Chiến thắng 2-1 của Argentina trước đội tuyển Anh ở bán kết World Cup một lần nữa làm bừng sáng tên tuổi Lionel Messi - con người đã vượt ra ngoài khuôn khổ một cầu thủ bóng đá để trở thành thương hiệu quốc gia đặc biệt của Argentina. Từ Messi, có thể nghĩ sâu hơn về sức mạnh mềm, về giá trị của biểu tượng văn hóa, và về cách một quốc gia trong kỷ nguyên mới cần kiến tạo môi trường để tài năng, nhân cách và khát vọng dân tộc cùng tỏa sáng.
Messi - khi một người trở thành thương hiệu quốc gia
Có những chiến thắng không chỉ thuộc về sân cỏ. Trận Argentina thắng Anh 2-1 là một trận đấu như thế. Tỷ số có thể được ghi vào biên bản, những pha bóng có thể được phân tích dưới nhiều góc độ chiến thuật, nhưng điều ở lại lâu hơn chính là cảm xúc: cảm xúc về một đội tuyển biết chiến đấu đến tận cùng, và đặc biệt là cảm xúc về Messi - người ở tuổi mà nhiều ngôi sao đã chọn lùi vào ký ức, vẫn tiếp tục làm cho cả thế giới phải dõi theo bằng đôi chân tài hoa, trí tuệ sân cỏ và phẩm chất khiêm nhường hiếm có.
Messi giúp ĐT Argentina vào chung kết World Cup 2026 - Ảnh: AFP/TTXVN
Tôi yêu mến Messi từ rất nhiều năm, không chỉ vì anh là một thiên tài bóng đá. Nếu chỉ có tài năng, Messi có thể là một cầu thủ vĩ đại. Nhưng để trở thành biểu tượng văn hóa toàn cầu, để trở thành một phần của thương hiệu quốc gia Argentina, anh cần nhiều hơn thế. Ở Messi có vẻ đẹp của tài năng được nâng đỡ bởi nhân cách; của vinh quang không làm mất đi sự giản dị; của danh tiếng toàn cầu nhưng vẫn giữ được sự thủy chung với gia đình, đồng đội và quê hương.
Argentina là đất nước của tango, văn chương, lịch sử nhiều thăng trầm và niềm kiêu hãnh Nam Mỹ. Nhưng trong tâm trí hàng trăm triệu người trên thế giới hôm nay, Argentina còn hiện lên qua bóng dáng Messi. Khi người ta nói đến Messi, người ta không chỉ nhớ đến Barcelona, Inter Miami, World Cup hay Quả bóng vàng. Người ta nhớ đến màu áo xanh trắng, đến quốc kỳ Argentina, đến một dân tộc có thể khóc, cười, hy vọng và tự hào cùng một người con của mình.
Messi trở thành thương hiệu của Argentina - Ảnh: AFP/TTXVN
Đó chính là sức mạnh kỳ diệu của thương hiệu quốc gia. Một thương hiệu quốc gia không chỉ được xây dựng bằng khẩu hiệu quảng bá hay chiến dịch truyền thông. Thương hiệu quốc gia trước hết được hình thành từ những giá trị có thật, những con người có thật, những câu chuyện có thật đủ sức chạm đến trái tim nhân loại. Messi trở thành thương hiệu của Argentina vì anh hội tụ trong mình những phẩm chất đẹp nhất mà một quốc gia muốn giới thiệu với thế giới: tài năng, bản lĩnh, sáng tạo, trung thành, nhân văn và giàu cảm xúc.
Điều đáng quý là Messi không tạo dựng biểu tượng của mình bằng sự ồn ào. Anh lớn bằng cách lặng lẽ làm việc, lặng lẽ vượt qua tổn thương, lặng lẽ trở lại sau thất bại, lặng lẽ đặt đội tuyển quốc gia lên trên cái tôi cá nhân. Đã có lúc Messi bị chính người hâm mộ Argentina nghi ngờ. Đã có lúc những thất bại ở các trận chung kết khiến anh như mang trên vai một món nợ tinh thần với quê hương. Nhưng anh không quay lưng. Anh trở lại, chịu đựng, bền bỉ và cuối cùng đưa Argentina đến đỉnh cao.
