Giải Video Âm nhạc của MTV (VMA) vừa công bố danh sách đề cử năm nay. Với hàng loạt dự án hoành tráng mới, Nữ hoàng nhạc pop Madonna một lần nữa thống trị các đề cử. Nhưng nhiều ánh mắt cũng đang nhìn về người đứng sau bà, Taylor Swift.
Swift đang đứng trước ngưỡng cửa lịch sử VMA và khẳng định vai trò mới của mình.
Chỉ cách lịch sử 1 chiếc cúp
Lễ trao giải VMA 2026 sẽ được phát trực tiếp từ Nhà hát Peacock ở Los Angeles, Mỹ vào tối Chủ nhật 27/9 (tức sáng thứ Hai 28/9 theo giờ Việt Nam). Năm nay, VMA ghi nhận 26 nghệ sĩ lần đầu tiên được đề cử, tiếp tục cho thấy độ cởi mở của giải trong thời gian gần đây. Phạm vi của các nghệ sĩ này cũng rất rộng về mức độ nổi tiếng, dòng nhạc hay vị trí địa lý.
Đặc biệt, hạng mục Video nhạc dance đã trở lại sau 7 năm vắng bóng. Hạng mục này có lịch sử từ năm 1989 nhưng nhiều lần bị loại bỏ rồi lại khôi phục hoặc đổi tên trong quá trình điều chỉnh cơ cấu giải thưởng. Lần gần nhất giải được trao là năm 2019, trước khi trở lại mùa giải năm nay với dàn ứng viên cực kỳ nặng ký như Madonna, Harry Styles và Lady Gaga.
Madonna (phải) và Taylor Swift dẫn đầu đề cử VMA năm nay
Hiện, người hâm mộ đã có thể bình chọn trực tuyến cho 13 hạng mục. Đợt bình chọn sẽ kết thúc vào ngày 25/9. Riêng hạng mục Nghệ sĩ mới xuất sắc nhất vẫn sẽ mở cổng bình chọn trong suốt thời gian diễn ra chương trình.
Trong số các nghệ sĩ được đề cử năm nay, nổi bật nhất là siêu sao nhạc pop Madonna với 11 đề cử, bao gồm Video của năm, Nghệ sĩ của năm, Ca khúc của năm, cũng như các hạng mục Hợp tác, Nhạc dance, Đạo diễn, Chỉ đạo nghệ thuật, Quay phim, Dựng phim, Biên đạo và Hiệu ứng hình ảnh.
Cú bứt phá này của Madonna thật đáng nể, nhất là khi bà đã nhận đề cử VMA trong cả 5 thập niên kể từ khi giải ra đời và hiện đã giành được 19 giải. Hơn thế, bà còn là nữ nghệ sĩ solo đầu tiên nhận giải thành tựu Video Vanguard vào năm 1986. Năm nay, nếu thắng tất cả các đề cử, bà sẽ san bằng kỷ lục với Beyoncé và Taylor Swift, cùng là những nghệ sĩ có nhiều giải VMA nhất.
Cả 2 đàn em này hiện đều sở hữu 30 giải cho mỗi người. Riêng với Swift, cô xếp ngay sau Madonna với số lượng đề cử nhiều thứ 2 năm nay (với 9 đề cử). Trong khi đó, Beyoncé không có đề cử nào. Như vậy, chỉ cần thắng thêm 1 giải, Swift sẽ vượt Beyoncé để độc chiếm vị trí nghệ sĩ đoạt nhiều giải nhất trong lịch sử VMA với 31 giải.
Các đề cử của Swift năm nay gồm Video của năm, Nghệ sĩ của năm, cũng như Nhạc pop, Đạo diễn, Chỉ đạo nghệ thuật, Quay phim, Dựng phim, Biên đạo và Hiệu ứng hình ảnh.
Hành trình dài cùng VMA
Ra đời năm 1984, VMA được MTV xây dựng như một lựa chọn khác ngoài Grammy, tập trung tôn vinh video âm nhạc - loại hình ngày càng có ảnh hưởng trong ngành công nghiệp âm nhạc và văn hóa đại chúng thời bấy giờ.
Nếu Grammy gắn liền với chiếc máy hát mạ vàng, cúp VMA là một phi hành gia trên mặt trăng. Hình ảnh này bắt nguồn từ đoạn video nhận diện những ngày đầu của MTV, vốn biểu tượng cho sự xuất hiện của một kỷ nguyên truyền hình âm nhạc mới.
Swift (phải) có nhiều cơ hội vượt Beyoncé tại VMA
Theo thời gian, VMA dần trở thành sân khấu lớn của văn hóa đại chúng với không ít khoảnh khắc biểu tượng. Nhiều ngôi sao lớn nhất thế giới đã biểu diễn trên sân khấu này và ngược lại, giải cũng là bệ phóng cho nhiều sao trẻ.
Với Taylor Swift, mối duyên cùng VMA sớm bắt đầu ngay từ những năm đầu sự nghiệp dù xuất phát điểm của cô có phần nằm ngoài "lãnh địa" của VMA. Theo đó, VMA vốn lấy video âm nhạc và văn hóa pop làm trung tâm, trong khi Swift khởi nghiệp và gây dựng tên tuổi trong dòng nhạc đồng quê.
Sinh năm 1989 tại Pennsylvania, Mỹ, Swift sớm bộc lộ niềm yêu thích âm nhạc, đặc biệt là nhạc đồng quê. Năm 11 tuổi, cô đã cùng mẹ tới "thủ phủ đồng quê" Nashville để tìm cơ hội tại các hãng đĩa. Bị từ chối, Swift quyết tâm học thêm guitar, sáng tác nhạc và đến năm 14 tuổi thì chuyển hẳn tới Nashville.
