Nghị quyết 80-NQ/TW: Khi tuổi trẻ lan tỏa giá trị văn hóa dân tộc

Hướng tới kỷ niệm 95 năm Ngày thành lập Đoàn TNCS Hồ Chí Minh (26/3/1931 - 26/3/2026), sáng 24/3 tại Hà Nội, Đoàn TNCS Hồ Chí Minh Bộ VH,TT&DL chủ trì, phối hợp với một số đơn vị tổ chức chương trình "Tự hào truyền thống 95 năm - Tuổi trẻ lan tỏa giá trị văn hóa dân tộc".

Chương trình có sự tham gia của Đoàn Thanh niên các đơn vị: Thông tấn xã Việt Nam, Bộ Ngoại giao, Bộ Khoa học và Công nghệ, Tập đoàn Điện lực Việt Nam, Tổng công ty Đầu tư và Kinh doanh vốn nhà nước.

Đưa đoàn viên đến địa điểm văn hóa

Dấu ấn trọng tâm của chương trình là việc triển khai mô hình "Đưa đoàn viên đến địa điểm văn hóa" được khởi xướng bởi Đoàn TNCS Hồ Chí Minh Bộ VHTT&DL. Dịp này, các hoạt động được tổ chức tại Nhà hát Sân khấu truyền thống Quốc gia Việt Nam, góp phần cụ thể hóa thực hiện Nghị quyết số 80-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển Việt Nam với tinh thần xung kích, tiên phong của thế hệ trẻ.

Trong khuôn khổ chương trình, các đại biểu và đoàn viên, thanh niên đã đặt vòng hoa, tổ chức Lễ báo công và viếng Lăng Chủ tịch Hồ Chí Minh. Hoạt động này góp phần giáo dục truyền thống yêu nước, bồi dưỡng lý tưởng cách mạng, nâng cao bản lĩnh chính trị và khơi dậy niềm tự hào dân tộc cho thế hệ trẻ.

Điểm nhấn của chương trình là vở cải lương chính luận "Nợ nước non" do Nhà hát Sân khấu truyền thống Quốc gia Việt Nam biểu diễn, dưới sự dàn dựng của đạo diễn, TS - NSND Triệu Trung Kiên, dựa trên tiểu thuyết cùng tên của nhà văn Nguyễn Thế Kỷ.

Đáng chú ý, vở cải lương chính luận này kết hợp nghệ thuật cải lương và một số loại hình nghệ thuật truyền thống đặc sắc như dân ca ví giặm xứ Nghệ, ca Huế, bài chòi và dân ca Nam Bộ. Qua đó, vở diễn khắc họa sâu sắc hình tượng Chủ tịch Hồ Chí Minh, thân mẫu Hoàng Thị Loan, thân phụ Nguyễn Sinh Sắc và các nhân vật có nhiều ảnh hưởng lớn đến quá trình hình thành tư tưởng của Người, với chiều dài văn hóa từ Bắc tới Nam.

Bên cạnh đó, tại Nhà hát Sân khấu truyền thống Quốc gia Việt Nam, các đoàn viên, thanh niên còn có cơ hội tham gia thực hành các hoạt động nghệ thuật truyền thống như viết thư pháp, làm tranh dân gian Đông Hồ, vẽ mặt nạ, trải nghiệm các trò chơi dân gian và giao lưu với các nghệ sĩ trẻ biểu diễn nghệ thuật tuồng, chèo, cải lương nhằm góp phần nâng cao nhận thức, bồi dưỡng tình yêu và niềm tự hào đối với văn hóa, nghệ thuật truyền thống của dân tộc.

Phát biểu tại chương trình, Thứ trưởng Bộ VH,TT&DL Tạ Quang Đông nhấn mạnh: Trong mọi giai đoạn lịch sử của đất nước ta, thanh niên Việt Nam luôn là lực lượng tiên phong, đóng góp quan trọng vào sự nghiệp giải phóng dân tộc, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Bước vào kỷ nguyên hội nhập sâu rộng, chuyển đổi số và cạnh tranh toàn cầu, vai trò của thế hệ trẻ không chỉ gắn với phát triển đất nước mà còn được gắn với sứ mệnh nâng tầm vị thế quốc gia thông qua các giá trị văn hóa.

