Từ một trận hòa đến một chiến thắng là 2 cách đón nhận khác nhau và đó không chỉ là câu chuyện của cảm xúc. Trước Singapore, đó là một kiểu tiếp cận "nhà giàu" nhưng kết quả không được gì tích cực. Ngược lại, với sự "phân bổ nguồn vốn" hợp lý hơn, HLV Kim Sang Sik đã có một "phi vụ đầu tư" mỹ mãn ở trận thắng Indonesia. Nếu xét trên vị thế của một ứng cử viên vô địch, thì cái cách sử dụng con người của HLV người Hàn Quốc là điều đáng nói hơn một chiến thắng mà chúng ta cần phải thắng.
Sự vắng mặt của Nguyễn Quang Hải và Đoàn Văn Hậu trong đội hình xuất phát của đội tuyển Việt Nam ghi nhận một thực tế: lứa cầu thủ U23 ở Thường Châu 2018 nay đã không còn là một phần không thể thiếu. Tất nhiên, họ vẫn ở đó, vẫn có chất lượng, nhưng đã ở trong một bối cảnh khác: Chỉ là những lựa chọn như bao lựa chọn khác thay vì mặc định là những người tạo ra cấu trúc chính của đội tuyển quốc gia
Thành thật mà nói suốt nhiều năm, bóng đá Việt Nam dường như bị mắc kẹt trong nỗi nhớ về thế hệ vàng 2018. Sự sụp đổ của "triều đại Troussier" càng củng cố thêm điều đó, chỉ đến khi Xuân Son xuất hiện và tạo ra sự khác biệt ở ASEAN Cup 2024, mầm mống của quá trình cải tổ đội tuyển quốc gia mới chính thức được HLV Kim Sang Sik triển khai.
Thực tế trên sân Pakansari là cái kết của một quá trình, hay nói đúng hơn, một định hướng về khía cạnh nhân sự của nhà cầm quân người Hàn Quốc. Ngoại trừ Nguyễn Tài Lộc là cầu thủ nhập tịch duy nhất trong đội hình chính, 10 cái tên còn lại đều là những "sản phẩm" thuần nội đang ở độ chín sự nghiệp. Đó là lần đầu tiên ông Kim Sang Sik trình làng một đội hình gần như thoát ly hoàn toàn khỏi cái bóng 2018, với những Việt Anh, Thành Long, Văn Vĩ, những cầu thủ trưởng thành từ một môi trường bóng đá nội địa khác, khắc nghiệt hơn, cạnh tranh hơn. Việc gạt bỏ "áp lực danh tiếng" để tin dùng những nhân tố mới cho thấy ông Kim đã thực sự giải được bài toán mà những người tiền nhiệm thường e ngại.
Câu chuyện của đội tuyển Việt Nam ở Pakansari không thể tách rời câu chuyện của U23 Việt Nam đang hội quân cùng thời điểm. Ở đó, những Cao Văn Bình, Thành Trung, Phi Hoàng, Thanh Nhàn đều đã có trên dưới 20 trận tại V-League mùa 2025/2026, đối đầu trực tiếp với ngoại binh và cựu binh mỗi tuần.
Đây chính là điểm khác biệt căn cốt so với thế hệ trước: Các cầu thủ U23 bây giờ không phải là "tịnh tiến" từ các đội tuyển U khác, mà vẫn sử dụng "bộ lọc" V-League. Đó là cốt lõi của quá trình cải tổ không tiếng động mà HLV Kim Sang Sik tạo ra: U23 không tự động hình thành và không mặc nhiên có chỗ trên đội tuyển. Sự tách bạch giữa 2 cấp độ đội tuyển chưa bao giờ rõ ràng đến vậy.
HLV Kim Sang Sik đã thật sự xây dựng nên một đội tuyển Việt Nam hoàn toàn mới so với những người tiền nhiệm. Ảnh: Hoàng Linh
Ưu tiên của HLV Kim Sang Sik: sự đa năng. Một hậu vệ biên có thể dâng cao như một tiền đạo cánh, một tiền vệ trung tâm có thể sẵn sàng lùi sâu bọc lót như một trung vệ. Chính sự linh hoạt này tạo ra một tư duy chiến thuật giúp đội tuyển tiếp cận được đẳng cấp chơi bóng cao hơn: kỷ luật, thực dụng và đầy toan tính.
Đó là lý do mà Nguyễn Đình Bắc vẫn được chọn kể cả khi không thành công ở trận đấu với Singapore. Ông Kim tin Đình Bắc không phải vì anh là ngôi sao U23, mà là ở khả năng thích ứng của một tiền đạo đã được V-League trui rèn từ năm 19 tuổi.
Sự khác biệt lớn nhất giữa Việt Nam và phần còn lại của Đông Nam Á chính là cách tối ưu hóa nguồn lực. Trong khi các đối thủ như Indonesia hay Malaysia đang "vùng vẫy" trong những thử nghiệm nhập tịch ồ ạt, ông Kim vẫn đi theo con đường "chính thống" bằng cách sử dụng "bộ lọc" ở giải vô địch quốc gia.
Chỉ riêng điều đó cũng đã là "cuộc cách mạng" đối với bóng đá Việt Nam, vốn vẫn bị phụ thuộc quá nhiều vào những thành tích khu vực ở các cấp độ đội tuyển.
Giải xong bài toán nhân sự chỉ là điều kiện cần. Bài toán khó hơn, còn ở phía trước: làm sao để một đội hình trẻ hóa, đa dạng nguồn gốc, từ V-League thuần túy đến cầu thủ nhập tịch, có thể tiến đến đỉnh cao khu vực và châu lục một cách thuyết phục, cả về con người lẫn lối chơi.
Đó không chỉ là bài toán của riêng ông Kim Sang Sik. Đó là bài toán của cả một nền bóng đá, và của chính người hâm mộ, những người cần học cách tin vào một đội hình không còn những cái tên thân thuộc nhất, để đón nhận một đội tuyển Việt Nam đang thật sự thay da đổi thịt.
Như chúng ta đã thấy, để có một thế hệ Thường Châu 2018 thì có khi phải mất cả trăm năm, nhưng ngay cả như thế, thì không có gì không thể thay đổi. Sẵn sàng để thay đổi, mới là điều quan trọng.
