Đại hội VFF khóa X: Cần những quyết định dũng cảm

Sự xuất hiện của một loạt ứng cử viên là doanh nhân cho hầu hết các ghế chủ chốt của Đại hội VFF khóa X khiến dân làm bóng đá nhớ đến kỳ Đại hội khóa VII. Dù hoàn cảnh của 2 Đại hội hoàn toàn khác nhau nhưng xét về bản chất, thì có điểm chung: Yêu cầu một sự thay đổi toàn diện.

Cũng không cần lấy một ví dụ đâu xa, cứ nhìn vào cách bóng đá Việt Nam chuẩn bị và đạt được gì ở ASEAN Cup, sau đó là FIFA ASEAN Cup là dễ hình dung nhất. Chúng ta vẫn là nhà vô địch Đông Nam Á nhưng chưa hẳn là số 1 khu vực. Chúng ta có danh hiệu nhưng không giữ được vị thế. Chúng ta có mục tiêu để hoàn thành, nhưng lại không có con đường nào để chắc chắn bước tiếp về phía trước.

Cái cảm giác đó chắc chắn là ngay chính những người đang làm bóng đá ở VFF cũng biết rõ. Và đấy là vấn đề của một nền bóng đá được xem là đang thành công nhưng chưa bao giờ nhu cầu thay đổi, làm mới chính mình lại nhiều như vậy.  

Một trong những hạn chế kinh điển của bóng đá Việt Nam nhiều năm qua là căn bệnh dồn toàn lực cho mọi giải đấu. Từ các giải trẻ khu vực, SEA Games cho đến AFF Cup và Vòng loại Asian Cup hay World Cup, các đội tuyển quốc gia luôn trong trạng thái căng sức vận hành. Hậu quả trực tiếp là giải vô địch quốc gia V-League liên tục bị ngắt quãng, xáo trộn lịch thi đấu để nhường chỗ cho các đợt tập trung kéo dài, làm ảnh hưởng nghiêm trọng đến thể lực cầu thủ lẫn quyền lợi thương mại của các CLB.

Dư luận có phản ánh và có thể là bản thân những người làm bóng đá cũng biết cách vận hành ấy không hợp lý, song vấn đề là chẳng có một quyết định nào được đưa ra để thay đổi tình hình.

Bối cảnh mới đòi hỏi người đứng đầu VFF khóa X phải có bản lĩnh để đưa ra quyết định chiến lược sòng phẳng: "Bỏ giải nào, tập trung vào đâu?". V-League là gốc rễ nuôi dưỡng toàn bộ nền bóng đá. Thế nhưng có một nghịch lý là các tuyển thủ quốc gia, từ U cho đến bóng đá nữ, thì có thể phải đá mỗi năm 50-60 trận, trong khi phần còn lại của nền bóng đá thì luôn ra sân ở mức tối thiểu.

Về cơ bản, hệ thống thi đấu của bóng đá Việt Nam hiện tại gần như vận hành dựa theo sự thụ động của hoàn cảnh: Số lượng CLB tham dự V-League liên tục biến động tùy thuộc vào việc có đội bóng nào bỏ giải hay giải thể; thể thức thi đấu các giải trẻ (U19, U21), giải bóng đá nữ hay futsal vẫn không quá được 3 tháng thi đấu liên tục và cũng không đều đặn suốt mùa dù Việt Nam có lợi thế về thời tiết để chơi bóng.

Cái đó thì ai cũng thấy. Cho đến nay, chưa có một quyết định nào mang tính cách mạng được ban hành. Gốc rễ của mọi sự chần chừ trong việc nâng cấp hệ thống thi đấu chính là sự thiếu hụt nguồn lực tài chính. VFF chưa đủ kinh phí để tổ chức một giải đấu thường niên kéo dài cho đội hình dự bị hay lứa tuổi U21; các giải hạng Nhì, hạng Ba vẫn duy trì số lượng trận đấu quá ít do các đội bóng quốc nội gặp khó khăn kinh tế.

Được coi là "con gà đẻ trứng vàng" của bóng đá Việt Nam trong hơn 10 năm qua, nhưng trên thực tế, giá trị tài trợ cho V-League vẫn chưa tạo ra bước bứt phá nhảy vọt. Dù doanh thu hằng năm của VFF có sự tăng trưởng, nhưng khoản tích lũy còn quá mỏng và dường như đã chạm tới "trần nguồn thu" của mô hình cũ.

Thời điểm ông Lê Hùng Dũng được bầu làm Chủ tịch VFF, ngân hàng Eximbank nơi ông làm Chủ tịch HĐQT đã tài trợ V-League 30 tỷ đồng/năm, tức là tăng gần 200% so với trước đó. Đó là sự đột phá cần thiết, để V-League trở nên "có giá", qua đó tạo nguồn tiền cho bóng đá Việt Nam lẫn chính tài khoản của VFF thông qua quỹ hỗ trợ phát triển hằng năm.

Đó phải chăng chính là lý do mà gần 2/3 thành viên của VFF hiện nay tiến cử "bầu Thụy", ông Nguyễn Đức Thụy, ra ứng cử Chủ tịch VFF khóa X? Tài chính chỉ là một phần, cái chính là nền bóng đá cần có người đưa ra những quyết định đủ sức nặng "chuyển xoay cục diện".