Ngày 13/3, triển lãm "Dòng chảy đột biến" (Mutant Flow) sẽ diễn ra tại Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam. Đây là lần đầu tiên nghệ sĩ Đào Anh Khánh cùng con gái – họa sĩ trẻ Đào Anh Thơ (CAT) – "đứng chung" trong một triển lãm, phơi bày hai thế giới tâm hồn tuy khác biệt về thế hệ nhưng lại gặp nhau ở điểm chạm của sự dâng hiến cuồng nhiệt cho nghệ thuật.
Triển lãm trưng bày gần 200 tác phẩm với đa dạng chất liệu từ sơn mài, Acrylic trên Canvas đến tranh vẽ bằng bút mực, bút chì màu trên giấy. "Dòng chảy đột biến" không đơn thuần là một cuộc trưng bày gia đình thông thường mà là một không gian đối thoại trực diện. Ở đó, người xem thấy được sự tương phản mạnh mẽ: Nếu Đào Anh Khánh khai thác vẻ đẹp của sự sinh sôi như nguồn cội sự sống, thì CAT lại đặt vẻ đẹp ấy bên cạnh sự ám ảnh của công nghệ đối với con người – một khái niệm cô gọi là MetaReverse (Vũ trụ Tái sinh).
Hoạ sĩ Đào Anh Khánh và con gái Đào Anh Thơ - CAT
Chia sẻ về sự kết hợp này, nghệ sĩ Đào Anh Khánh bồi hồi nhớ lại quãng thời gian hoang mang của chính mình: "Tôi đã đi hết tuổi trẻ để trở thành người đàn ông trống rỗng, hoang mang và bế tắc. Khi không còn gì để bám víu, tôi rẽ sang nghệ thuật như một bản năng sinh tồn - tìm về ký ức tuổi thơ, say sưa vẽ, như thể phải vẽ để được sống".
Ông nhận ra rằng con gái mình cũng đang đi trên một con đường tương tự sau khi từ bỏ ánh hào quang của một doanh nhân tài chính: "Giờ đây, khi đứng cạnh nhau trong một triển lãm chung, tôi nhận ra cả hai cha con đều chảy trong một dòng 'không thuận' như đã định sẵn. Bế tắc, buồn tẻ… không giết chúng tôi mà nó kích hoạt một đột biến, đẩy chúng tôi đến thiên đường của nghệ thuật, nơi con người được tự do vẫy vùng và tự khám phá chính mình".
Hoạ sĩ trẻ Đào Anh Thơ - CAT
Họa sĩ CAT (Đào Anh Thơ) vốn không phải là một người làm nghệ thuật ngay từ đầu. Cô từng có 31 năm gắn bó với con đường học thuật và tài chính, sở hữu những thành tích đáng nể như đạt điểm SAT tuyệt đối ở tuổi 16, du học Mỹ 8 năm và từng làm việc tại các tập đoàn lớn như Deloitte.
Nghệ sĩ Đào Anh Khánh
Bước sang tuổi 32, một cú rẽ ngang quyết liệt đã đưa CAT rời xa con số để đến với sắc màu. Sau gần hai năm "ở ẩn" để tập trung tuyệt đối cho sáng tác, cô đã tạo ra một khối lượng tác phẩm khổng lồ: hơn 2.000 bản phác thảo và hàng trăm bức sơn mài. Đối với CAT, nghệ thuật là một lựa chọn không thể trì hoãn, một hành trình tái sinh liên tục nơi cô được sống trọn vẹn với đam mê mà không cần sự ồn ào của đám đông.
Nghệ sĩ Đào Anh Khánh thừa nhận ông từng bối rối khi con gái quyết định làm nghệ thuật, nhưng rồi chính nội lực của cô đã thuyết phục ông hoàn toàn. Ông đúc kết rằng: "Nghệ thuật cũng giống như tình yêu, sẽ đền đáp xứng đáng khi trái tim ta dâng hiến đến mức cuồng nhiệt".
Điểm nhấn thị giác mạnh mẽ nhất tại triển lãm lần này là ba tác phẩm sơn mài khổ lớn của CAT với kích thước lên tới 3,6m x 4,8m. Đây là một quy mô hiếm gặp trong hội họa đương đại Việt Nam, đòi hỏi sức làm việc bền bỉ và bản lĩnh nghề nghiệp vững vàng. Bên cạnh đó, 15 bức tranh khổ lớn khác của cô được đặt song hành cùng các tác phẩm đặc sắc của cha, tạo nên một không gian vừa đối xứng vừa tương phản.
Một số tác phẩm của hoạ sĩ Đào Anh Thơ
Đáng chú ý, CAT không gò bó mình trong những chất liệu sơn mài truyền thống thuần túy. Cô sử dụng sơn mỹ thuật cao cấp quốc tế, kết hợp với những nét quệt phóng khoáng mang tinh thần sơn dầu để phù hợp với tư duy tạo hình đương đại. Cách tiếp cận này giúp các tác phẩm của cô vừa giữ được chiều sâu của sơn mài, vừa mang hơi thở mới mẻ, xóa nhòa ranh giới giữa các thể loại.
Triển lãm "Dòng chảy đột biến" không nhằm mục đích phân định ai ảnh hưởng đến ai. Trong không gian của Bảo tàng Mỹ thuật, tác phẩm của cha và con đứng cạnh nhau như những thực thể độc lập, tự cất tiếng nói riêng. Nghệ sĩ Đào Anh Khánh bày tỏ hy vọng rằng triển lãm sẽ mang lại những cảm xúc tinh khiết và sâu sắc nhất cho người xem, để mỗi người có thể tìm thấy một góc nhỏ của chính mình trong thế giới sâu thẳm mà hai cha con ông đã phơi bày.
Nghệ sĩ Đào Anh Khánh (SN 1959): Từng là sĩ quan an ninh trước khi chuyển hẳn sang hoạt động nghệ thuật chuyên nghiệp từ năm 1994. Ông là nghệ sĩ tiên phong trong nghệ thuật sắp đặt và trình diễn quy mô lớn tại Việt Nam, từng triển lãm tại hơn 20 quốc gia. Ông được tạp chí The World bình chọn là "Man of the Year" tại Việt Nam năm 2010 và là người sáng lập không gian nghệ thuật sinh thái "Gầm Trời" tại Hòa Bình.
Họa sĩ CAT – Đào Anh Thơ: Con gái nghệ sĩ Đào Anh Khánh và Bùi Mai Hiên. Cô từng đạt điểm SAT tuyệt đối, du học 8 năm tại Mỹ và sống qua 5 quốc gia với vốn ngoại ngữ phong phú. Sau nhiều năm làm việc trong nhiều lĩnh vực, cô rẽ sang nghệ thuật từ năm 2023 và nhanh chóng gây tiếng vang với các triển lãm sơn mài khổ lớn mang phong cách siêu thực, giàu năng lượng.
