Trong vòng chưa đầy 5 năm, chủ tịch FIFA Gianni Infantino đã ba lần hiện diện ở Đông Nam Á. Chuyến đi tới Hà Nội lần này đặc biệt hơn khi nó diễn ra trước thềm FIFA ASEAN Cup, còn Infantino đang đứng trước những thách thức quyền lực chưa từng có.
Infantino và Tổng thư ký FIFA Mattias Grafstrom đã tới Hà Nội để dự trận Việt Nam - Thái Lan tại Mỹ Đình tối 26/8. Đây là lần thứ ba ông trực tiếp xuất hiện tại một kỳ vô địch Đông Nam Á, sau AFF Cup 2020 tại Singapore năm 2021 và trận chung kết lượt về AFF Cup 2022 giữa Thái Lan và Việt Nam tại Thái Lan đầu năm 2023.
Ba lần đến Đông Nam Á và chiến lược không còn giấu kín
Lần đầu, Infantino xuất hiện tại Singapore trong bối cảnh bóng đá thế giới vừa trải qua cú sốc COVID-19. Lần thứ hai, ông đến Thái Lan chứng kiến chính cuộc đối đầu Việt Nam vs Thái Lan ở chung kết AFF Cup 2022. Và lần thứ ba, ông chọn Mỹ Đình cho một trận chung kết mà Việt Nam đang nắm lợi thế rất lớn sau chiến thắng 2-0 tại Rajamangala.
Điều đáng nói nằm ở thời điểm. Ngày 26/10/2025, FIFA và ASEAN ký gia hạn thỏa thuận hợp tác thêm 5 năm và công bố FIFA ASEAN Cup, giải đấu mới được FIFA định hướng nhằm thúc đẩy sự phát triển của bóng đá Đông Nam Á. Như vậy, FIFA không còn chỉ đóng vai trò một vị khách danh dự tại ASEAN Championship. Tổ chức này đang trực tiếp tham gia định hình một sản phẩm bóng đá mới của khu vực.
Đây là lần thứ 3 trong vòng 5 năm, ông Gianni Infantino tới Đông Nam Á
Đó là sự thay đổi đáng chú ý. Đông Nam Á vốn đã có AFF, một hệ thống bóng đá khu vực được xây dựng qua nhiều thập niên. ASEAN Championship cũng có lịch sử và thương hiệu riêng. Nhưng khi FIFA đưa tên mình vào một giải đấu mới, nó liên quan đến ai sẽ có tiếng nói lớn hơn trong việc quyết định tương lai bóng đá Đông Nam Á.
FIFA có sức mạnh thương hiệu, nguồn lực tài chính, hệ thống thi đấu toàn cầu và quyền chi phối những vấn đề lớn nhất của bóng đá quốc tế. Trong khi đó, AFF sở hữu sự am hiểu khu vực, mạng lưới liên đoàn quốc gia và một giải đấu đã ăn sâu vào đời sống bóng đá Đông Nam Á. Hai hệ thống ấy không nhất thiết đối đầu, nhưng chắc chắn sẽ tác động qua lại.
Và FIFA ASEAN Cup cho thấy Infantino muốn FIFA hiện diện sâu hơn ở khu vực có hơn nửa tỷ dân, nơi bóng đá sở hữu sức hút đặc biệt và vẫn còn dư địa thương mại khổng lồ.
Chính vì thế, chuyến đi Hà Nội lần này mang ý nghĩa lớn hơn một cuộc gặp gỡ ngoại giao bóng đá.
Mỹ Đình là sân khấu của Việt Nam, nhưng cũng là sân khấu của Infantino
Infantino đến Mỹ Đình để chứng kiến trận chung kết giữa hai đội tuyển mạnh nhất Đông Nam Á. Nhưng nếu nhìn rộng hơn, ông đến vào đúng một thời điểm rất nhạy cảm đối với chính FIFA.
Infantino đang phải đối mặt với làn sóng phản đối liên quan tới kế hoạch FIFA Forward Enterprise, dự án từng hướng tới việc thương mại hóa các quyền lợi của FIFA và mở cửa cho nguồn vốn tư nhân. Sau sức ép mạnh mẽ, kế hoạch này đã bị rút lại. Tuy nhiên, tranh cãi chưa kết thúc.
UEFA, AFC và CONCACAF đã công khai bày tỏ mất niềm tin đối với cách FIFA xử lý vấn đề. Sáu liên đoàn bóng đá Bắc Âu thậm chí ngày 23/8 tuyên bố mất niềm tin vào Infantino và kêu gọi cải tổ quản trị FIFA. Đáng chú ý hơn, những tranh luận này diễn ra ngay trước thời điểm Infantino hướng tới nhiệm kỳ thứ tư tại FIFA. Bởi vậy, việc ông tiếp tục xuất hiện tại những khu vực bên ngoài châu Âu không thể tách rời khỏi bối cảnh quyền lực của FIFA hiện nay.
