Khẩn trương hoàn thiện hồ sơ đề nghị UNESCO vinh danh Hoàng đế Lý Thái Tổ là Danh nhân lịch sử, văn hóa thế giới

Ngày 14/4, tại phường Từ Sơn, UBND tỉnh Bắc Ninh phối hợp với Quỹ Văn hiến Việt Nam tổ chức Hội nghị triển khai thực hiện nhiệm vụ xây dựng Hồ sơ khoa học trình UNESCO vinh danh Danh nhân lịch sử, văn hóa - Hoàng đế Lý Thái Tổ nhân dịp kỷ niệm 1.000 năm ngày mất của ông (1028 - 2028). 

Lý Thái Tổ (974 - 1028), tên húy là Lý Công Uẩn, người châu Cổ Pháp xưa, nay thuộc phường Từ Sơn, tỉnh Bắc Ninh. Ông là hoàng đế sáng lập vương triều Lý - một triều đại thịnh trị kéo dài 216 năm với nhiều thành tựu rực rỡ bậc nhất trong lịch sử các triều đại phong kiến Việt Nam.

Các đại biểu tập trung phân tích, làm rõ công lao to lớn của Hoàng đế Lý Thái Tổ và các đức vua triều Lý; bảo tồn, phát huy giá trị các di tích văn hóa triều Lý trên quê hương Từ Sơn; thống nhất hoàn thiện Hồ sơ khoa học đề nghị UNESCO vinh danh Hoàng đế Lý Thái Tổ là Danh nhân lịch sử, văn hóa thế giới. Các đại biểu đề nghị tỉnh Bắc Ninh, phường Từ Sơn quan tâm xây dựng Đề án "Quy hoạch, phát triển Đền Đô và Từ Sơn trở thành trung tâm du lịch văn hóa tâm linh, bảo tồn và tôn vinh các di sản liên quan đến vương triều Lý" làm cơ sở phát triển du lịch văn hóa tâm linh trên địa bàn trong giai đoạn tới.

Phó Chủ tịch Thường trực UBND tỉnh Bắc Ninh Mai Sơn khẳng định, việc lập Hồ sơ khoa học đề nghị UNESCO vinh danh Hoàng đế Lý Thái Tổ là Danh nhân lịch sử, văn hóa thế giới nhằm tôn vinh một nhân vật kiệt xuất của dân tộc, đồng thời quảng bá sâu rộng giá trị văn hóa Việt Nam và hình ảnh vùng đất, con người Bắc Ninh - Kinh Bắc ra thế giới. Ông trân trọng cảm ơn và tiếp thu ý kiến đóng góp của các nhà khoa học, đại biểu tại hội nghị với nhiều nội dung rất sâu sắc, có giá trị khoa học và thực tiễn cao. Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch cần chủ trì, phối hợp với các ngành, địa phương tiếp tục bảo tồn, phát huy giá trị di sản văn hóa ở tỉnh gắn với việc chuyển hóa di sản thành tài sản phục vụ phát triển kinh tế - xã hội.

Trước mắt, tỉnh phối hợp với Quỹ Văn hiến Việt Nam và các đơn vị liên quan, phường Từ Sơn khẩn trương hoàn thiện hồ sơ đề nghị UNESCO vinh danh Hoàng đế Lý Thái Tổ là Danh nhân lịch sử, văn hóa thế giới; xây dựng Đề án quy hoạch, phát triển các di tích lịch sử - văn hóa liên quan đến vương triều Lý ở thành phố Từ Sơn (cũ) trình Tỉnh ủy, UBND tỉnh xem xét, phê duyệt. Các bên liên quan đẩy mạnh nghiên cứu khoa học, khảo cổ học và tổ chức các hội thảo chuyên sâu về không gian văn hóa và Phật giáo thời Lý, nhằm làm rõ hơn các giá trị lịch sử - văn hóa đặc sắc của triều Lý và quê hương; chú ý xây dựng các sản phẩm văn hóa - du lịch tái hiện không gian sinh hoạt, đời sống, nghề truyền thống đặc trưng của địa phương.

Trong gần 20 năm trị vì (1010 - 1028), Hoàng đế Lý Thái Tổ không chỉ đặt nền móng vững chắc cho quốc gia Đại Việt, mà còn để lại dấu ấn sâu đậm về tư duy trị quốc nhân văn và tinh thần hòa hiếu sâu sắc. Ngay sau khi lên ngôi, ông đã thực thi nhiều chính sách tiến bộ như giảm thuế, khoan thư sức dân, đề cao ổn định xã hội, lấy đời sống Nhân dân làm nền tảng cho sự phát triển bền vững của dân tộc.

Đặc biệt, năm 1010, Hoàng đế Lý Thái Tổ đã ban Chiếu dời đô chuyển kinh đô từ Hoa Lư ra thành Đại La và đổi tên thành Thăng Long. Quyết định mang tính chiến lược này khẳng định ý chí tự cường và tầm nhìn vượt thời đại của Lý Thái Tổ, mở ra một không gian phát triển lâu dài cho quốc gia. Từ đó, Thăng Long trở thành trung tâm chính trị, kinh tế, văn hóa của đất nước suốt hơn một thiên niên kỷ.

Trên phương diện lịch sử - văn hóa, công lao nổi bật của Lý Thái Tổ là việc kiến tạo mô hình quốc gia và kinh đô mang tính bền vững, nhân văn và thuận theo quy luật tự nhiên. Chiếu dời đô được xem như một tuyên ngôn tư tưởng về xây dựng đất nước dựa trên lợi ích lâu dài của Nhân dân và khát vọng phồn vinh, ổn định. Những giá trị tư tưởng ấy không chỉ có ý nghĩa đối với lịch sử dân tộc, mà còn mang tính phổ quát trong tiến trình văn minh nhân loại.

Năm 2013, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch tôn vinh Hoàng đế Lý Thái Tổ được là 1 trong 14 vị Anh hùng dân tộc tiêu biểu của Việt Nam. Những tư tưởng về trị quốc nhân văn, khoan dung, hòa hiếu và lấy dân làm gốc của ông được đánh giá là mang giá trị phổ quát, phù hợp với tôn chỉ của UNESCO về văn hóa vì hòa bình và phát triển bền vững.