Indonesia đứng trước cơ hội lớn nhất để chấm dứt 35 năm chờ đợi danh hiệu ở cấp đội tuyển quốc gia. Nhưng trước mặt họ là 2 "bức tường" lớn. Một là Thái Lan, đối thủ giàu đẳng cấp và kinh nghiệm. Hai là sức ép sau quá nhiều năm khát danh hiệu.
Năm 1991, Indonesia đánh bại chính Thái Lan trên chấm luân lưu để giành HCV SEA Games. Sau 35 năm, 2 đội lại đứng ở 2 đầu chiến tuyến trong một trận đấu quyết định danh hiệu.
Thái Lan là "bức tường" đầu tiên
Indonesia có lợi thế sân nhà, lực lượng được nâng cấp nhờ nhóm cầu thủ nhập tịch và tinh thần rất cao sau chiến thắng 9-2 trước Bangladesh. Nhưng tất cả chưa đủ để biến họ thành đội cửa trên. Thái Lan mới là bài kiểm tra thực sự.
Bình luận trên A Bola, ký giả Daniel Roekito đánh giá "Voi chiến" trưởng thành hơn Indonesia ở nhiều khía cạnh. Họ có chất lượng cá nhân, tính tổ chức và đặc biệt là tâm lý của một đội bóng quen với việc cạnh tranh danh hiệu. Điểm mạnh của Thái Lan không chỉ nằm ở một vài ngôi sao. Đó là khả năng duy trì sức mạnh qua nhiều thế hệ. Họ liên tục làm mới đội hình nhưng vẫn giữ được tính ổn định. Trong khi đó, Indonesia đang ở giai đoạn xây dựng lại dưới thời Herdman.
Sự khác biệt ấy thể hiện khá rõ. Herdman có trong tay nhiều cầu thủ chất lượng, đặc biệt là những gương mặt trưởng thành từ bóng đá châu Âu. Nhưng đội tuyển Indonesia vẫn đang tìm kiếm công thức tối ưu. Đội hình và cách vận hành chưa hoàn toàn ổn định.
Đó là vấn đề đáng lo trước một trận chung kết. Một tập thể nhiều cầu thủ giỏi chưa chắc mạnh bằng một đội bóng có hệ thống vận hành tốt. Indonesia có thể chơi bùng nổ, như cách họ thắng Bangladesh 9-2, nhưng Thái Lan có khả năng buộc đối thủ phải chơi theo nhịp độ của mình.
Quan trọng hơn, Indonesia không thể nghĩ rằng tinh thần chiến đấu sẽ tự động tạo ra khác biệt. Thái Lan cũng có tinh thần ấy, nhưng đi kèm kinh nghiệm. Nếu Indonesia để cảm xúc lấn át lý trí, "Voi chiến" đủ khả năng biến sự háo hức của đội chủ nhà thành điểm yếu.
Đó chính là bức tường đầu tiên: Một Thái Lan đủ già dặn để không bị cuốn vào cuộc chơi cảm xúc của Indonesia.
Áp lực từ 35 năm chờ đợi
Thách thức lớn hơn lại không nằm bên kia chiến tuyến. Indonesia chưa giành danh hiệu nào ở cấp đội tuyển quốc gia kể từ SEA Games 1991. Họ từng 6 lần về nhì tại AFF Cup nhưng chưa một lần nâng cao chiếc cúp. SEA Games 2023 không thể xóa đi cơn khát ấy, bởi đó là giải đấu dành cho đội tuyển trẻ. Vì thế, trận chung kết tại Gelora Bung Karno mang theo sức nặng của cả một thế hệ.
Sân nhà có thể là lợi thế lớn. Nhưng cũng chính sân nhà khiến áp lực tăng lên theo từng phút. Hàng vạn CĐV sẽ chờ đợi một khoảnh khắc mà bóng đá nước này đã chờ suốt 35 năm.
Ngoài đối mặt với đối thủ già dơ là Thái Lan, Indonesia phải vượt qua không ít áp lực vì cơn khát danh hiệu. Ảnh Timnas Indonesia
Đó là khác biệt giữa khát vọng và ám ảnh. Khát vọng giúp cầu thủ chạy thêm một bước. Ám ảnh khiến họ sợ mắc sai lầm. Khát vọng tạo ra sự chủ động. Áp lực quá lớn có thể khiến đôi chân trở nên nặng nề. Indonesia phải tìm được ranh giới ấy.
Chiến thắng 9-2 trước Bangladesh giúp Herdman và các học trò bước vào chung kết với sự tự tin. Nhưng nó cũng làm kỳ vọng tăng lên. Một màn trình diễn tưng bừng ở vòng bảng không thể bảo đảm thành công trước Thái Lan. Chung kết là một cuộc chơi khác. Đối thủ mạnh hơn. Khoảng trống ít hơn. Sai lầm đắt giá hơn.
Bởi vậy, Indonesia cần quên tỷ số 9-2 và nhớ bài học của những trận chung kết: Không phải đội bóng khát khao hơn sẽ thắng, mà thường là đội kiểm soát được khát khao của mình tốt hơn. Đó là bức tường thứ 2, và cũng là bức tường khó nhìn thấy nhất.
Chờ bản lĩnh Herdman
John Herdman đứng trước trận chung kết lớn nhất kể từ khi dẫn dắt Indonesia. Nhưng ông không thể chỉ yêu cầu các học trò chơi bằng trái tim. Indonesia cần một kế hoạch đủ rõ để không bị cảm xúc kéo khỏi trận đấu. Họ phải biết lúc nào cần tấn công, lúc nào cần kiên nhẫn và quan trọng nhất là không được hoảng loạn nếu Thái Lan kiểm soát thế trận.
Daniel Roekito cho rằng Indonesia cần nỗ lực hơn nữa nếu muốn đánh bại Thái Lan. Nhận xét ấy không chỉ về chuyên môn mà còn hàm ý rằng đội chủ nhà phải đạt đến trạng thái trưởng thành mà họ chưa thường xuyên thể hiện trong giải đấu. Indonesia có thể vượt qua Thái Lan bằng chất lượng, bằng chiến thuật hoặc bằng một khoảnh khắc xuất thần. Nhưng trước khi làm được điều đó, họ phải vượt qua sức nặng của chính mình.
Indonesia sẽ phải chơi tốt hơn đối thủ, nhưng họ cũng phải đủ lạnh lùng để không tự đánh bại mình. Nếu Indonesia thắng, đó sẽ là lời giải cho câu hỏi 35 năm chưa có đáp án. Nhưng nếu thất bại, câu chuyện về "đội tuyển Hà Lan của châu Á", về thế hệ nhập tịch và những khoản đầu tư lớn sẽ một lần nữa bị đặt dưới dấu hỏi. Liệu họ đã thực sự bước qua được cái bóng của quá khứ hay chưa?
Đội hình dự kiến:
Indonesia: Paes - Verdonk, Diks, Baggott, Hubner - Tjoe-A-On, Lee Baker, Pelupessy, Jenner - Romeny, James.
Thái Lan: Patiwat Khammai - Suphanan Bureerat, Manuel Bihr, Nattapong Sairiya, Nicholas Mickelson - Sarach Yooyen, Peeradol Chamratsamee - Supachok, Chanathip, Poeiphimai - Soonsup-Bell.
Dự đoán: Indonesia 2-1 Thái Lan
