Phim Hộ linh tráng sĩ: Bí ẩn mộ vua Đinh (đạo diễn: Nguyễn Phan Quang Bình) vừa được Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch chính thức lựa chọn làm đại diện cho điện ảnh Việt Nam tham gia sơ tuyển ở hạng mục Phim nói tiếng nước ngoài hay nhất (Best Foreign Language Film) tại Giải thưởng Oscar lần thứ 99.
Việc phim này hoặc bất kỳ phim nào được lựa chọn tham dự Oscar luôn nhận được sự quan tâm rất lớn của khán giả. Trong khi với nhiều người trong nghề hoặc có trách nhiệm với nền điện ảnh, việc dự giải chưa hẳn là nhằm mục đích để đoạt giải, mà là để có thêm dịp cọ xát quốc tế, để thấy rõ hơn vị trí của mình trên bản đồ điện ảnh thế giới...
Nhìn lại cách Việt Nam lựa chọn phim tham gia sơ tuyển Oscar hơn 10 năm qua, có thể thấy sự phong phú và đa dạng về thể loại, đề tài, bối cảnh… Từng có phim hài như Trúng số (đại diện cho năm 2015), phim thiếu nhi Tôi thấy hoa vàng trên cỏ xanh (2016), phim giả tưởng Cô Ba Sài Gòn (2018), phim hành động Hai Phượng (2019), phim tâm lý gia đình Bố già (2021), phim chuyển thể từ tác phẩm văn học lấy bối cảnh sông nước miền Tây như Tro tàn rực rỡ (2023), phim lịch sử Đào, phở và piano (2024), Mưa đỏ (2025)… Điều này phần nào cho thấy sự đa dạng trong việc lựa chọn phim.
Đoàn làm phim "Hộ linh tráng sĩ" chia sẻ về quá trình tái hiện lịch sử trong phim tại hội thảo về phát triển công nghiệp văn hóa và điện ảnh gắn với du lịch và bảo tồn di sản. Ảnh: Hữu Duyên - TTXVN
Thẳng thắn nhìn nhận thì các phim được lựa đi dự Oscar vẫn còn điểm này điểm nọ chưa được như ý, nhưng thường là đại diện tương đối thuyết phục nhất của năm đó. Những thế mạnh hay hạn chế ấy đã được chính khán giả lẫn giới chuyên môn trong nước đưa ra phân tích, tranh luận từ sớm, chưa cần phải đợi đến giới phê bình hoặc các giải thưởng quốc tế.
Các phim điện ảnh trong 10 năm qua đại diện Việt Nam tham dự Oscar dù chưa vượt khỏi vòng sơ loại, nhưng cũng phần nào giúp bạn bè quốc tế có thêm thông tin, hiểu biết về điện ảnh Việt Nam nói chung. Bên cạnh sự tăng trưởng đáng kể về doanh thu phòng vé, rõ ràng 10 năm qua điện ảnh Việt Nam đã có sự thay đổi và phát triển tích cực. Dễ nhận ra nhất trong các sự thay đổi đó chính là sự chủ động tham dự các sự kiện, các giải thưởng quốc tế, mà Oscar chỉ là một trong số đó. Việt Nam cũng chủ động hơn trong việc thu hút giới nhà nghề quốc tế tham dự vào thị trường nội địa, trong tất cả các khâu từ tiền kỳ cho đến hậu kỳ, từ giáo dục, hội thảo cho đến phát triển cộng đồng điện ảnh, xây dựng các liên hoan phim quốc tế...
Với tâm thế đó, việc chọn phim cổ trang Hộ linh tráng sĩ tham dự sơ tuyển Oscar lần thứ 99 không chỉ làm tăng thêm cái nhìn về tính đa dạng, mà còn góp phần mở ra một khả năng cho nền điện ảnh. Dù chưa thành công về phòng vé ở thị trường nội địa (thực tế thì thế giới cũng có không ít phim đoạt giải Oscar thất bại nặng nề về phòng vé), nhưng Hộ linh tráng sĩ đã cho thấy Việt Nam có thể làm được phim võ thuật, cổ trang - một thể loại vốn còn nhiều e dè. Với một nền lịch sử phong phú, nhiều truyền thuyết, huyền thoại dân gian…, nếu đi đúng hướng, phim hành động cổ trang Việt Nam sẽ là một thể loại hấp dẫn.
Ở góc độ thực tế hơn, việc ê-kíp Việt Nam thực hiện được nhiều cảnh võ thuật chất lượng cao, rất chân thật như trong Hộ linh tráng sĩ cũng sẽ mang lại danh tiếng cho nền công nghiệp điện ảnh đang phát triển. Đây cũng sẽ là một gợi ý sinh động để các đoàn phim quốc tế có thể thuê mướn các ê-kíp hành động, võ thuật của Việt Nam khi đến quay phim tại Việt Nam hoặc các nước trong khu vực Đông Nam Á.
