Phố Sách Hà Nội hướng tới văn hóa đọc bền vững: Từ sự kiện thời điểm đến thói quen thường xuyên

Không gian Phố Sách Hà Nội (phố 19/12, phường Cửa Nam) từ ngày 16/4 đến 3/5 đang trở thành điểm hẹn văn hóa sôi động với chuỗi hoạt động phong phú hưởng ứng Ngày Sách và Văn hóa đọc Việt Nam lần thứ 5, kỷ niệm 9 năm ngày thành lập Phố Sách, đồng thời chào mừng các ngày lễ lớn 30/4 và 1/5.

Tuy nhiên, đằng sau những sự kiện sôi nổi này là định hướng dài hạn: biến văn hóa đọc từ các hoạt động thời điểm thành thói quen tự thân, bền vững của cộng đồng.

Tại lễ khai mạc Hội Sách với chủ đề "Tri thức số - kết nối tương lai" ngày 16/4, ông Nguyễn Quốc Hoàn, Phó Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch UBND phường Cửa Nam khẳng định vai trò quan trọng của sách trong bối cảnh chuyển đổi số mạnh mẽ hiện nay. Ông cho biết, khi lượng thông tin ngày càng đa dạng và dễ gây nhiễu loạn, việc đọc sách có chọn lọc, đọc sâu và đọc có định hướng càng trở nên cấp thiết.

"Sách từ lâu được xem là kho tàng tri thức vô giá của nhân loại, là người bạn đồng hành tin cậy trên hành trình học tập, lao động và sáng tạo của mỗi con người" - ông Nguyễn Quốc Hoàn nhấn mạnh. Theo ông, phát triển văn hóa đọc không chỉ góp phần nâng cao dân trí, bồi dưỡng nhân cách, mà còn tạo nền tảng xây dựng xã hội học tập, thúc đẩy sự phát triển bền vững của đất nước.

Ông Hoàn lưu ý rằng Ngày Sách và Văn hóa đọc Việt Nam hằng năm vào ngày 21/4 nhằm tôn vinh giá trị của sách và khẳng định vai trò của việc đọc trong cộng đồng, đặc biệt với thế hệ trẻ. Từ đầu tháng 4, phường Cửa Nam đã triển khai nhiều hoạt động thiết thực như cuộc thi vẽ tranh "Đọc để hiểu, vẽ để yêu" ngày 14/4 thu hút đông đảo thiếu nhi, cùng các chương trình kết nối với nhà xuất bản qua cuộc thi xếp sách nghệ thuật và trải nghiệm dành cho bạn đọc.

Đặc biệt, tại lễ khai mạc, Ban Tổ chức đã phát động ủng hộ Quỹ "Vì biển, đảo Việt Nam" năm 2026, lan tỏa tinh thần trách nhiệm cộng đồng gắn kết với hoạt động văn hóa đọc.

Ông Nguyễn Quốc Hoàn đề nghị Ban Quản lý Phố Sách Hà Nội tiếp tục phối hợp chặt chẽ với các đơn vị liên quan để đổi mới mạnh mẽ nội dung hoạt động. Mục tiêu quan trọng là đưa việc đọc sách trở thành "nhu cầu tự thân và thói quen thường xuyên của người dân, đặc biệt là học sinh, thanh thiếu niên". Ông nhấn mạnh cần vượt qua cách làm mang tính thời điểm, hướng tới xây dựng văn hóa đọc bền vững.

Theo ông, Phố Sách Hà Nội cần được phát triển thành không gian văn hóa sáng tạo thực sự - không chỉ là nơi kinh doanh sách mà còn là điểm giao lưu tri thức, nơi tổ chức các tọa đàm, giới thiệu sách và hoạt động trải nghiệm văn hóa. Điều này sẽ góp phần thực hiện hiệu quả Đề án xây dựng trung tâm công nghiệp văn hóa của phường Cửa Nam.

Ông cũng xác định việc đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin và chuyển đổi số trong xuất bản, phát hành và đọc sách là hướng đi quan trọng, thông qua phát triển thư viện số, không gian đọc thông minh, giúp người dân dễ dàng tiếp cận tri thức trong thời đại mới. Các nhà xuất bản và đơn vị phát hành được kỳ vọng tiếp tục đồng hành, mang đến những ấn phẩm có giá trị, chiều sâu và tính định hướng rõ ràng, góp phần nâng cao đời sống tinh thần cho cộng đồng.

Chuỗi hoạt động sắp tới tại Phố Sách Hà Nội sẽ tiếp tục với nhiều chương trình ý nghĩa như "Hành trình cùng con" (ngày 18/4), "Sách và hành trình nuôi lớn tâm hồn" (ngày 19/4), các tọa đàm về "Sách và công nghiệp văn hóa", chuyển đổi số trong xuất bản, cùng nhiều buổi giao lưu tác giả, trải nghiệm sáng tạo và Hội sách mừng thống nhất từ ngày 30/4 đến ngày 3/5.

Để văn hóa đọc thực sự bền vững, Phố Sách Hà Nội cần được xem là một phần của chiến lược dài hơi, không chỉ tổ chức sự kiện mà phải tạo ra môi trường khuyến khích người dân chủ động tìm đến sách mỗi ngày. Sự thành công của định hướng này sẽ phụ thuộc vào sự phối hợp chặt chẽ giữa cơ quan quản lý, nhà xuất bản, gia đình và chính cộng đồng bạn đọc.

Chỉ khi đọc sách trở thành thói quen tự nhiên và thường xuyên, Phố Sách mới thực sự trở thành không gian văn hóa mở, góp phần nuôi dưỡng tâm hồn và tri thức cho thế hệ trẻ, đồng thời góp phần thực hiện mục tiêu xây dựng xã hội học tập suốt đời.