Tùng Dương: "Tôi không còn hát để khẳng định mình, mà để kết nối với mọi người"

MV "Nếu cả đời không rực rỡ thì sao?" đánh dấu một chặng đường mới trong hành trình sáng tạo của Tùng Dương. Sau hơn hai thập kỷ hoạt động nghệ thuật, nam ca sĩ không chỉ tiếp tục làm mới mình bằng những thử nghiệm âm nhạc, mà còn lựa chọn đối thoại với người trẻ bằng những vấn đề rất gần gũi: áp lực thành công, giá trị bản thân và khát vọng được sống đúng với chính mình. Trong cuộc trò chuyện với Thể thao & Văn hóa, Tùng Dương chia sẻ về thông điệp của ca khúc mới, lý do vẫn trung thành với bản sắc âm nhạc, hành trình trẻ hóa tư duy sáng tạo cũng như những dự án lớn sẽ thực hiện trong thời gian tới.

"Nếu cả đời không rực rỡ thì sao?" không phải là câu hỏi cần có đáp án

* "Nếu cả đời không rực rỡ thì sao?" là một câu hỏi khiến nhiều người trẻ trăn trở. Điều gì thôi thúc anh biến chính câu hỏi ấy thành một dự án âm nhạc?

- Điều khiến tôi bị ám ảnh nhất chính là câu hỏi: "Nếu cả đời không rực rỡ thì sao?". Đó là một câu hỏi rất đời thường nhưng cũng rất day dứt. Nhiều khi chúng ta tự nhìn lại mình để hỏi rằng đã làm được những gì, đã cống hiến gì cho xã hội, cho bản thân và đã thực sự tỏa sáng theo cách nào đó hay chưa. Tôi nghĩ rất nhiều người cũng từng có cảm giác ấy và luôn đi tìm lời giải cho riêng mình.

Nhưng rồi tôi nhận ra, điều quan trọng không phải là có một đáp án đúng hay sai. Điều quan trọng hơn là chúng ta có nhất thiết phải "rực rỡ" theo cách người khác mong muốn hay không.

Theo tôi, sự rực rỡ nằm ở tư cách của mỗi con người khi sống. Đó là việc mình mang đến những điều tích cực, cống hiến những giá trị mình hướng tới và nuôi dưỡng khát vọng của bản thân. Mỗi người đều có một cách tỏa sáng khác nhau.

Vì thế, đây là một bài hát không có câu trả lời. Tôi chỉ muốn để lại một câu hỏi để mỗi người tự cảm nhận, tự trải nghiệm và tự viết nên đáp án của riêng mình.

* Ba nhân vật trong MV đều là những người rất bình dị. Đó có phải là dụng ý của anh?

- Đúng vậy. Tôi không muốn xây dựng những nhân vật quá đặc biệt.

Một bạn sinh viên phải đi làm thêm để trang trải cuộc sống. Một nhân viên văn phòng cảm thấy bức bách trong guồng quay công việc và luôn mong có cơ hội bước sang một hành trình khác. Một người trẻ theo đuổi nghệ thuật vẫn loay hoay tìm con đường để được xã hội công nhận. Đó đều là những con người mà chúng ta có thể gặp ở bất cứ đâu.

Ba nhân vật ấy không thể đại diện cho tất cả, nhưng họ phản chiếu rất nhiều số phận xung quanh chúng ta. Ai cũng mong được rực rỡ, có người chỉ mong một lần, có người mong nhiều lần và cũng có người chỉ cần được tỏa sáng theo cách của riêng mình.

Điều tôi muốn kể không phải là câu chuyện của ba nhân vật ấy, mà là câu chuyện của rất nhiều người trẻ hôm nay.

"Cuối cùng, chúng tôi vẫn quyết định giữ đúng tinh thần rất Tùng Dương"

* Được biết ban đầu anh và ê-kíp từng nghĩ tới một bản ballad nhẹ nhàng hơn. Vì sao cuối cùng lại giữ màu sắc quen thuộc của Tùng Dương?

- Đúng là ban đầu tôi cũng nghĩ đến việc làm một bản ballad mềm mại hơn.

Khi nhận ca khúc của nhạc sĩ Đạt Max, tôi cảm thấy đây là một bài hát có giai điệu dễ nghe. Tôi từng nghĩ có thể thay đổi thêm để bài hát nhẹ nhàng hơn, êm ái hơn, để khán giả dễ tiếp nhận và không bị "thử thách" quá nhiều như một số ca khúc trước đây của mình.

Khi đưa bài hát cho đạo diễn Nguyễn Hữu Vượng, tôi cũng chia sẻ mong muốn ấy.

Nhưng Vượng nói với tôi rằng không nên thay đổi tinh thần của ca khúc. Bởi ca từ rất sâu, rất dung dị nhưng cũng đầy gai góc. Nếu làm mềm đi quá nhiều thì sẽ mất đi cá tính của bài hát.

