Họa sĩ Bùi Văn Tuất - "Giữa những lần thở"

Sau hành trình dài theo đuổi phong cách hội họa hiện thực, triển lãm "Giữa những lần thở" của họa sĩ Bùi Văn Tuất đang diễn ra tại TP HCM là buớc chuyển thử nghiệm lối đi mới trên hành trình hội họa cá nhân của anh. Ngay sau buổi khai mạc triển lãm, nhiều bức tranh của họa sĩ Bùi Văn Tuất đã được các nhà sưu tập gắn chấm đỏ, thể hiện quyền đã sở hữu.

Họa sĩ Bùi Văn Tuất, sinh năm 1982, tốt nghiệp Đại học Mỹ thuật Việt Nam năm 2007. Với dáng người nhỏ nhắn, giọng nói ngoan hiền, khuôn mặt luôn thư giãn, nét hóm hỉnh trong mắt, Bùi Văn Tuất thường tạo được nhiều cảm tình với người đối diện. Thế nhưng, ngỡ tưởng Bùi Văn Tuất giỏi giao tiếp, anh lại thường kiệm lời, nhất là khi tự nói về tác phẩm. Mỗi triển lãm, Bùi Văn Tuất thường đứng lùi ra phía xa tác phẩm của mình, anh lặng lẽ nghe những nhận xét của người xem, cũng ít trả lời hay có ý tranh luận. Với Bùi Văn Tuất, những gì anh muốn thể hiện, đều ở trên mặt toan. Mỗi người xem sẽ tự có va chạm cảm xúc của riêng mình.

Các tác phẩm của họa sĩ Bùi Văn Tuất trước đây, thường thể hiện theo lối hiện thực cổ điển. Anh miêu tả các chân dung trực họa theo cách gần gũi đầy cảm xúc tinh tế, thường dành tình cảm sâu đậm, ưu ái cho con người, thiên nhiên núi rừng Tây Bắc. Sau gần hai mươi năm theo đuổi con đường hội họa chuyên nghiệp, Bùi Văn Tuất vẫn chung thủy với chất liệu sơn dầu cùng phong cách hiện thực. 

Chỉ cần nhắc đến cái tên "Bùi Văn Tuất", người đã từng thưởng lãm tranh của anh, sẽ nhớ ngay đến những khuôn mặt thơ bé hồn nhiên đậm chất miền núi với tóc tơ bay bay, gò má tròn ửng hồng vì nẻ giữa giá rét, cũng có khi còn vương vết bẩn quẹt ngang… Các tác phẩm của Bùi Văn Tuất toát lên ánh sáng chân thành ngây thơ giản dị từ những điều tưởng chừng quá quen thuộc, vì thế, tranh của Tuất được công chúng và giới sưu tập trong và ngoài nước ưa mến.

Với từng nét vẽ tinh tế, giàu biểu cảm, thể hiện lối kỹ thuật chắc chắn và tiết chế, Bùi Văn Tuất từng tham gia các triển lãm nhóm Tự Lập 1, 2, 3 tại Hà Nội và TP Hồ Chí Minh; Triển lãm cá nhân Tuổi thơ như thế tại Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam (2018); Triển lãm cá nhân lần thứ hai Nhìn Lại tại Đà Lạt (2023). Hiện anh đang sống và làm việc tại Hà Nội.

Không gian triển lãm “Giữa những lần thở”. Ảnh: HA

Tranh của họa sĩ Bùi Văn Tuất tả thực, mà luôn toát lên được sự trong sáng hồn nhiên thuần hậu. Mỗi nét cọ của anh là sự chuẩn mực chân xác và kỹ càng, ẩn chứa bên trong về vẻ đẹp tươi sáng của tuổi thơ trong veo tinh khiết. Thế nhưng, trong triển lãm trưng bày thể nghiệm mới lần này, anh đưa người xem vào không gian của tinh thần cùng sự lắng đọng trong cảm nhận. Anh vẽ loạt hình ảnh về người phụ nữ, nhưng không phải để nhìn ngắm theo cách thông thường, mà chỉ có thể cảm, cùng những đường cong đẹp đẽ của sự sống. Cơ thể người phụ nữ trở thành nơi neo giữ cảm xúc và chiêm nghiệm - hiện thân của một trạng thái sống mong manh, nội tại và âm thầm.

Những bức tranh trong triển lãm Giữa những lần thở của họa sĩ Bùi Văn Tuất, cho thấy sự tạo hình tinh tế ở một đề tài cổ điển mà không dễ thể hiện. Mỗi nét vẽ, là sự lưng chừng giữa lực căng của cảm xúc và độ nhẹ rồi trôi vào khoảng trống im lặng. Hơi thở của sự sống cơ thể, lúc ào sóng cuộn chảy qua các lớp sơn dầu chồng lấp, lúc lại êm đềm giữ lại những lặng im. Tựa hồ như mỗi độ rung rất nặng hoặc rất khẽ của giữa từng nhịp hơi thở.

Vẫn chung ý niệm về ca ngợi vẻ đẹp thuần khiết của con người, các tác phẩm trong triển lãm Giữa những lần thở của họa sĩ Bùi Văn Tuất tưởng đẩy sang một hành trình sáng tạo phong cách mới, lược bỏ bớt những đường nét để chạm vào nỗi mơ hồ về xảm xúc, nhưng nhìn sâu vào mỗi tác phẩm, vẫn là phong cách vẽ chuẩn mực nghiêm cẩn từng nét vẽ ẩn sau sự phóng túng ngẫu hứng, tiếp nối hành trình sáng tạo hội họa đầy trách nhiệm, đam mê.