Trong trận giao hữu trên sân Thái Nguyên vừa qua, người hâm mộ đã được chứng kiến một cách tiếp cận trận đấu đầy táo bạo của HLV Kim Sang Sik khi ông tung Đình Bắc vào sân và vẫn giữ nguyên bộ ba cầu thủ tấn công nhập tịch.
Đội tuyển Việt Nam vận hành với một sơ đồ cực kỳ giàu sức công phá, sử dụng tới 4 cầu thủ tiền đạo và 2 tiền vệ tấn công, chưa kể 2 cánh của Đoàn Văn Hậu và Trương Tiến Anh dâng cao đến tận biên ngang.
Tình tiết đó gợi nhắc đến một đội tuyển Pháp thu nhỏ ở World Cup 2026, nơi hàng loạt ngôi sao tấn công được xếp cạnh nhau. Sự tự tin để ông Kim vận hành "phiên bản" này đến từ nguồn lực nhân sự được đánh giá là mạnh nhất trong hơn 30 năm qua.
Lần đầu tiên, bộ ba gốc Brazil là Nguyễn Xuân Son (Rafaelson), Đỗ Hoàng Hên (Hendrio) và Nguyễn Tài Lộc (Geovane) cùng xuất hiện trong đội hình xuất phát. Sự hiện diện của họ không chỉ giải quyết bài toán thể hình và khả năng tranh chấp tay đôi mà còn mang lại chất lượng dứt điểm vượt trội, vốn là điểm yếu kinh niên của bóng đá nội.
Khi dàn "sao" nhập tịch thu hút hết sự chú ý của đối phương, những quân bài nội binh thượng hạng như Nguyễn Quang Hải và Nguyễn Hoàng Đức thực sự được "giải phóng". Quang Hải không còn phải lùi quá sâu để hỗ trợ phòng ngự, thay vào đó anh có không gian để di chuyển tự do để kết nối các vị trí trên hàng công với nhau bằng các pha phối hợp đập nhả nhanh. Trong khi đó, Hoàng Đức chơi trực diện hơn, trở thành cầu nối luân chuyển bóng hiệu quả từ sân nhà lên tuyến trên. Kết quả là 4 bàn thắng được ghi theo những cách đa dạng: từ sút xa, đánh biên đến phối hợp trung lộ.
Tuy nhiên, đằng sau sự hào nhoáng của tỷ số 4-0 trong một trận "không khác đấu tập" trước đối thủ yếu hơn nhiều, giới quan sát vẫn chưa thực sự an tâm về tính cấu trúc của đội tuyển.
Điều dễ nhận thấy là việc xây dựng lối chơi hiện nay vẫn dựa nhiều vào sự tỏa sáng cá nhân và sự ăn ý tự nhiên giữa các ngôi sao. Nếu như chúng ta có thể yên tâm về khả năng đưa bóng vào lưới của hàng công đội tuyển nhờ chất lượng cá nhân, thì câu hỏi bỏ ngỏ là: nếu gặp đối thủ mạnh hơn, biết pressing và chơi phản công tốt, thì lối chơi của đội tuyển Việt Nam sẽ như thế nào để những ngôi sao ấy vận hành như một khối thống nhất, đặc biệt ở thời điểm chuyển trạng thái.
Bộ ba tấn công Hoàng Hên-Xuân Son-Tài Lộc có thể ghi bàn vào bất cứ hàng thủ nào ở Đông Nam Á. Ảnh: Hoàng Linh
Điều trớ trêu là chính HLV Kim Sang Sik từng cho thấy ông có khả năng xây dựng một hệ thống rõ ràng, ở cấp độ U23. Đội U23 Việt Nam dưới tay ông qua màn trình diễn ở giải U23 châu Á hồi đầu năm được giới chuyên môn đánh giá cao không phải vì sở hữu những cá nhân vượt trội, mà vì một lối chơi có bản sắc: pressing đồng bộ theo tuyến, chuyển đổi trạng thái nhanh, và một sự ăn ý đến từ việc các cầu thủ được rèn giũa cùng nhau qua thời gian dài.
Đó là phiên bản được xem là phù hợp với thể trạng và tư duy chơi bóng của người Việt: không cần vượt trội về thể hình, nhưng có con người phù hợp cho hệ thống chiến thuật.
Ở đội tuyển quốc gia, bài toán khó hơn nhiều. HLV Kim Sang Sik không có nhiều quyền lựa chọn cầu thủ theo một triết lý duy nhất, mà phải dung hòa giữa nhóm nội binh giàu kinh nghiệm, nhóm cầu thủ trẻ tốc độ và nhóm nhập tịch mang thể hình vượt trội.
Ba nhóm ấy đến từ ba nền tảng chiến thuật khác nhau, và việc ghép lại thành một hệ thống thống nhất là công việc khó hơn nhiều so với việc xây dựng một đội U23 đồng đều về lứa tuổi lẫn xuất phát điểm.
HLV Kim Sang Sik vẫn có 1 tháng để hoàn thiện lối chơi dựa trên lịch thi đấu từ dễ đến khó của ASEAN Cup. Như trận Myanmar đã cho thấy, với đội hình hiện tại, kể cả khi chiến thuật chưa rõ ràng thì đội tuyển vẫn đủ sức "nghiền nát" mọi hàng phòng ngự tại Đông Nam Á. Nhưng đây cũng là là lý do ASEAN Cup 2026 sẽ được nhìn nhận khắt khe hơn những kỳ giải trước.
Gần hai năm trước, chỉ cần một khác biệt mang tên Xuân Son, đội tuyển Việt Nam đã vươn lên vị trí số một ở khu vực Đông Nam Á. Bây giờ, câu chuyện không còn là chiến thắng mà là thắng như thế nào, với ý tưởng gì, để cho thấy việc chúng ta tận dụng tối đa chính sách nhập tịch cầu thủ là lựa chọn đúng đắn trong việc thay đổi đẳng cấp của đội tuyển. Một bản sắc chiến thuật rõ ràng mới là nền tảng để đội tuyển Việt Nam bước tiếp đến Asian Cup, và xa hơn nữa.