Chủ tịch Trần Quốc Tuấn (phải) có mối quan hệ khá tốt với chủ tịch FIFA Gianni Infantino
Tất nhiên, không nên khẳng định Infantino đến Việt Nam để "vận động phiếu". Không có cơ sở chắc chắn cho một kết luận như vậy. Nhưng trong chính trị bóng đá, quan hệ, sự hiện diện và ảnh hưởng luôn có giá trị. Đông Nam Á có 12 liên đoàn thành viên FIFA. Mỗi liên đoàn là một tiếng nói trong hệ thống quản trị bóng đá thế giới.
Và quan trọng hơn, Đông Nam Á đang là một thị trường mà FIFA muốn phát triển. Trong bối cảnh ấy, Infantino xuất hiện tại Mỹ Đình là thông điệp khá rõ: FIFA coi Đông Nam Á là một phần quan trọng trong chiến lược toàn cầu của mình.
Việt Nam càng có lý do để chú ý đến điều đó. Quan hệ giữa FIFA và VFF thời gian qua tương đối tích cực. Infantino từng trực tiếp trao đổi với Chủ tịch VFF Trần Quốc Tuấn tại FIFA Summit ở Miami hồi tháng 6/2026 về sự phát triển của bóng đá Việt Nam. Và bây giờ, ông trở lại Hà Nội, ngồi trên khán đài Mỹ Đình trong trận đấu mà Việt Nam có cơ hội giành chức vô địch Đông Nam Á. Đây là cơ hội để bóng đá Việt Nam "ghi điểm", nhưng không phải theo nghĩa giành được một sự ưu ái đặc biệt từ FIFA. Cách ghi điểm thuyết phục nhất vẫn là bằng chất lượng bóng đá, sức hút khán giả và năng lực tổ chức.
Một Mỹ Đình kín chỗ, một trận chung kết giàu cảm xúc, một đội tuyển Việt Nam đủ sức cạnh tranh với Thái Lan và một môi trường bóng đá ngày càng chuyên nghiệp sẽ có giá trị hơn rất nhiều những cuộc gặp gỡ ngoại giao.
Ai sẽ tận dụng được bàn cờ quyền lực Đông Nam Á?
Điều thú vị nhất của câu chuyện nằm ở chỗ: FIFA không phải lực lượng duy nhất đang chơi trên bàn cờ này. AFF có lợi thế lịch sử và tính bản địa. AFC giữ vai trò quản lý bóng đá châu Á. FIFA sở hữu quyền lực toàn cầu. Còn các liên đoàn quốc gia là những người trực tiếp lựa chọn cách mình đứng ở đâu trong cấu trúc ấy.
Việt Nam và Thái Lan chính là hai ví dụ tiêu biểu.
Thái Lan có vị thế lâu năm, nền bóng đá giàu truyền thống và ảnh hưởng lớn trong khu vực. Việt Nam lại đang sở hữu một thế hệ đội tuyển có thành tích tốt, lượng người hâm mộ khổng lồ và sức hút thương mại ngày càng tăng. Nếu Việt Nam vô địch trước sự chứng kiến của Infantino, giá trị lớn nhất không nằm ở việc "lấy lòng" Chủ tịch FIFA. Nó nằm ở việc chứng minh rằng Việt Nam có thể trở thành một trong những trung tâm bóng đá đáng chú ý của Đông Nam Á.
FIFA ASEAN Cup 2026 sẽ tạo thêm sân chơi cho bóng đá Đông Nam Á. Ảnh Asean Football
FIFA ASEAN Cup sẽ tạo thêm sân chơi. Những khoản đầu tư của FIFA có thể tạo thêm nguồn lực. Quan hệ tốt với FIFA có thể mở thêm cơ hội. Nhưng cuối cùng, quốc gia nào tận dụng được những cơ hội ấy để nâng chất lượng giải quốc nội, phát triển cầu thủ, cải thiện cơ sở vật chất và xây dựng hệ thống đào tạo trẻ mới là bên thực sự giành phần thắng.
Ở Mỹ Đình tối nay, Việt Nam chiến đấu để bảo vệ lợi thế 2-0 và hướng tới chức vô địch ASEAN Cup. Trên khán đài, Infantino sẽ chứng kiến một trong những thị trường bóng đá quan trọng nhất của khu vực thể hiện sức mạnh của mình. Còn phía sau trận đấu là một cuộc chơi lớn hơn: FIFA muốn tiến sâu đến đâu vào Đông Nam Á, AFF sẽ giữ vai trò gì, AFC sẽ phản ứng thế nào và các liên đoàn quốc gia sẽ tận dụng sự dịch chuyển quyền lực ấy ra sao?
Infantino có thể rời Mỹ Đình sau 90 phút. Nhưng bàn cờ mà ông đang tham gia tại Đông Nam Á chắc chắn sẽ không kết thúc cùng tiếng còi mãn cuộc.
Với Việt Nam, nhiệm vụ quan trọng nhất không phải là tìm cách gây ấn tượng với một vị khách đặc biệt trên khán đài. Cách tốt nhất để ghi điểm với FIFA là chứng minh rằng bóng đá Việt Nam đủ mạnh, đủ chuyên nghiệp và đủ sức trở thành một phần quan trọng trong tương lai của bóng đá Đông Nam Á.
