Không nặng về công nghệ hay những màn trình diễn choáng ngợp, Lễ khai mạc ASIAD 2026 mang đến một cách kể chuyện khác: Đưa con người, cảm xúc và bản sắc địa phương vào trung tâm. "Harmonic Heart Beat" là thông điệp mà nước chủ nhà muốn gửi tới cả châu Á.
Ngày 19/9, khi những đoàn VĐV từ 45 quốc gia và vùng lãnh thổ cùng bước vào sân vận động Mizuho Park ở thành phố Nagoya, điều Ban tổ chức muốn khán giả nhìn thấy không chỉ là một bức tranh về châu Á, với những ngôn ngữ, nền văn hóa và truyền thống khác nhau, nhưng cùng hiện diện trong một không gian và cùng hướng tới một điểm chung: Thể thao.
Đó chính là nền tảng của "Harmonic Heart Beat" - "Nhịp đập trái tim hòa hợp", chủ đề chính thức của Lễ khai mạc ASIAD 2026. Theo Ban tổ chức, ý tưởng của chương trình là để các VĐV châu Á và người dân trong khu vực "trở thành một" thông qua những cảm xúc và sự phấn khích mà thể thao mang lại.
Khi trái tim thay cho những màn phô diễn
Các kỳ đại hội thể thao lớn ngày càng biến lễ khai mạc thành một cuộc trình diễn công nghệ. Những màn chiếu khổng lồ, ánh sáng, drone, hiệu ứng sân khấu và những ý tưởng ngày càng phức tạp thường được sử dụng để tạo ra khoảnh khắc "wow". Aichi-Nagoya 2026 không phủ nhận công nghệ. Nhưng nước chủ nhà lựa chọn một cách tiếp cận khác.
Công nghệ chỉ là công cụ. Con người mới là câu chuyện.
Theo kế hoạch, sân khấu khai mạc sẽ kết hợp trình chiếu, ánh sáng với sự xuất hiện của các nghệ sĩ, VĐV, tình nguyện viên và người dân địa phương. Một trong những điểm nhấn công nghệ là hệ thống cánh tay robot công nghiệp điều khiển những lá cờ trong sân vận động, tạo ra các chuyển động chính xác và đồng bộ với đội hình con người. Chi tiết ấy có thể xem như một ẩn dụ khá đẹp cho cách Nhật Bản kể câu chuyện của ASIAD lần này: Máy móc có thể tạo ra sự chính xác, nhưng chỉ con người mới tạo ra cảm xúc.
Lễ khai mạc kéo dài từ 18h00 đến 20h00 ngày 19/9 (giờ địa phương). Nhưng câu chuyện tại sân vận động sẽ bắt đầu sớm hơn. Từ 16h00, khán giả có thể theo dõi chương trình Warm-up Stage, với sự tham gia của nhóm INI cùng các nghệ sĩ và lực lượng văn hóa địa phương. Aichi-Nagoya không muốn khán giả chỉ "đến xem lễ khai mạc". Họ muốn biến cả quá trình trước thời điểm khai mạc thành một phần của trải nghiệm.
7 tỷ yen cho lễ khai mạc
Đằng sau một chương trình được xây dựng với vẻ ngoài nhẹ nhàng ấy lại là một khoản đầu tư không nhỏ. Nhật Bản dành khoảng 7 tỷ yen, tương đương hơn 46 triệu USD, cho lễ khai mạc. Con số này cao hơn khoảng 2 tỷ yen so với dự toán ban đầu. Khoảng 70-80% ngân sách được dành cho chính chương trình biểu diễn.
“Harmonic Heart Beat” là thông điệp mà nước chủ nhà muốn gửi tới cả châu Á. Ảnh OCA
Nhưng điều đáng chú ý nằm ở cách số tiền ấy được sử dụng. Đó không phải một "show công nghệ" đắt đỏ. Thay vào đó, hàng nghìn người đã được huy động và tập luyện trong nhiều tháng, từ nghệ sĩ biểu diễn đến các VĐV, võ sĩ, tình nguyện viên và người dân địa phương.
Đó là một lựa chọn có tính toán. Một màn trình diễn công nghệ có thể gây kinh ngạc trong vài phút. Nhưng một lễ khai mạc để lại dấu ấn lâu hơn khi khán giả nhận ra trong đó có câu chuyện của chính thành phố đăng cai, của những con người sống ở nơi ấy và của những VĐV đang có mặt trên sân.
Tinh thần ấy còn được thể hiện qua lực lượng tình nguyện viên và sự tham gia của cộng đồng địa phương. Các hoạt động rước đuốc được triển khai tại nhiều khu vực của Aichi, trong đó có cả sự tham gia của học sinh. Ban tổ chức cũng xây dựng những không gian để người dân địa phương cùng tham gia vào không khí đại hội.
Đây là cách một đại hội thể thao tìm kiếm sự đồng thuận của xã hội: Không chỉ xây sân, dựng bảng điện tử rồi chờ VĐV tới thi đấu, mà đưa người dân vào chính câu chuyện của đại hội.
3 ngọn lửa, 1 trái tim
Nếu "Harmonic Heart Beat" là linh hồn của lễ khai mạc, thì ngọn lửa ASIAD là một trong những hình ảnh biểu tượng quan trọng nhất.
Ngọn lửa được xây dựng trên hành trình kết nối Tokyo, Hiroshima và Nagoya, trước khi hướng về Aichi. 3 địa danh mang 3 tầng ý nghĩa khác nhau. Tokyo đại diện cho thủ đô và lịch sử thể thao hiện đại của Nhật Bản. Hiroshima gợi lên thông điệp hòa bình. Nagoya là nơi ASIAD 2026 tìm thấy ngôi nhà của mình. Từ đó, ngọn lửa tiếp tục được đưa tới cộng đồng thông qua hành trình rước đuốc. Khoảng 1.000 người, trong đó có những nhân vật thể thao nổi tiếng và học sinh, tham gia các hoạt động rước đuốc qua 16 khu vực của Nagoya.
Đó cũng chính là điều "Harmonic Heart Beat" muốn nói. Nhịp đập của ASIAD không chỉ nằm trong trái tim của VĐV. Nó phải lan ra khán đài, xuống đường phố và đi vào đời sống của thành phố. ASIAD 2026 có quy mô đủ lớn để biến lễ khai mạc thành một cuộc phô diễn, nhưng ban tổ chức chọn cách khác. Họ muốn hàng chục nghìn người cùng xuất hiện trong một câu chuyện có chung một nhịp đập. Nói cách khác, "Harmonic Heart Beat" là lời giải của Nhật Bản cho câu hỏi: Làm thế nào để một đại hội với quy mô khổng lồ vẫn giữ được yếu tố con người?
Một trái tim. Một nhịp đập. Một châu Á.
17.000
Với hơn 11.000 VĐV cùng khoảng 17.000 HLV và quan chức đăng ký tham dự, ASIAD 2026 thậm chí đã vượt quy mô dự kiến ban đầu. 45 quốc gia và vùng lãnh thổ tranh tài ở 43 môn thể thao, với 469 nội dung tranh huy chương.
Đạo diễn nghệ thuật của lễ khai mạc là Yukihiko Tsutsumi, một người sinh ra tại Nagoya. Việc lựa chọn một đạo diễn trưởng thành từ chính thành phố đăng cai cũng cho thấy Ban tổ chức muốn lễ khai mạc trước hết mang hơi thở của Aichi-Nagoya, thay vì chỉ là một chương trình được "đóng gói" để phục vụ một sự kiện thể thao quốc tế.
