Để công nghiệp concert Việt Nam không chỉ là những cơn sốt

Từ những sân vận động chật kín khán giả đến sức lan tỏa mạnh mẽ của các chương trình âm nhạc quy mô lớn, thị trường concert Việt Nam đang phát triển sôi động. Tại tọa đàm “Từ concert tới con tim” do Báo Thể thao và Văn hóa (Thông tấn xã Việt Nam) tổ chức, các nhà quản lý, chuyên gia và nghệ sĩ đã cùng bàn luận về những giải pháp để chuyển hóa sức hút của concert thành động lực phát triển công nghiệp văn hóa bền vững.

Những sân vận động rực sáng, hàng vạn khán giả cùng hòa giọng, những tấm vé được săn đón và những chuyến đi xuyên tỉnh, thành chỉ để có mặt trong một đêm nhạc. Concert đang trở thành một phần sôi động của đời sống văn hóa Việt Nam, đặc biệt với giới trẻ. Không chỉ là nơi thưởng thức âm nhạc, những sự kiện quy mô lớn còn tạo nên không gian kết nối cộng đồng và mở ra nhiều cơ hội cho thị trường biểu diễn.

Theo số liệu được đưa ra tại tọa đàm “Từ concert tới con tim”, riêng năm 2025, cả nước ghi nhận hơn 810 sự kiện âm nhạc, trong đó có gần 20 chương trình quy mô lớn tại Hà Nội và TP.HCM, nhiều concert thu hút hàng chục nghìn khán giả. Những chương trình như Tổ quốc trong tim, Anh trai vượt ngàn chông gai, Anh trai say hi đã góp phần tạo nên diện mạo mới cho thị trường âm nhạc trực tiếp.

Tuy nhiên, đằng sau những sân khấu hoành tráng và con số ấn tượng, câu hỏi đặt ra là làm thế nào để sức hút của concert không chỉ dừng lại ở những cơn sốt nhất thời, mà trở thành động lực thực sự cho sự phát triển của công nghiệp văn hóa Việt Nam?

Đây cũng là vấn đề được các nhà quản lý, chuyên gia và nghệ sĩ tập trung trao đổi tại tọa đàm. Các ý kiến cho rằng sự phát triển của concert không thể chỉ được đánh giá bằng lượng khán giả hay hiệu ứng truyền thông, mà cần nhìn nhận từ chất lượng nghệ thuật, tính chuyên nghiệp, khả năng tạo dựng thương hiệu và giá trị kinh tế mà mỗi chương trình mang lại.

Là người tham gia sản xuất chương trình Tổ quốc trong tim, nhạc sĩ Nguyễn Hữu Vượng cho biết, để tạo nên một concert quy mô lớn, ê-kíp phải trải qua nhiều tháng chuẩn bị, từ xây dựng nội dung, lựa chọn tác phẩm đến hòa âm, phối khí và dàn dựng sân khấu. Đặc biệt, với một chương trình hướng đến nhiều thế hệ khán giả, việc làm mới những ca khúc quen thuộc phải bảo đảm vừa phù hợp thị hiếu đương đại, vừa giữ được tinh thần của tác phẩm.

Theo nhà sản xuất âm nhạc Nguyễn Hữu Vượng, những bài hát được lựa chọn cho Tổ quốc trong tim đều được nghiên cứu, hòa âm và phối khí lại để mang hơi thở thời đại, giúp những ca khúc gắn với lịch sử dân tộc tạo được sự đồng cảm với khán giả trẻ.

Thực tế, đằng sau vài giờ biểu diễn là công sức của hàng trăm con người, từ đạo diễn, nhạc sĩ, nghệ sĩ đến các bộ phận kỹ thuật, âm thanh, ánh sáng và hậu cần. Thành công của một concert vì thế không chỉ phụ thuộc vào sức hút của nghệ sĩ mà còn đòi hỏi năng lực tổ chức và quy trình sản xuất chuyên nghiệp.

Bên cạnh chất lượng nghệ thuật, điều khiến một đêm nhạc có sức sống lâu dài còn nằm ở khả năng tạo ra sự kết nối và những giá trị tinh thần cho công chúng.

Chia sẻ tại tọa đàm, rapper Đen cho rằng, trong thời đại công nghệ số, khi con người dễ dàng tiếp cận âm nhạc qua nhiều nền tảng, những cuộc gặp gỡ trực tiếp lại càng trở nên đáng quý.

“Âm nhạc nhiều khi chỉ là công cụ để họ ra đường, mà thực chất động lực lớn nhất đó là được kết nối”, Đen chia sẻ.

