Bóng đá Việt Nam và bài học từ Thái Lan

Những năm gần đây bóng đá Việt Nam không ít lần vượt qua Thái Lan ở cấp độ trẻ nhưng khi nhìn vào bức tranh toàn cảnh, khoảng cách với nền bóng đá cùng khu vực Đông Nam Á này vẫn còn lớn. Thực tế ấy đặt ra nhiều suy ngẫm cho hành trình vươn tầm khu vực và châu lục của bóng đá Việt Nam.

Không thể phủ nhận bóng đá Việt Nam đã có giai đoạn bứt phá mạnh mẽ. Từ thành công ở các giải trẻ đến chức vô địch khu vực, hình ảnh đội tuyển được nâng tầm đáng kể. 

Tuy nhiên, nếu nhìn về những gì đang diễn ra ở giải châu Á cấp CLB, thực tế phản ánh điều đáng suy ngẫm.

Ở bảng xếp hạng FIFA cập nhật tháng 1/2026, đội tuyển Thái Lan đứng hạng 96 thế giới, số 1 Đông Nam Á và nằm trong nhóm 15-16 châu Á, trong khi đội tuyển Việt Nam xếp hạng 108 thế giới, đứng thứ 19 châu lục..

Thái Lan dù thất bại tại ASEAN Cup 2024 vẫn đang duy trì thành tích khá ổn. Ở vòng loại Asian Cup 2027, "Voi chiến"có cùng 12 điểm với Turkmenistan và nắm quyền tự quyết. 

Ngược lại, đội tuyển Việt Nam đang kém Malaysia 3 điểm và còn phải chờ đợi những diễn biến liên quan đến án phạt từ FIFA mới hy vọng mở ra cơ hội. Sự khác biệt không chỉ nằm ở điểm số mà còn ở thế chủ động.

Khoảng cách ấy càng rõ nét khi nhìn sang cấp CLB. Mùa giải 2025/26, bóng đá Việt Nam không còn đại diện nào góp mặt ở hai sân chơi cao nhất châu lục.

CLB Công an Hà Nội vừa bị loại đầy cay đắng ở AFC Champions League Two sau thất bại trước Tampines Rovers. Trước đó, thầy trò HLV Polking cũng sớm dừng bước ở ASEAN Club Championship dù mùa trước từng vào chung kết và tạo ra trận cầu đáng nhớ với Buriram United.

CLB Công an Hà Nội từng đặt nhiều tham vọng, đầu tư mạnh mẽ để nâng cấp đội hình, nhưng bản lĩnh châu lục vẫn là điều còn thiếu. Nam Định dù có cơ hội đua tranh tại ASEAN Club Championship cũng cho thấy phong độ thất thường. 

So với những thế lực giàu truyền thống như Buriram United hay Bangkok United, các đại diện bóng đá Việt Nam còn thiếu kinh nghiệm, thiếu chiều sâu và cả sự ổn định trong quản trị.

Trong khi đó, bóng đá Thái Lan tiếp tục khẳng định vị thế ở cấp CLB. Tại AFC Champions League Elite, Buriram United đã vượt qua vòng phân hạng và tiến vào vòng 16 đội, sẵn sàng chạm trán Melbourne City FC. 

Ở AFC Champions League Two, Ratchaburi FC và Bangkok United đều vào bán kết khu vực Đông Á sau khi lần lượt đánh bại Persib và Macarthur. Thành tích ấy cho thấy Thai League không chỉ mạnh trong khu vực mà còn đủ sức cạnh tranh ở tầm châu lục.

Sự khác biệt nằm ở nền tảng. Các CLB Thái Lan duy trì tính chuyên nghiệp cao, không có chuyện "nhường quân" cho đội trẻ khi dự giải khu vực, cũng không tạm dừng giải VĐQG để phục vụ các kế hoạch ngắn hạn. 

CLB xây dựng chiến lược dài hơi, đầu tư cơ sở vật chất, marketing và đào tạo trẻ song hành với thành tích đội một. Chính sự ổn định ấy giúp TháiLan có thể duy trì vị thế số 1 Đông Nam Á suốt nhiều năm.

Bóng đá Việt Nam dù thành công ở các đội trẻ nhưng hệ thống chuyên nghiệp còn nhiều vấn đề. Các CLB như CAHN hay Nam Định cần thêm thời gian để tích lũy truyền thống và bản lĩnh. Nếu nền tảng giải quốc nội chưa thực sự bền vững, rất khó để duy trì ưu thế trước Thái Lan ở cấp độ cao nhất.

Bóng đá là cuộc đua đường dài. Bóng đá Việt Nam đã tiến bộ, nhưng khoảng cách với Thái Lan vẫn hiện hữu, đặc biệt ở tính ổn định và chiều sâu hệ thống. 

Muốn vượt qua Thái Lan, bóng đá Việt Nam cần cải thiện nền tảng chuyên nghiệp từ gốc rễ, thay vì chỉ trông chờ vào những giai đoạn thăng hoa ngắn hạn.