Theo phóng viên tại Trung Đông, một quan chức cấp cao Iran ngày 7/10 tuyên bố eo biển Hormuz vẫn bị đóng và tình trạng này sẽ tiếp tục cho đến khi các yêu cầu của Tehran được đáp ứng, trái ngược với tuyên bố của Mỹ rằng tuyến hàng hải chiến lược này đã được mở trở lại.
Ông Mohammad Reza Naghdi, cố vấn cấp cao của Tổng Tư lệnh Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC), khẳng định các lực lượng vũ trang Iran đang kiểm soát eo biển Hormuz và sẽ duy trì tình trạng hiện nay cho đến khi những yêu cầu mà Tehran đưa ra được đáp ứng. Ông Naghdi cũng tuyên bố lực lượng Iran sẽ ngăn chặn các tàu sử dụng những tuyến đường mà Tehran coi là không được phép.
Trước đó, Iran đã đưa ra một loạt điều kiện để mở lại hoàn toàn eo biển Hormuz, trong đó có yêu cầu chấm dứt các hoạt động quân sự chống Iran và các lực lượng đồng minh, dỡ bỏ phong tỏa đường biển đối với các cảng Iran, rút lực lượng quân sự Mỹ khỏi khu vực xung quanh Iran, dỡ bỏ các biện pháp trừng phạt, giải phóng tài sản Iran bị phong tỏa và bồi thường thiệt hại do xung đột.

Eo biển Hormuz. Ảnh: THX/TTXVN phát
Tuyên bố của ông Naghdi được đưa ra chỉ vài giờ sau khi Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio khẳng định eo biển Hormuz đang mở và Iran đã "mất hoàn toàn quyền kiểm soát" tuyến hàng hải này. Ông Rubio cũng cho rằng lượng dầu được vận chuyển qua khu vực đã phục hồi gần mức trước xung đột. Tuy nhiên, các số liệu theo dõi vận tải cho thấy hoạt động tại khu vực vẫn chưa hoàn toàn trở lại bình thường. Theo công ty phân tích Kpler, lượng dầu thô vận chuyển qua eo biển Hormuz gần đây vào khoảng 74% mức trước xung đột, trong khi các nước Vùng Vịnh đang tăng cường sử dụng đường ống, trung chuyển ngoài khơi và các tuyến thay thế để duy trì xuất khẩu.
Cùng ngày, người phát ngôn quân đội Iran Mohammad Akraminia tuyên bố nước này có thể tiến hành thêm các cuộc tấn công phủ đầu nếu thấy cần thiết để ngăn chặn các cuộc tấn công nhằm vào nước Cộng hòa Hồi giáo trong tương lai. Tổng Tham mưu trưởng các lực lượng vũ trang Iran Ali Abdollahi cũng tái khẳng định Tehran sẽ tiếp tục ủng hộ Hamas và "sự nghiệp Palestine", nhân ba năm vụ tấn công do Hamas dẫn đầu nhằm vào Israel ngày 7/10/2023.
Trong khi đó, Phó Tổng thống Mỹ James David Vance cho biết Iran cần cắt giảm "đáng kể" năng lực làm giàu urani nếu muốn đạt được thỏa thuận với Washington nhằm chấm dứt cuộc xung đột đã kéo dài khoảng 7 tháng. Theo truyền thông khu vực Trung Đông, trong trả lời phỏng vấn báo chí, ông Vance đã nhấn mạnh Mỹ muốn thấy những nhượng bộ cụ thể thay vì các cam kết trong tương lai.
Mỹ và Iran gần đây đã trao đổi các đề xuất nhằm chấm dứt xung đột và mở lại hoàn toàn eo biển Hormuz. Tổng thống Mỹ Donald Trump đã bác đề xuất gần nhất của Tehran, trong khi ông Vance khẳng định Washington vẫn để ngỏ khả năng đạt thỏa thuận nhưng sẽ yêu cầu Iran có hành động cụ thể.
Phát biểu của ông Vance được đưa ra sau khi Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian tuyên bố đàm phán với Mỹ hiện "không còn ý nghĩa", cáo buộc Washington nhiều lần sử dụng sức ép và hành động quân sự sau các cuộc thương lượng. Những tuyên bố mới cho thấy vấn đề làm giàu urani và thiếu lòng tin tiếp tục là trở ngại lớn đối với nỗ lực chấm dứt xung đột Mỹ-Iran.