Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc và những hoạt động, giải đấu thể thao có thể khác nhau về quy mô, hình thức tổ chức nhưng cùng hướng đến một giá trị chung: Tăng cường sự gắn bó giữa con người, cộng đồng và các dân tộc.
Đại đoàn kết bắt đầu từ những hoạt động thể thao
Năm 2026 đánh dấu 96 năm Ngày truyền thống Mặt trận Tổ quốc Việt Nam (18/11/1930 – 18/11/2026). Qua nhiều năm tổ chức, ngày hội đã trở thành dịp để người dân tại các khu dân cư cùng nhìn lại kết quả xây dựng đời sống văn hóa, phát triển kinh tế, thực hiện các phong trào thi đua yêu nước, đồng thời biểu dương những gia đình, cá nhân tiêu biểu và chia sẻ với những hoàn cảnh còn khó khăn. Giá trị của ngày hội không chỉ nằm ở những hoạt động kỷ niệm mà quan trọng hơn là khả năng kết nối các thành viên trong cộng đồng, khơi dậy ý thức cùng chung tay xây dựng nơi mình sinh sống.
Đáng chú ý, Hướng dẫn số 11/HD-MTTW-BTT ngày 28/8/2026 của Ban Thường trực Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam về tổ chức ngày hội giai đoạn 2026–2031 đã nhấn mạnh yêu cầu đổi mới, đa dạng hóa hình thức tổ chức, phát huy vai trò tự quản và tinh thần sáng tạo của nhân dân. Ngày hội hướng đến xây dựng những khu dân cư đoàn kết, an toàn, ấm no, hạnh phúc; đồng thời tôn vinh các tập thể, gia đình, cá nhân có đóng góp tích cực cho cộng đồng.
Một điểm đáng chú ý trong năm nay là việc kết nối Ngày hội Đại đoàn kết với Ngày Văn hóa Việt Nam 24/11 theo Chỉ thị số 35/CT-TTg ngày 30/9/2026 của Thủ tướng Chính phủ. Chuỗi hoạt động từ ngày 18 đến 24/11 mở ra không gian rộng hơn để văn hóa, nghệ thuật và thể thao cùng tham gia vào quá trình gắn kết cộng đồng. Điều đó cho thấy tinh thần đại đoàn kết không chỉ được lan tỏa qua những cuộc gặp gỡ, sinh hoạt chính trị mà còn cần được nuôi dưỡng bằng những hoạt động gần gũi, thiết thực, nơi người dân có thể trực tiếp tham gia và cùng thụ hưởng.
Trong bức tranh ấy, thể thao có một vị trí đáng kể. Một trận bóng đá, một cuộc thi kéo co, ném còn... hay hoạt động giao lưu thể thao tại khu dân cư đôi khi có sức kết nối rất tự nhiên. Ở đó, người tham gia không phân biệt hoàn cảnh, nghề nghiệp hay xuất thân mà cùng chia sẻ niềm vui, tinh thần đồng đội và sự tôn trọng lẫn nhau.
Sân bóng vùng cao và không gian hội tụ các sắc màu văn hóa
Tháng 3/2026, giải bóng đá nữ các dân tộc thiểu số tỉnh Gia Lai mở rộng - Cúp VTV5 diễn ra từ ngày 17 đến 21/3 tại sân vận động Binh đoàn 15. Với sự tham gia của 8 đội bóng đến từ Gia Lai, Đắk Lắk và các đơn vị thuộc Binh đoàn 15, giải đấu đã tạo nên một không gian giao lưu thể thao đặc biệt, nơi những nữ cầu thủ thuộc nhiều cộng đồng dân tộc khác nhau cùng hội tụ.
Các cầu thủ tham gia giải đến từ nhiều dân tộc như Ê Đê, Jrai, Ba Na, Rơ Măm, Xơ Đăng, Tày, Nùng, Thái... Điểm đặc biệt là những nữ cầu thủ còn mang trang phục truyền thống của dân tộc mình vào sân thi đấu, tạo nên hình ảnh vừa gần gũi, vừa giàu bản sắc.

Giải bóng đá nữ các dân tộc thiểu số tranh cúp VTV chính là một hoạt động ý nghĩa thúc đẩy khối Đại đoàn kết dân tộc
Đây không đơn thuần là một chi tiết về trang phục. Trên cùng một sân bóng, mỗi đội có thể giới thiệu những nét văn hóa riêng nhưng tất cả đều cùng hướng đến mục tiêu chung. Sự khác biệt không trở thành rào cản mà ngược lại, tạo nên sự phong phú cho một sân chơi chung. Bóng đá giúp các cầu thủ gặp gỡ, hiểu hơn về nhau, cùng chia sẻ niềm vui chiến thắng cũng như sự tiếc nuối sau mỗi trận đấu.