Theo nam nghệ sĩ, những concert như Tổ quốc trong tim có khả năng đưa nhiều thế hệ, nhiều tầng lớp đến cùng một không gian, nơi mọi người chia sẻ tình yêu âm nhạc, niềm tự hào dân tộc và những cảm xúc chung. Đây cũng là lợi thế để Việt Nam xây dựng những sản phẩm biểu diễn mang dấu ấn riêng, thay vì chỉ chạy theo quy mô sân khấu hay xu hướng quốc tế.

Tại tọa đàm, NSND Trần Ly Ly nhấn mạnh vai trò của tư tưởng nghệ thuật và bản sắc trong việc tạo dựng những chương trình có giá trị lâu dài. Theo bà, để phát triển công nghiệp văn hóa, các chương trình biểu diễn cần được xây dựng thành những sản phẩm có bản sắc, có khả năng phát triển thành chuỗi sự kiện và thương hiệu, thay vì chỉ tổ chức một lần rồi kết thúc.

NSND Trần Ly Ly

Một concert có thể gây chú ý nhờ tên tuổi nghệ sĩ, công nghệ sân khấu hay chiến dịch truyền thông, nhưng để khán giả tiếp tục chờ đợi những mùa tiếp theo, chương trình phải có chất lượng ổn định và dấu ấn riêng. Trong đó, bản sắc văn hóa Việt Nam chính là nguồn lực sáng tạo, giúp các sản phẩm âm nhạc trong nước tạo sự khác biệt và từng bước tiếp cận khán giả quốc tế.

Bên cạnh giá trị nghệ thuật, sự phát triển của concert còn mở ra những cơ hội kinh tế đáng kể. Một đêm nhạc quy mô lớn không chỉ tạo doanh thu từ bán vé mà còn kéo theo nhu cầu di chuyển, lưu trú, ăn uống, mua sắm và các dịch vụ liên quan.

Theo bà Phạm Thị Kim Oanh, Phó Cục trưởng Cục Công nghiệp văn hóa và Bản quyền tác giả, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, sức lan tỏa của concert không chỉ giới hạn ở lượng khán giả trực tiếp tham dự. Thông qua các nền tảng truyền thông và mạng xã hội, những chương trình biểu diễn còn có thể tiếp cận lượng công chúng lớn hơn nhiều lần, tạo điều kiện phát triển các sản phẩm và nguồn thu liên quan.

Tuy nhiên, để những cơ hội ấy trở thành giá trị kinh tế bền vững, thị trường cần sự đầu tư đồng bộ, từ chất lượng nội dung, hạ tầng tổ chức đến hoạt động khai thác thương mại và bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ. Việc bảo đảm quyền lợi của tác giả, nghệ sĩ biểu diễn và nhà sản xuất cũng là điều kiện quan trọng để khuyến khích đầu tư, sáng tạo và hình thành thị trường âm nhạc chuyên nghiệp.

Cùng với đó là bài toán xây dựng hệ sinh thái concert, trong đó các doanh nghiệp tổ chức biểu diễn, đơn vị sản xuất, du lịch, lưu trú và địa phương có thể liên kết để khai thác hiệu quả sức hút của những sự kiện âm nhạc lớn. Việc phát triển các chương trình có bản sắc gắn với từng điểm đến cũng góp phần mở rộng không gian hưởng thụ văn hóa, thu hút du khách và tạo thêm động lực cho kinh tế địa phương.

Dẫu vậy, từ một thị trường biểu diễn sôi động đến một ngành công nghiệp phát triển bền vững vẫn là chặng đường đòi hỏi nhiều nỗ lực. Bên cạnh những nghệ sĩ có sức hút, thị trường cần các đơn vị sản xuất đủ năng lực, đội ngũ nhân lực chuyên nghiệp, cơ chế hợp tác hiệu quả và chiến lược xây dựng thương hiệu âm nhạc dài hạn.

Sự bùng nổ concert trong thời gian qua là tín hiệu tích cực, cho thấy tiềm năng lớn của thị trường âm nhạc Việt Nam. Nhưng giá trị lâu dài không chỉ nằm ở những sân vận động chật kín người hay kỷ lục bán vé, mà còn ở khả năng tạo dựng thương hiệu, thúc đẩy các ngành kinh tế liên quan và lan tỏa bản sắc văn hóa dân tộc.

Một concert có thể tạo nên cơn sốt trong vài giờ. Nhưng khi những cảm xúc trên sân khấu được chuyển hóa thành giá trị văn hóa, xã hội và kinh tế, đó mới thực sự là nền tảng để hình thành một ngành công nghiệp concert Việt Nam chuyên nghiệp, giàu bản sắc và có sức cạnh tranh trong tương lai.