Cuối cùng, Swift cũng ký được hợp đồng với hãng đĩa và phát hành album đầu tay Taylor Swift vào năm 2006, khi mới 16 tuổi. Album giúp cô trở thành gương mặt mới đáng chú ý của làng nhạc đồng quê Mỹ.
Album thứ 2, Fearless (2008), vẫn lấy nhạc đồng quê làm gốc nhưng đã có thêm nhiều yếu tố pop, giúp Swift tiếp cận lượng khán giả rộng hơn. Đặc biệt, You Belong with Me được ưa chuộng trên cả các đài đồng quê lẫn đài pop và đưa Swift tới với VMA. Tại giải năm 2009, tác phẩm đoạt giải Video của nữ nghệ sĩ, giúp Swift trở thành nghệ sĩ nhạc đồng quê đầu tiên chiến thắng hạng mục này. Đây cũng chính là chiếc cúp VMA đầu tiên của cô.
Trong những năm sau, khi Swift chuyển mình từ ngôi sao nhạc đồng quê thành một trong những nghệ sĩ pop hàng đầu thế giới, số lượng giải VMA của cô cũng tăng nhanh.
Năm 2015, Bad Blood mang về cho Swift chiến thắng Video của năm đầu tiên. Cô tiếp tục giành giải này vào các năm 2019, 2022, 2023, 2024. Với 5 lần chiến thắng, Swift hiện là nghệ sĩ giành nhiều giải Video của năm nhất lịch sử VMA. Cô cũng là nghệ sĩ đầu tiên thắng hạng mục quan trọng nhất giải này 3 năm liên tiếp, từ 2022 tới 2024.
Nhưng đằng sau những chiếc cúp còn có một thay đổi đáng chú ý khác. Nếu Swift của năm 2009 chủ yếu đứng trước máy quay với tư cách ca sĩ và nhân vật chính trong video của mình, Swift của những năm gần đây ngày càng xuất hiện ở vị trí khác: người trực tiếp quyết định câu chuyện và hình ảnh phía sau máy quay.
Taylor Swift giành tới 9 giải VMA vào năm 2023
Nữ đạo diễn tài năng
Từ cuối thập niên 2010, vai trò đạo diễn dần trở thành một phần đáng chú ý trong sự nghiệp của Taylor Swift. Cô bắt đầu đồng đạo diễn một số video âm nhạc từ năm 2019. Một năm sau, với The Man, Swift lần đầu một mình đảm nhận vai trò đạo diễn. Tác phẩm sau đó mang về cho cô giải Đạo diễn xuất sắc nhất tại VMA 2020, giúp Swift trở thành nữ nghệ sĩ solo đầu tiên chiến thắng hạng mục này.
Năm 2021, Swift tiếp tục viết kịch bản và đạo diễn All Too Well: The Short Film. Bộ phim ngắn dài 15 phút đã giành giải Video của năm và Đạo diễn xuất sắc nhất tại VMA 2022.
Sau đó, Swift tiếp tục trực tiếp đạo diễn hàng loạt video âm nhạc của mình. Đáng chú ý, cả 3 tác phẩm giúp cô chiến thắng Video của năm liên tiếp từ 2022 tới 2024 đều do chính Swift đạo diễn.
Hiện, Swift còn đang vươn xa ra ngoài khuôn khổ video âm nhạc. Cô đã viết một kịch bản điện ảnh gốc và được công bố sẽ đạo diễn bộ phim điện ảnh đầu tay trong tương lai gần.
Như vậy, không chỉ còn là người kể chuyện bằng giai điệu và ca từ, Swift nay còn khắc họa nghệ thuật của mình bằng những hình ảnh đáng chờ đợi. Bởi vậy, những đề cử VMA dành cho Swift hiện không chỉ ghi nhận cô với tư cách nghệ sĩ biểu diễn mà còn ở nhiều khâu hình ảnh, phản ánh một giai đoạn mới trong sự nghiệp rực rỡ của cô.
Rượt đuổi gay cấn
Màn cạnh tranh vị trí nghệ sĩ đạt nhiều giải VMA nhất giữa Beyoncé và Taylor Swift trở nên đặc biệt đáng chú ý trong những năm gần đây.
Beyoncé có lịch sử tại VMA lâu hơn Swift. Cô giành giải trong cả sự nghiệp solo lẫn hoạt động cùng Destiny's Child và The Carters. Có thời điểm, khoảng cách giữa họ tưởng như rất khó san lấp. Đặc biệt, năm 2016, Beyoncé đại thắng khi giành tới 8 chiếc cúp, nâng tổng thành tích lên 24! Trong khi đó, Swift mới sở hữu 7 giải.
Swift sau đó từng bước thu hẹp khoảng cách nhưng phải tới đầu thập niên 2020, cuộc rượt đuổi mới thực sự gay cấn. Năm 2022, Swift giành thêm 3 giải, nâng tổng thành tích lên 14. Nhưng bước ngoặt lớn nhất phải kể tới năm 2023 với 9 giải cho Swift. Ngay năm sau, cô lại giành thêm 7 giải, chính thức san bằng thành tích 30 giải của Beyoncé. Năm ngoái, cả 2 không thắng giải nào nhưng tới năm nay, chiến thắng có vẻ đã nằm chắc trong tay Swift.
