng đã diễn ra lễ ký kết hợp tác giữa Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam và Ban Truyền hình Đối ngoại (VTV4), đánh dấu bước tiếp nối trong hành trình đưa tiếng Việt đến gần hơn với kiều bào qua sóng truyền hình.
Lễ Phát động Ngày Tôn vinh tiếng Việt và Tìm kiếm Sứ giả tiếng Việt ở nước ngoài năm 2026 thể hiện thông điệp mạnh mẽ về quyết tâm của các cơ quan chức năng và cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài trong gìn giữ, phát huy và lan tỏa tiếng Việt. Với sự chung tay của toàn xã hội, tiếng Việt sẽ tiếp tục được bảo tồn, phát triển bền vững và trở thành cầu nối văn hóa gắn kết cộng đồng người Việt trên toàn thế giới.