Tôi thấy đó là một góp ý rất đúng.

Cuối cùng, chúng tôi quyết định giữ nguyên tinh thần ấy. Có lẽ vì nó phù hợp với con người âm nhạc của Tùng Dương hơn bất cứ lựa chọn nào khác.

Tôi luôn nghĩ mỗi bài hát đều có một đời sống riêng và một số phận riêng.

Với *Nếu cả đời không rực rỡ thì sao?*, tôi tin đây là một ca khúc mà khi hát cùng live band, mình sẽ bộc lộ được đầy đủ nhất những cảm xúc chất chứa bên trong.

Điều tôi mong nhất là khi nghe bài hát, khán giả sẽ thấy một phần câu chuyện của chính mình trong đó.

"Tôi muốn bước vào thế giới của người trẻ bằng sự chân thành"

* Sau *Nếu cả đời không rực rỡ thì sao?*, nhiều người nhận thấy anh đang chủ động hướng các dự án âm nhạc đến khán giả trẻ. Điều gì khiến anh đưa ra lựa chọn này?

- Tôi nghĩ mỗi giai đoạn của người nghệ sĩ đều cần có những thay đổi.

Khán giả đã đồng hành với Tùng Dương suốt hơn 20 năm qua phần lớn là những người trưởng thành. Tôi luôn biết ơn tình cảm ấy. Nhưng bên cạnh đó, tôi cũng mong muốn âm nhạc của mình có thể đến gần hơn với thế hệ trẻ, để hiểu họ đang nghĩ gì, đang đối diện với những áp lực nào và họ cần gì từ âm nhạc.

Tôi không muốn đứng ngoài thế giới của người trẻ. Tôi muốn bước vào thế giới ấy bằng sự lắng nghe và đồng cảm.

Có lẽ vì thế mà những ca khúc gần đây đều xuất phát từ những câu chuyện rất gần gũi với đời sống. Đó không còn là những khái niệm quá lớn hay những triết lý xa vời, mà là những điều chúng ta đều gặp mỗi ngày.

Tôi nghĩ âm nhạc chỉ thực sự có ý nghĩa khi nó chạm được đến cảm xúc của con người.

*Điều gì khiến ca sĩ Tùng Dương quyết định "làm mới" mình để đối thoại với thế hệ khán giả trẻ thay vì tiếp tục ở vùng an toàn đã được khẳng định?

 - Tôi không nghĩ mình đang cố gắng trẻ hóa bằng hình thức. Điều tôi muốn thay đổi là tư duy làm nghề.

Ngày trước, khi mới bước chân vào con đường ca hát, tôi luôn có khát vọng được khẳng định mình. Mỗi lần đứng trên sân khấu đều muốn chứng minh khả năng, muốn chinh phục khán giả bằng kỹ thuật, bằng sự khác biệt.

Nhưng bây giờ thì khác.

Sau nhiều năm làm nghề, tôi không còn hát chỉ để khẳng định cái tôi nữa. Tôi muốn âm nhạc trở thành nơi kết nối con người với con người.

Nếu một bài hát khiến ai đó tìm thấy sự đồng cảm, có thêm niềm tin hoặc đơn giản là giúp họ cảm thấy được sẻ chia, thì với tôi, bài hát ấy đã hoàn thành sứ mệnh của nó.

Tôi nghĩ đó cũng là sự thay đổi lớn nhất của mình trong giai đoạn này.

"Tôi muốn trẻ từ trong tâm hồn"

* Sau MV mới, anh cũng chuẩn bị phát hành album Bay về phía mặt trời. Album lần này sẽ mang đến một Tùng Dương như thế nào?

- "Bay về phía mặt trời" là dự án mà tôi dành rất nhiều tâm huyết.

Album gồm những ca khúc của nhiều nhạc sĩ trẻ. Tôi muốn lắng nghe tư duy sáng tác của thế hệ mới, đồng thời tìm cách kể lại những câu chuyện ấy bằng chính trải nghiệm của mình.

Tất nhiên, khi một người đã đi qua nhiều giai đoạn của cuộc sống hát những ca khúc mang hơi thở trẻ trung thì sẽ không thể giống một ca sĩ đôi mươi.

Điều tôi có là vốn sống và những chiêm nghiệm.

Tôi muốn mang những chiêm nghiệm ấy để đối thoại với người trẻ, chứ không phải cố gắng trở thành một người trẻ.

* Album lần này sẽ có điều gì khác biệt so với những album trước đây của anh?

- Có lẽ sự khác biệt nằm ở tâm thế.

Nếu trước đây, tôi thường lựa chọn những ca khúc có tính thử thách rất cao về kỹ thuật và cảm xúc thì lần này, tôi muốn mọi thứ gần gũi hơn.

Khán giả vẫn sẽ nhận ra chất Tùng Dương trong cách xử lý bài hát, trong màu sắc giọng hát, nhưng sẽ thấy một nguồn năng lượng khác.

Đó là sự bình thản hơn.