Chính hành trình ấy làm cho Messi trở thành biểu tượng có chiều sâu. Anh không chỉ đại diện cho chiến thắng, mà còn đại diện cho sự nhẫn nại. Anh không chỉ đại diện cho tài năng, mà còn đại diện cho nhân cách. Anh làm cho thế giới tin rằng trong thể thao đỉnh cao, sự tử tế vẫn có sức mạnh; trong cạnh tranh khốc liệt, khiêm nhường vẫn là một phẩm chất lớn; và trong hào quang toàn cầu, tình yêu đất nước, gia đình vẫn là điểm tựa bền vững nhất của con người.
Messi là tài sản văn hóa của Argentina - Ảnh: AFP/TTXVN
Messi vì thế không chỉ là tài sản của bóng đá Argentina. Anh là tài sản văn hóa của Argentina. Anh là một "đại sứ" đặc biệt, không cần thư ủy nhiệm, không cần nghi lễ ngoại giao, nhưng có khả năng đưa hình ảnh quốc gia đi vào trái tim thế giới bằng cách tự nhiên nhất, thuyết phục nhất.
Từ Messi nghĩ về Việt Nam trong kỷ nguyên mới
Câu chuyện Messi gợi cho chúng ta nhiều suy nghĩ về Việt Nam trong kỷ nguyên mới. Đất nước ta đang bước vào giai đoạn phát triển mới với khát vọng hùng cường, thịnh vượng và hạnh phúc. Trong hành trình ấy, chúng ta nói nhiều đến thể chế, công nghệ, chuyển đổi số, đổi mới sáng tạo, năng suất, năng lực cạnh tranh. Tất cả đều rất quan trọng. Nhưng sau cùng, trung tâm của mọi chiến lược phát triển vẫn là con người. Không có con người tài năng, tử tế, bản lĩnh và giàu khát vọng, mọi nguồn lực vật chất dù lớn đến đâu cũng khó chuyển hóa thành sức mạnh bền vững.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm từng nhấn mạnh tinh thần "văn hóa ở trung tâm phát triển", coi văn hóa là nền tảng tinh thần, là nguồn lực nội sinh, là hệ điều tiết để phát triển đất nước nhanh và bền vững. Nhìn từ câu chuyện Messi, ta càng thấy rõ hơn ý nghĩa của tư tưởng ấy. Một xã hội muốn phát triển lành mạnh cần những biểu tượng tích cực để nâng đỡ hệ giá trị, để con người có điểm tựa tinh thần, để thế hệ trẻ nhìn thấy rằng thành công đích thực không chỉ là nổi tiếng hay giàu có, mà là cống hiến, trách nhiệm và phẩm chất.
Việt Nam cần những "Messi" trong mọi lĩnh vực. Không phải theo nghĩa sao chép một thiên tài bóng đá, mà theo nghĩa chúng ta cần những con người có thể trở thành biểu tượng của trí tuệ Việt Nam, bản lĩnh Việt Nam, văn hóa Việt Nam và khát vọng Việt Nam. Đó có thể là một vận động viên đưa quốc kỳ lên đấu trường thế giới; một nghệ sĩ làm cho âm nhạc, điện ảnh, mỹ thuật Việt Nam được bạn bè quốc tế yêu mến; một nhà khoa học tạo ra công trình có giá trị; một doanh nhân xây dựng thương hiệu Việt có sức cạnh tranh toàn cầu; một người trẻ khởi nghiệp bằng công nghệ nhưng không đánh mất trách nhiệm xã hội.
Việt Nam cần những "Messi" trong mọi lĩnh vực - Ảnh AFP/TTXVN
Muốn có những biểu tượng như vậy, trước hết phải có môi trường để tài năng được phát hiện, nuôi dưỡng và bảo vệ. Messi không thể trở thành Messi nếu tài năng của cậu bé Rosario không được nhìn thấy, nếu không có hệ sinh thái đào tạo, niềm tin, sự kiên nhẫn và cơ hội để anh vượt qua giới hạn của chính mình. Với Việt Nam cũng vậy. Kỷ nguyên mới đòi hỏi chúng ta không chỉ kêu gọi khát vọng, mà phải thiết kế được cơ chế để khát vọng ấy có điều kiện thành hiện thực; không chỉ tôn vinh tài năng sau khi họ thành công, mà phải đồng hành với tài năng từ khi họ còn non trẻ, mong manh, cần được nâng đỡ.
