Hội Báo toàn quốc 2026: Dấu ấn đổi mới của báo chí trong kỷ nguyên số

Với chủ đề "Báo chí Việt Nam - Trung thành, Sáng tạo, Trách nhiệm trong kỷ nguyên mới", sự kiện do Hội Nhà báo Việt Nam chủ trì tổ chức quy tụ 66 cơ quan báo chí, các cấp Hội Nhà báo cùng nhiều hoạt động nghề nghiệp, văn hóa và học thuật quy mô lớn.

Ba giá trị cốt lõi của báo chí trong giai đoạn mới

Chia sẻ về chủ đề của Hội Báo năm nay, nhà báo Nguyễn Đức Lợi, Phó Chủ tịch Thường trực Hội Nhà báo Việt Nam cho rằng đây không chỉ là khẩu hiệu của sự kiện mà còn phản ánh những yêu cầu đặt ra đối với nền báo chí cách mạng trong bối cảnh mới.

Theo ông Nguyễn Đức Lợi, yếu tố "trung thành" được đặt lên hàng đầu bởi đó là nền tảng làm nên bản chất của báo chí cách mạng Việt Nam.

"Muốn phát triển thì chúng ta phải giữ vững cái gốc của mình, đó là trung thành với Đảng, với Nhà nước, với đất nước, với nhân dân và với truyền thống mà báo chí cách mạng Việt Nam đã xây dựng suốt hơn một thế kỷ qua", ông nhấn mạnh.

Bên cạnh đó, trước sự thay đổi mạnh mẽ của công nghệ và hành vi tiếp nhận thông tin của công chúng, sáng tạo trở thành yêu cầu sống còn đối với các cơ quan báo chí.

"Chúng ta vẫn dựa trên nền tảng truyền thống, nhưng phải tìm ra những cách thức mới, sáng tạo hơn để chuyển tải thông tin, đáp ứng yêu cầu của thời đại mới", ông Nguyễn Đức Lợi chia sẻ.

Yếu tố thứ ba là trách nhiệm. Trong môi trường truyền thông đa nền tảng, khi mạng xã hội trở thành nguồn phát tán thông tin khổng lồ với nhiều nội dung chưa được kiểm chứng, trách nhiệm chính là giá trị làm nên sự khác biệt của báo chí chính thống.

"Người làm báo phải chịu trách nhiệm với từng thông tin mình đăng tải, với tác động xã hội của thông tin đó. Đây là yếu tố phân biệt báo chí chuyên nghiệp với những luồng thông tin thiếu kiểm chứng trên không gian mạng", ông nói.

Lần đầu tiên có trưng bày ngoài trời quy mô lớn về báo chí và văn hóa

Một trong những điểm mới đáng chú ý nhất của Hội Báo toàn quốc 2026 là không gian trưng bày chuyên đề ngoài trời mang tên "Báo chí và dòng chảy văn hóa Việt Nam" do Bảo tàng Báo chí Việt Nam thực hiện.

Với chiều dài gần 150 mét và khoảng 1.000 hình ảnh, tư liệu, bài báo, bìa báo và tranh cổ động được tuyển chọn công phu, đây được xem là triển lãm ngoài trời có quy mô lớn nhất từ trước tới nay về lịch sử và di sản báo chí Việt Nam.

Bà Lê Mỹ Ái Linh, Giám đốc Bảo tàng Báo chí Việt Nam, thành viên Ban Tổ chức cho biết điểm đặc biệt của trưng bày không chỉ nằm ở quy mô mà còn ở cách tiếp cận.

"Đây không chỉ là không gian giới thiệu tư liệu mà còn là một câu chuyện trực quan về sự gắn bó giữa báo chí với đời sống văn hóa, lịch sử và xã hội Việt Nam", bà nói.

Theo bà, việc tổ chức ngoài trời nhằm đưa di sản báo chí đến gần công chúng hơn, đặc biệt là giới trẻ.

