Đây là đề án được xây dựng nhằm hình thành cơ chế đồng bộ cho việc thống kê, nghiên cứu, xác định và đưa những tài sản văn hóa có giá trị của Việt Nam đang ở nước ngoài trở về nước.
Thông tin từ Bộ VH, TT&DL cho biết: ngày 10/9, tại trụ sở Bộ, Thứ trưởng Hoàng Đạo Cương đã chủ trì buổi làm việc, họp Ban Soạn thảo và Tổ Biên tập xây dựng Đề án đưa các tác phẩm nghệ thuật đỉnh cao, di sản văn hóa của Việt Nam đáp ứng được tiêu chí bảo vật quốc gia, cổ vật quý hiếm có giá trị đang ở nước ngoài về nước.
Đây là đề án được xây dựng nhằm hình thành cơ chế đồng bộ cho việc thống kê, nghiên cứu, xác định và đưa những tài sản văn hóa có giá trị của Việt Nam đang ở nước ngoài trở về nước. Đề án gắn với một thực tế: trong lịch sử, do nhiều nguyên nhân, một bộ phận di sản, cổ vật và tác phẩm nghệ thuật có giá trị của Việt Nam đã được đưa ra nước ngoài, hiện nằm tại các bảo tàng, bộ sưu tập tư nhân hoặc xuất hiện trên thị trường nghệ thuật quốc tế. Bởi vậy, việc nghiên cứu, xác lập một cơ chế phù hợp để đưa những di sản có giá trị đặc biệt trở về Việt Nam là yêu cầu vừa mang tính trước mắt, vừa có ý nghĩa lâu dài.

Thứ trưởng Hoàng Đạo Cương (giữa) và các chuyên gia Bộ VH, TT&DL trong buổi làm việc. Ảnh: https://bvhttdl.gov.vn
Đáng chú ý, đề án hướng tới xây dựng một cơ chế thống nhất cho việc hồi hương di sản, thay vì xử lý riêng lẻ từng trường hợp như trước. Cơ chế này sẽ làm rõ đối tượng ưu tiên, tiêu chí lựa chọn, phương thức tiếp nhận, nguồn lực tài chính, trách nhiệm và sự phối hợp giữa các bên liên quan. Trên cơ sở đó, Nhà nước có thể chủ động hơn khi những hiện vật, tác phẩm có giá trị đặc biệt xuất hiện trên thị trường quốc tế, đồng thời tạo hành lang thuận lợi, minh bạch để các tổ chức, cá nhân trong nước tham gia đưa di sản trở về.
Tại buổi làm việc, Thứ trưởng Hoàng Đạo Cương, Trưởng Ban Soạn thảo Đề án, nhấn mạnh: Việc xây dựng đề án là nhiệm vụ cần thiết, cấp bách nhằm tạo ra các cơ chế đồng bộ để thống kê, nghiên cứu, xác định những di vật, cổ vật quý hiếm của Việt Nam đang ở đâu, đồng thời triển khai các hình thức phù hợp để vận động, đàm phán, tiếp nhận và đưa những tài sản văn hóa có giá trị đó trở về Việt Nam. Theo Thứ trưởng, việc hồi hương những tác phẩm và di sản văn hóa này sẽ góp phần hoàn thiện các bộ sưu tập quốc gia, bổ sung nguồn lực cho quỹ di sản văn hóa, đồng thời nâng cao vị thế và phát huy bản sắc văn hóa Việt Nam.
Để hoàn thiện Đề án trước khi trình Chính phủ, Thứ trưởng đề nghị Ban Soạn thảo và Tổ Biên tập tiếp tục rà soát toàn bộ dự thảo trên cơ sở ý kiến của các đại biểu, bảo đảm đáp ứng đầy đủ mục tiêu, yêu cầu đề ra. Đối với Cục Di sản văn hóa và Thường trực Ban Soạn thảo, Thứ trưởng cũng yêu cầu tổng hợp đầy đủ các ý kiến tại buổi làm việc, tiếp tục nghiên cứu, tiếp thu để hoàn thiện dự thảo, bảo đảm tiến độ được giao.
Theo bà Lê Thị Thu Hiền, Cục trưởng Cục Di sản văn hóa, Phó trưởng Ban Thường trực Ban Soạn thảo, các ý kiến đóng góp sẽ được tiếp thu để hoàn thiện Đề án trước khi trình Chính phủ.