Cựu tuyển thủ quốc gia Bùi Kim Hà cho rằng pickleball là môn thể thao dễ tiếp cận nhưng hoàn toàn không "dễ dãi". Từ trải nghiệm của một vận động viên từng được đào tạo khắc nghiệt từ nhỏ, chị chia sẻ nhiều bài học thực tế nhằm giúp người chơi duy trì đam mê với môn thể thao này một cách an toàn và bền vững.
Theo Bùi Kim Hà, hành trình thể thao của chị bắt đầu từ rất sớm. Năm 14 tuổi, chị được đưa sang Nam Ninh (Trung Quốc) tập luyện trong môi trường đào tạo chuyên nghiệp. Thời điểm đó, khái niệm "tập cho vui" gần như không tồn tại, thay vào đó là kỷ luật nghiêm khắc và những bài tập nặng nề.
"Vinh dự của một bạn trẻ 14 tuổi được chọn làm vận động viên chuyên nghiệp lớn tới mức mình sẵn sàng nuốt thuốc giảm đau thay cơm, lao vào sân tập như con thiêu thân để đổi lấy những cú đập cầu xé gió. Trong đầu chỉ có một chữ thắng", chị nhớ lại.
Tuy nhiên, theo thời gian, những hệ lụy của việc tập luyện cường độ cao dần bộc lộ. Khi bước vào tuổi trung niên, các cơn đau khớp bắt đầu xuất hiện, khiến chị nhận ra cơ thể không phải lúc nào cũng "đồng da sắt" như từng nghĩ.
Chính vì vậy, Bùi Kim Hà lựa chọn pickleball không phải vì môn thể thao này dễ chơi, mà bởi nó phù hợp hơn với thể trạng sau thời kỳ đỉnh cao. Dưới góc độ khoa học thể thao, chị xem đây là sự chuyển dịch từ hệ vận động yếm khí (anaerobic) sang ưa khí (aerobic). Thay vì những pha bùng nổ dễ gây sốc cho dây chằng, pickleball chú trọng sự bền bỉ, giúp cải thiện sức khỏe tim mạch và duy trì chỉ số VO2 Max mà không tạo áp lực quá lớn lên các khớp.
"Chơi kiểu này là dùng cái đầu để làm chủ cuộc chơi, chứ không phải vắt kiệt gân cốt", chị chia sẻ.
Cựu tuyển thủ quốc gia Bùi Kim Hà cho rằng pickleball là môn thể thao dễ tiếp cận nhưng hoàn toàn không "dễ dãi" - Ảnh FBNV.
Là người nghiên cứu sâu về khoa học thể thao và cũng là "tín đồ" của pickleball, Bùi Kim Hà cho biết bản thân đã trải qua đủ mọi cung bậc cảm xúc với môn thể thao này, từ hưng phấn cho đến những cơn đau "thấu trời". Từ trải nghiệm thực tế, chị rút ra 5 bài học quan trọng để người chơi có thể gắn bó lâu dài với pickleball mà không phải phụ thuộc vào dầu xoa bóp hay thuốc giảm đau.
Bài học đầu tiên là khởi động kỹ trước khi vào sân. Chị thừa nhận khi mới chơi, bản thân từng chủ quan, cầm vợt đánh ngay mà không làm nóng cơ thể. Sau một lần suýt lật cổ chân vì đôi chân còn "nguội" nhưng đã cố cứu bóng, chị mới nhận ra cái giá của việc bỏ qua khởi động. Hiện nay, chị luôn dành 10–15 phút làm nóng kỹ các khớp cổ chân, đầu gối và xoay bả vai trước khi thi đấu để cơ bắp sẵn sàng hoạt động.
Bài học thứ hai liên quan đến lựa chọn giày thi đấu. Theo Bùi Kim Hà, đây là khoản đầu tư quan trọng, thậm chí còn hơn cả cây vợt đắt tiền. Chị từng sử dụng giày chạy bộ khi chơi pickleball và cảm thấy rất chông chênh khi phải di chuyển ngang liên tục. Chỉ khi chuyển sang giày tennis hoặc giày chuyên dụng pickleball với đế cứng và khả năng chống lật tốt, chị mới cảm nhận rõ sự ổn định và an toàn cho cổ chân.
Bài học thứ ba đến từ kỹ thuật đánh bóng. Có thời điểm chị bị viêm gân khuỷu tay (tennis elbow) vì thói quen dùng quá nhiều lực cổ tay để "vẩy" bóng. Sau khi điều chỉnh, chị nhận ra cần hạ thấp trọng tâm và tận dụng lực từ hông cùng đôi chân. Khi toàn bộ cơ thể tham gia vào động tác phát lực, cú đánh không chỉ mạnh mẽ hơn mà còn giảm áp lực lên các khớp nhỏ ở tay.
Bài học thứ tư là biết lắng nghe cơ thể. Bùi Kim Hà từng cố chơi thêm vài set dù đầu gối đã bắt đầu đau nhói vì quá "máu" thi đấu. Hệ quả là chị phải nghỉ chơi cả tháng để phục hồi. Từ đó, chị học cách dừng lại đúng lúc: nếu chỉ mỏi nhẹ thì vẫn có thể tiếp tục, nhưng khi xuất hiện cơn đau rõ rệt, cần nghỉ ngơi, chườm đá và giãn cơ ngay.
Cuối cùng là thói quen giãn cơ sau khi thi đấu. Thay vì kết thúc trận đấu rồi rời sân ngay, chị dành khoảng 5 phút để kéo giãn các nhóm cơ đùi, lưng và cánh tay. Theo chị, việc này giúp giảm tình trạng căng cứng cơ vào ngày hôm sau, đồng thời hỗ trợ cơ thể phục hồi nhanh hơn.
Qua những trải nghiệm "người thật việc thật", cựu tuyển thủ quốc gia Bùi Kim Hà hy vọng người chơi pickleball có thể duy trì niềm đam mê với môn thể thao đang phát triển mạnh này một cách khoa học và an toàn hơn. Theo chị, pickleball tuy dễ tiếp cận nhưng để chơi lâu dài, người tập cần hiểu rõ cơ thể mình và có phương pháp luyện tập hợp lý.