Ở đây, văn hóa có vai trò đặc biệt. Văn hóa không chỉ là di sản quá khứ, không chỉ là lễ hội, bảo tàng hay sân khấu. Văn hóa còn là hệ giá trị tạo nên con người. Văn hóa giúp tài năng không rơi vào kiêu ngạo, giúp thành công không biến thành thực dụng, giúp cạnh tranh không mất đi nhân văn, giúp hội nhập không làm phai nhạt bản sắc. Một quốc gia có thể phát triển nhanh nhờ công nghệ và vốn, nhưng chỉ có thể phát triển bền vững khi có nền tảng văn hóa vững chắc.
Từ Messi, chúng ta cũng thấy thể thao, văn hóa và công nghiệp sáng tạo có thể trở thành nguồn lực phát triển đất nước. Một cầu thủ lớn không chỉ tạo ra giá trị trên sân cỏ. Anh kéo theo du lịch, truyền thông, thời trang, bản quyền, thương mại, hình ảnh quốc gia, niềm tự hào cộng đồng. Đó là kinh tế của biểu tượng, kinh tế của cảm xúc, kinh tế của niềm tin. Trong thế giới hôm nay, những quốc gia biết biến văn hóa thành sức mạnh mềm, biết biến tài năng thành thương hiệu, biết biến câu chuyện dân tộc thành sản phẩm sáng tạo sẽ có lợi thế rất lớn trong cạnh tranh toàn cầu.
Việt Nam có đầy đủ chất liệu để làm điều đó. Chúng ta có lịch sử hàng nghìn năm, có di sản phong phú, có văn hóa đa dạng, có con người cần cù, sáng tạo, nghĩa tình, có một thế hệ trẻ đang hội nhập rất nhanh với thế giới. Điều cần thiết là phải chuyển những chất liệu ấy thành năng lực cạnh tranh cụ thể: thành sản phẩm văn hóa, thương hiệu sáng tạo, nền tảng số, sự kiện quốc tế, nhân vật biểu tượng, ngành công nghiệp văn hóa có khả năng đóng góp thực chất cho tăng trưởng và vị thế quốc gia.
Messi nhắc chúng ta rằng thương hiệu quốc gia không phải điều gì xa vời. Nó bắt đầu từ một con người biết sống đẹp, làm việc giỏi và cống hiến hết mình cho màu cờ của đất nước. Nó bắt đầu từ niềm tin rằng tài năng cá nhân, nếu được đặt trong hệ giá trị đúng đắn, có thể trở thành tài sản chung của dân tộc.
Sau chiến thắng trước đội tuyển Anh, Messi và Argentina lại bước gần hơn đến một trận chung kết lịch sử. Nhưng dù kết quả cuối cùng thế nào, Messi đã đi vào ký ức nhân loại như một biểu tượng lớn. Với tôi, điều đáng quý nhất ở Messi không chỉ là anh đã thắng bao nhiêu trận, ghi bao nhiêu bàn, giành bao nhiêu danh hiệu. Điều đáng quý nhất là anh đã làm cho người ta tin vào vẻ đẹp của tài năng khi được soi sáng bởi nhân cách.
Đó cũng là điều Việt Nam cần trong kỷ nguyên mới: phát triển bằng trí tuệ, vươn lên bằng khát vọng, hội nhập bằng bản lĩnh, nhưng luôn được nâng đỡ bởi văn hóa, nhân cách và tình yêu đất nước. Bởi sau cùng, một quốc gia mạnh không chỉ là quốc gia có nền kinh tế lớn, mà còn là quốc gia có những con người làm cho thế giới kính trọng, yêu mến và muốn đồng hành.
Xem tin tức mới nhất World Cup 2026
Xem lịch thi đấu World Cup 2026