Theo Thứ trưởng Tạ Quang Đông, chương trình "Đưa đoàn viên đến địa điểm văn hóa" là một bước đi cụ thể của thế hệ trẻ, của Chính phủ tiên phong, cụ thể hóa triển khai Nghị quyết 80, góp phần đổi mới phương thức tiếp cận văn hóa, tăng cường trải nghiệm thực tiễn, đưa di sản và nghệ thuật truyền thống đến gần hơn với thanh niên, đồng thời tạo ra nền tảng để chuyển hóa giá trị di sản thành nguồn lực phát triển. Qua đó, hình thành một thế hệ thanh niên có bản lĩnh, có tri thức, có văn hóa và có khát vọng cống hiến vì sự phát triển của đất nước.

Phát huy vai trò tiên phong của tuổi trẻ

Đặt trong bối cảnh hiện nay, khi yêu cầu phát triển văn hóa được đặt ngang tầm với kinh tế, chính trị, xã hội, việc triển khai mô hình "Đưa đoàn viên đến địa điểm văn hóa" cho thấy một hướng tiếp cận trực tiếp, gắn trải nghiệm với nhận thức, đưa văn hóa từ không gian trưng bày trở thành nội dung sống động trong đời sống của thanh niên.

Theo bà Lê Minh Đức (Bí thư Đoàn Thanh niên Bộ VH,TT&DL), trong thời gian qua, Đảng và Nhà nước ta luôn xác định văn hóa là nền tảng tinh thần của xã hội, là nguồn lực nội sinh, đồng thời là động lực quan trọng cho phát triển nhanh và bền vững đất nước.

Tinh thần này tiếp tục được khẳng định trong Nghị quyết 80 về phát triển văn hóa trong giai đoạn mới. Nghị quyết nhấn mạnh vai trò chiến lược của văn hóa trong kỷ nguyên phát triển mới, xác định văn hóa là sức mạnh mềm quốc gia, là nền tảng quan trọng góp phần nâng cao vị thế và uy tín của Việt Nam trên trường quốc tế, đồng thời khẳng định rõ vai trò của toàn xã hội, từ người dân, doanh nghiệp, đến các tổ chức xã hội trong tham gia sáng tạo, bảo tồn và phát triển văn hóa.

Mặt khác, Nghị quyết Đại hội Đoàn Thanh niên Chính phủ nhiệm kỳ 2025 - 2030 cũng đã đặt ra yêu cầu rõ ràng đối với tuổi trẻ, phải tiên phong trong bảo tồn và phát huy, lan tỏa các giá trị văn hóa dân tộc. Mỗi đoàn viên, thanh niên không chỉ là người thụ hưởng văn hóa mà phải là chủ thể sáng tạo; là lực lượng nòng cốt trong gìn giữ bản sắc văn hóa; đồng thời tích cực lan tỏa các giá trị văn hóa trong công việc, trong đời sống và trên không gian số; chủ động kết nối, huy động sự tham gia của cộng đồng, doanh nghiệp và toàn xã hội trong phát triển văn hóa.

Từ những yêu cầu này đối với thế hệ trẻ, bà Lê Minh Đức nhấn mạnh: Đoàn viên Bộ VH,TT&DL đã không ngừng phát huy vai trò, trách nhiệm, chủ động, sáng tạo, triển khai hàng loạt các mô hình mới, gắn hoạt động đoàn với chuyên môn, qua đó từng bước khẳng định vai trò đại sứ văn hóa trẻ, góp phần lan tỏa các giá trị văn hóa dân tộc tới cộng đồng, xã hội. Trong đó, mô hình "Đưa đoàn viên đến địa điểm văn hóa" là một sáng kiến tiêu biểu, thể hiện rõ tinh thần xung kích, đổi mới của tổ chức đoàn.