Ở góc độ chuyên môn, Đak Đoa đã giành chức vô địch sau khi đánh bại Jrai 4-2 trong trận chung kết ngày 21/3. Nhưng điều đáng chú ý hơn là giải đấu đã tạo ra cơ hội để những nữ cầu thủ ở các địa bàn còn nhiều khó khăn được bước ra sân chơi có tổ chức, được thể hiện khả năng và nhận được sự quan tâm của khán giả.
Sức lan tỏa ấy tiếp tục được mở rộng với Giải bóng đá nữ các dân tộc thiểu số Việt Nam - VTV Cup lần thứ I, diễn ra tại Lào Cai từ ngày 23 đến 29/8/2026. Giải quy tụ 12 đội bóng đến từ 9 địa phương, gồm các đại diện của Lào Cai, Phú Thọ, Lai Châu, Điện Biên, Tuyên Quang, Cao Bằng, Nghệ An, Đắk Lắk và Gia Lai.
Nếu Cúp VTV5 tại Gia Lai tạo nên sự giao lưu trong không gian Tây Nguyên và các địa phương lân cận thì VTV Cup đã mở rộng sự kết nối đến nhiều vùng miền trên cả nước. Đáng chú ý, Đak Đoa tiếp tục góp mặt trong trận chung kết, lần này đối đầu với đội chủ nhà Lục Yên. Kết quả, Lục Yên giành chức vô địch với chiến thắng 2-1. Trận đấu thu hút khoảng 15.000 khán giả, trong khi màn múa xòe với 500 người tham gia tại lễ khai mạc trận chung kết đã đưa văn hóa cộng đồng hòa vào không khí thể thao sôi động.
Từ sân chơi rèn luyện sức khỏe đến nhịp cầu đại đoàn kết
Giá trị lớn nhất của những giải đấu như Cúp VTV5 và VTV Cup không chỉ nằm ở chiếc cúp vô địch hay những danh hiệu cá nhân. Điều đáng quan tâm hơn là những cơ hội mà thể thao mang lại cho cộng đồng, đặc biệt là phụ nữ ở vùng đồng bào dân tộc thiểu số.
Trong nhiều năm, các hoạt động thể thao dành cho phụ nữ tại những địa bàn miền núi, vùng sâu, vùng xa chưa có nhiều điều kiện phát triển như ở các đô thị. Bởi vậy, việc tổ chức những giải đấu dành riêng cho nữ cầu thủ dân tộc thiểu số mang ý nghĩa thiết thực. Họ không nhất thiết phải là vận động viên chuyên nghiệp mới có thể bước ra sân cỏ, thể hiện khả năng và trở thành nhân vật trung tâm của một sự kiện thể thao. Những trận đấu được truyền hình, những khán đài đông đảo và sự quan tâm của truyền thông góp phần giúp hình ảnh phụ nữ dân tộc thiểu số được biết đến rộng rãi hơn.
Từ Ngày hội Đại đoàn kết ở mỗi khu dân cư đến những trận bóng của các nữ cầu thủ dân tộc thiểu số, có thể thấy đoàn kết không chỉ được vun đắp qua những lời kêu gọi mà còn hình thành từ những trải nghiệm chung, những cuộc gặp gỡ và sự sẻ chia trong đời sống. Khi thể thao trở thành một phần của sinh hoạt cộng đồng, mỗi sân bóng không chỉ là nơi tranh tài mà còn có thể trở thành nhịp cầu nối những con người, những bản làng và những sắc màu văn hóa trong một khối đại đoàn kết thống nhất.
Thể thao còn là phương thức bảo tồn và quảng bá văn hóa. Những bộ trang phục truyền thống, những điệu múa, hoạt động giao lưu và nét sinh hoạt đặc trưng của từng cộng đồng được giới thiệu trong không gian thi đấu. Điều này tạo ra sự kết hợp giữa thể thao với văn hóa, du lịch và phát triển cộng đồng. Thay vì chỉ được biết đến qua những chương trình giới thiệu văn hóa riêng biệt, bản sắc dân tộc được thể hiện một cách tự nhiên thông qua chính những con người đang tham gia hoạt động thể thao.
Trần Giáp