Bao dung hơn.

Nhẹ nhàng hơn.

Tôi luôn nói vui rằng mình muốn trẻ từ trong tâm hồn.

Tôi cũng muốn thay đổi cách kể câu chuyện bằng âm nhạc. Có thể sẽ không còn quá nhiều sự cầu kỳ về hình thức. Đôi khi chỉ cần một không gian gần gũi với thiên nhiên, một ban nhạc, một cây đàn và những người thật sự muốn lắng nghe nhau là đủ.

Ở giai đoạn này, điều tôi quan tâm không còn là mình hát khó đến đâu, mà là bài hát có chạm được đến trái tim người nghe hay không.

Tôi nghĩ đó cũng là hướng đi lâu dài của mình trong những năm tới: tiếp tục làm mới bản thân, nhưng sự đổi mới ấy phải đến từ nội tâm và từ cách mình kết nối với khán giả, chứ không phải chỉ là sự thay đổi về hình thức.

"Một Tùng Dương chỉ dành cho một nhóm khán giả là chuyện của quá khứ"

* Cuối năm nay anh sẽ thực hiện liveshow lần thứ 16 trong sự nghiệp của mình. Anh mong muốn mang đến điều gì khác biệt?

- Tôi mong đây sẽ là liveshow ngoài trời lớn nhất mà mình từng thực hiện. Không chỉ là một chương trình tổng kết chặng đường đã qua, mà còn là dịp để nhìn lại những gì mình đã nhận được từ khán giả sau nhiều năm làm nghề.

Tôi không còn nghĩ liveshow chỉ là nơi để khoe những gì mình làm được.

Điều tôi mong muốn nhất là tạo ra một không gian mà ở đó âm nhạc có thể kết nối con người với con người, kết nối nghệ sĩ với khán giả và kết nối những cảm xúc mà đôi khi trong cuộc sống thường ngày chúng ta chưa có dịp chia sẻ với nhau.

Bây giờ, điều khiến tôi hạnh phúc không phải là việc mình hát được bao nhiêu bài khó hay chinh phục được bao nhiêu quãng giọng, mà là nhìn thấy khán giả thực sự sống trong âm nhạc của mình.

Có lẽ đó cũng là sự thay đổi lớn nhất của tôi sau hơn hai mươi năm đứng trên sân khấu.

"Khách mời không đến để tôn vinh tôi, mà để cùng nhau tỏa sáng"

* Các liveshow của Tùng Dương luôn tạo bất ngờ bằng những màn kết hợp 'xuyên thế hệ'. Điều gì khiến anh luôn coi đó là "đặc sản" trong các dự án âm nhạc của mình?

- Tôi luôn nghĩ âm nhạc không nên có khoảng cách về tuổi tác.

Mỗi thế hệ nghệ sĩ đều có một vẻ đẹp riêng và một ngôn ngữ riêng. Khi họ đứng cạnh nhau trên sân khấu, điều khán giả nhận được không chỉ là một tiết mục mới, mà còn là sự đối thoại giữa các thế hệ.

Tôi chưa bao giờ quan niệm khách mời đến để làm nền cho mình.

Ngược lại, tôi luôn muốn mỗi nghệ sĩ xuất hiện trong chương trình đều có không gian để tỏa sáng.

Họ mang đến những năng lượng mới, những góc nhìn mới và cũng giúp chính tôi học hỏi thêm rất nhiều.

Tôi nghĩ nghệ thuật chỉ phát triển khi chúng ta biết lắng nghe nhau và sẵn sàng bước ra khỏi vùng an toàn của mình.

Nếu chỉ đứng trong thế giới của riêng mình thì người nghệ sĩ rất khó đi xa.

"Tôi chưa bao giờ nghĩ khách mời đến để làm nền cho mình. Họ đến để cùng nhau tỏa sáng."

"Điều tôi mong nhất là được đồng hành cùng khán giả"

* Anh kỳ vọng điều gì ở chặng đường sắp tới?

- Tôi không đặt cho mình những cột mốc quá lớn.

Điều tôi mong nhất là mỗi dự án đều mang lại một giá trị tích cực cho khán giả.

Tôi hy vọng album *Bay về phía mặt trời*, liveshow kỷ niệm 15 năm và những dự án tiếp theo sẽ không chỉ là những sản phẩm âm nhạc, mà còn là nơi để mọi người tìm thấy sự đồng cảm, sự sẻ chia và niềm tin vào cuộc sống.

Tôi cũng mong mình sẽ tiếp tục có đủ năng lượng để làm nghề, đủ sự tò mò để khám phá những điều mới và đủ sự chân thành để giữ được tình yêu của công chúng.

Sau cùng, điều quý giá nhất mà nghệ sĩ có được không phải là những giải thưởng hay sự tung hô, mà là việc khán giả vẫn còn muốn lắng nghe mình sau rất nhiều năm.

Đó mới là món quà lớn nhất đối với tôi.