"Chúng tôi muốn đưa di sản báo chí ra khỏi không gian trưng bày truyền thống để công chúng có thể tiếp cận một cách tự nhiên hơn. Qua đó khẳng định báo chí không chỉ là người ghi chép lịch sử mà còn là một nhân tố quan trọng trong dòng chảy văn hóa Việt Nam", bà Lê Mỹ Ái Linh chia sẻ.

Những câu chuyện lớn của nghề báo thời AI

Nếu không gian triển lãm là nơi nhìn lại quá khứ thì Diễn đàn Báo chí toàn quốc 2026 lại hướng tới tương lai của nghề báo.

Tiếp nối thành công của năm 2025, diễn đàn năm nay gồm 9 phiên thảo luận chuyên sâu, tập trung vào những vấn đề đang được giới báo chí đặc biệt quan tâm như bản quyền báo chí trong kỷ nguyên AI, ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong tòa soạn, phát triển kinh tế báo chí, quảng bá hình ảnh Việt Nam trên hệ sinh thái số hay chiến lược tự chủ của các cơ quan báo chí.

Đáng chú ý, lần đầu tiên các cơ quan báo chí chủ lực như Báo Nhân Dân, Thông tấn xã Việt Nam, Đài Truyền hình Việt Nam cùng tham gia phụ trách một số phiên thảo luận chuyên đề.

Sự tham gia trực tiếp của các cơ quan báo chí hàng đầu được kỳ vọng sẽ mang đến những góc nhìn thực tiễn, những kinh nghiệm chuyển đổi số và đổi mới mô hình hoạt động từ chính các đơn vị đang dẫn dắt sự phát triển của báo chí Việt Nam hiện nay.

Tôn vinh những tác phẩm báo chí xuất sắc

Năm 2026 cũng đánh dấu chặng đường 20 năm Giải Báo chí Quốc gia - giải thưởng nghề nghiệp cao quý nhất của giới báo chí Việt Nam.

Theo Hội đồng Giải Báo chí Quốc gia, năm nay có 123 tác phẩm xuất sắc được lựa chọn để trao giải, gồm 11 giải A, 26 giải B, 50 giải C và 36 giải Khuyến khích.

Đánh giá về chất lượng tác phẩm dự giải năm nay, nhà báo Nguyễn Đức Lợi cho biết các tác phẩm không chỉ phản ánh toàn diện những sự kiện lớn của đất nước mà còn cho thấy sự tiến bộ rõ nét về tư duy làm báo hiện đại.

"Nhiều tác phẩm đã áp dụng công nghệ làm báo mới, phương thức thể hiện sáng tạo và thể hiện rõ sự dấn thân của nhà báo đối với những vấn đề nóng của đời sống xã hội", ông nhận định.

Theo ông, dù ngành báo chí đang trải qua quá trình sắp xếp, tinh gọn mạnh mẽ, nhưng chất lượng tác phẩm dự giải vẫn tiếp tục được nâng lên, phản ánh nỗ lực đổi mới không ngừng của đội ngũ người làm báo.

Hơn một thế kỷ kể từ ngày báo chí cách mạng Việt Nam ra đời, Hội Báo toàn quốc 2026 không chỉ là dịp tôn vinh truyền thống vẻ vang của nghề báo mà còn cho thấy quyết tâm đổi mới của toàn ngành trước những yêu cầu mới của thời đại.

Từ những câu chuyện về chuyển đổi số, trí tuệ nhân tạo cho tới việc gìn giữ và lan tỏa di sản báo chí, sự kiện năm nay đã phác họa rõ nét hình ảnh một nền báo chí đang nỗ lực giữ vững bản sắc, đồng thời chủ động thích ứng để tiếp tục thực hiện sứ mệnh dẫn dắt thông tin, kết nối xã hội và đồng hành cùng sự phát triển của đất nước trong kỷ nguyên mới.

Xem thêm thông tin Văn hoá TẠI ĐÂY