Bộ Giáo dục và Đào tạo vừa ban hành Thông tư số 62/2026/TT-BGDĐT quy định quy trình biên soạn, ban hành chương trình, giáo trình dạy và học các môn học, học phần bắt buộc sử dụng chung trong chương trình đào tạo các trình độ của giáo dục đại học.
Thông tư có hiệu lực thi hành từ ngày 12/9/2026, quy định thống nhất quy trình từ biên soạn, thẩm định, ban hành đến công khai, cập nhật chương trình, giáo trình; bảo đảm các khâu được thực hiện công khai, minh bạch và có trách nhiệm giải trình.
Trường Đại học Hoa Lư (Ninh Bình). Ảnh: Đức Phương-TTXVN
Trong bối cảnh giáo dục đại học tiếp tục đổi mới theo hướng nâng cao chất lượng đào tạo và phát huy quyền tự chủ của các cơ sở giáo dục đại học, việc xây dựng chương trình, giáo trình đối với các môn học, học phần bắt buộc sử dụng chung cần được thực hiện theo quy trình thống nhất, bảo đảm chất lượng, tính khoa học và đáp ứng yêu cầu thực tiễn.
Thông tư được ban hành nhằm cụ thể hóa quy trình xây dựng chương trình, giáo trình đối với các môn học, học phần bắt buộc sử dụng chung; đồng thời xác định rõ trách nhiệm của các cơ quan, tổ chức và cá nhân tham gia trong toàn bộ quá trình biên soạn, thẩm định, ban hành, công khai và cập nhật.
Một trong những điểm đáng chú ý của Thông tư là quy định cụ thể trách nhiệm của từng chủ thể tham gia trong quá trình xây dựng chương trình, giáo trình.
Việc biên soạn chương trình có sự tham gia của giảng viên, nhà khoa học, chuyên gia, cán bộ quản lý và các bên liên quan. Dự thảo chương trình phải được tổ chức lấy ý kiến trước khi ban hành và được công khai trên cổng thông tin điện tử của cơ quan được giao biên soạn.
Đối với giáo trình, việc tổ chức biên soạn được thực hiện thông qua các hình thức giao nhiệm vụ, đặt hàng hoặc đấu thầu theo quy định của pháp luật. Chủ biên, đồng chủ biên và người biên soạn chịu trách nhiệm trực tiếp về nội dung chuyên môn; tính chính xác, tính hợp pháp của nguồn tư liệu; việc bảo đảm quyền sở hữu trí tuệ và trách nhiệm giải trình đối với nội dung giáo trình khi có yêu cầu.
Thông tư cũng quy định chặt chẽ về hoạt động của Hội đồng thẩm định. Theo đó, thành viên Hội đồng phải bảo đảm tính độc lập, khách quan và không tham gia Ban soạn thảo chương trình hoặc nhóm biên soạn giáo trình được thẩm định. Quy định này nhằm nâng cao chất lượng phản biện, bảo đảm chương trình và giáo trình trước khi ban hành được xem xét, đánh giá một cách khách quan, khoa học.
Thông tư không chỉ chuẩn hóa quy trình xây dựng chương trình, giáo trình mà còn đặt ra các yêu cầu cao hơn đối với chất lượng nội dung và trách nhiệm của các chủ thể tham gia. Chương trình phải được xây dựng theo hướng đồng bộ, xác định rõ mục tiêu đào tạo, chuẩn đầu ra, nội dung cốt lõi, phương pháp giảng dạy, kiểm tra, đánh giá và các điều kiện bảo đảm chất lượng.
Đối với giáo trình, nội dung phải bảo đảm tính khoa học, tính sư phạm, tính chính xác và tính cập nhật; đồng thời tuân thủ các quy định về sở hữu trí tuệ và liêm chính học thuật. Giáo trình phải phản ánh những tri thức mới, cập nhật các chủ trương, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước cũng như những thành tựu mới của khoa học và công nghệ.
Đáng chú ý, giáo trình phải bảo đảm khả năng khai thác dưới cả hình thức in và hình thức số; có thể được sử dụng linh hoạt cùng các học liệu, tài liệu tham khảo và học liệu số khác. Quy định này phù hợp với xu hướng chuyển đổi số trong giáo dục đại học, góp phần đa dạng hóa nguồn học liệu và tạo điều kiện để người học tiếp cận tri thức bằng nhiều hình thức.
Nguyên tắc việc biên soạn, thẩm định và ban hành chương trình, giáo trình phải bảo đảm chất lượng, tính khoa học, công khai và minh bạch, đồng thời không hạn chế quyền tự chủ và trách nhiệm giải trình của các cơ sở đào tạo. Các cơ sở giáo dục đại học tiếp tục phát huy quyền tự chủ trong tổ chức giảng dạy, sử dụng học liệu, tài liệu tham khảo bổ trợ, kiểm tra và đánh giá người học.
Học sinh hào hứng trải nghiệm Hệ sinh thái STEM Trường Đại học Sư phạm Hà Nội. Ảnh: Thanh Tùng - TTXVN
Quy định này vừa bảo đảm yêu cầu quản lý nhà nước đối với các môn học, học phần bắt buộc sử dụng chung, vừa tạo điều kiện để các cơ sở giáo dục đại học chủ động, linh hoạt trong tổ chức đào tạo phù hợp với điều kiện thực tế.
Một điểm mới đáng chú ý khác là việc tăng cường yêu cầu về công khai và lưu trữ chương trình, giáo trình. Sau khi được ban hành, chương trình và giáo trình phải được công khai trên trang thông tin điện tử của cơ quan ban hành và cơ sở đào tạo theo quy định của pháp luật. Hồ sơ biên soạn, thẩm định, ban hành chương trình và xuất bản giáo trình được quản lý, lưu trữ bằng bản giấy hoặc bản điện tử. Trường hợp lưu trữ điện tử phải bảo đảm giá trị pháp lý, tính toàn vẹn, khả năng truy xuất, lưu vết và an toàn thông tin theo quy định.
Việc chuyển đổi sang chương trình, giáo trình mới phải bảo đảm quyền lợi của người học, tính liên tục của khóa học và không làm ảnh hưởng đến các kết quả học tập đã được công nhận hợp pháp. Đồng thời, cơ quan ban hành chương trình, phê duyệt giáo trình có trách nhiệm định kỳ rà soát, cập nhật nội dung khi có thay đổi về chủ trương, chính sách hoặc xuất phát từ yêu cầu thực tiễn của hoạt động dạy và học.