Bà Đức cho biết, việc triển khai chuỗi hoạt động "Đưa đoàn viên đến địa điểm văn hóa" tại các nhà hát truyền thống trên phạm vi cả nước, hướng tới 3 mục tiêu chính. Trước hết, lấy đoàn viên thanh niên làm trung tâm của hoạt động, chú trọng nâng cao chất lượng thụ hưởng văn hóa cho thế hệ trẻ. Qua đó, khơi dậy ý thức trách nhiệm, bồi đắp tình yêu văn hóa dân tộc và phát huy vai trò tiên phong của tuổi trẻ trong việc bảo tồn, gìn giữ và phát huy các giá trị văn hóa nghệ thuật truyền thống.

Thứ hai, đẩy mạnh quảng bá hình ảnh văn hóa Việt Nam với bạn bè quốc tế, góp phần thúc đẩy giao lưu, hợp tác và lan tỏa những giá trị đặc sắc của văn hóa Việt Nam trong bối cảnh hội nhập sâu rộng. Thứ ba, đưa văn hóa truyền thống đến gần hơn với thế hệ trẻ, đồng thời huy động sự tham gia của cộng đồng và doanh nghiệp, từ đó phát huy các giá trị văn hóa như một nguồn lực nội sinh, nền tảng tinh thần và động lực phát triển bền vững của đất nước trong kỷ nguyên mới.

Trong khi đó, ông Bùi Hoàng Tùng (Bí thư Đoàn Thanh niên Chính phủ) cho rằng: "Đưa đoàn viên đến địa điểm văn hóa" là một mô hình sáng tạo đã được nhân rộng, có tính lan tỏa. Việc gắn trải nghiệm thực tiễn với giáo dục truyền thống, góp phần đưa văn hóa đến gần hơn với thanh niên một cách sinh động, hấp dẫn và hiệu quả. Qua thực tiễn triển khai, thanh niên càng nhận thức sâu sắc rằng văn hóa không chỉ là nền tảng tinh thần của xã hội mà còn là nguồn lực nội sinh, động lực quan trọng cho sự phát triển nhanh và bền vững của đất nước.

"Khi tình yêu với văn hóa được khơi dậy đúng cách, được lan tỏa bằng sức trẻ, những giá trị truyền thống sẽ không chỉ được bảo tồn mà còn được chuyển hóa thành sức mạnh mềm, thành nguồn lực thúc đẩy đổi mới sáng tạo và nâng cao vị thế quốc gia trong bối cảnh hội nhập quốc tế sâu rộng" - ông Tùng bày tỏ - "Trong tiến trình đó, thanh niên không chỉ là lực lượng kế thừa mà còn là chủ thể trực tiếp giữ gìn sáng tạo và phát huy các giá trị di sản của văn hóa dân tộc. Mỗi đoàn viên thanh niên cần ý thức rõ vai trò, trách nhiệm của mình trong việc lan tỏa những giá trị tốt đẹp của văn hóa Việt Nam, góp phần làm giàu bản sắc dân tộc và tiếp thêm sức mạnh cho sự phát triển của đất nước".

Mặt khác, ông Tùng cho rằng, chương trình "Đưa đoàn viên đến địa điểm văn hóa" là minh chứng sinh động cho tinh thần chủ động, gắn kết và phối hợp hiệu quả giữa các tổ chức đoàn. Sự liên kết chặt chẽ này đã tạo nên sức mạnh tổng hợp, thể hiện rõ vai trò đồng hành, trách nhiệm và quyết tâm của tuổi trẻ, cụ thể hóa các chủ trương, đường lối lớn của Đảng, Nhà nước bằng những hành động có chiều sâu, thiết thực và giàu sức lan tỏa. Qua đó, khẳng định vai trò xung kích tiên phong của tuổi trẻ trong việc chung tay lan tỏa các giá trị văn hóa, đóng góp tích cực vào sự phát triển bền vững của đất nước.