Trong dòng chảy lịch sử của dân tộc Việt Nam, văn hóa luôn đóng vai trò là mạch nguồn bồi đắp sức mạnh, là sợi dây gắn kết bền chặt giữa Đảng với Nhân dân.

Đứng trước ngưỡng cửa của những vận hội mới, việc khẳng định văn hóa là con đường ngắn nhất, bền vững nhất để "ý Đảng" hòa quyện với "lòng dân" không chỉ là một nhận thức sâu sắc mà còn là yêu cầu cấp thiết để xây dựng một Việt Nam hùng cường, thịnh vượng và hạnh phúc.

Nhìn lại hành trình phát triển của đất nước, PGS-TS Bùi Hoài Sơn (Ủy viên chuyên trách Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội) nhận định rằng "ý Đảng" và "lòng dân" vốn dĩ cùng chung một dòng chảy.

"Ý Đảng" chính là tầm nhìn chiến lược, là trí tuệ và khát vọng xây dựng một Tổ quốc giàu mạnh. Tuy nhiên, để tầm nhìn ấy không chỉ dừng lại ở những văn bản, nghị quyết, nó cần phải được chuyển hóa thành nhu cầu tự thân, thành niềm tin và hành động của mỗi người dân trong đời sống hằng ngày. Và văn hóa - với hệ giá trị, chuẩn mực và truyền thống tốt đẹp - chính là chiếc cầu nối mềm mại nhưng vô cùng bền chặt để thực hiện sự chuyển hóa đó.

Trong khi đó, "lòng dân" cũng là nguồn dưỡng chất quý báu làm giàu thêm cho "ý Đảng". Những sáng kiến từ thực tiễn, những giá trị đạo đức trong cộng đồng và khát vọng đổi mới của Nhân dân chính là chất liệu thực tế để Đảng hoàn thiện đường lối, chính sách, bảo đảm các quyết sách luôn bắt kịp hơi thở cuộc sống và đáp ứng yêu cầu của thời đại.

Từ trải nghiệm giám sát thực tiễn tại nhiều địa phương, PGS-TS Bùi Hoài Sơn chỉ ra rằng, để văn hóa thực sự trở thành nền tảng vững chắc cho niềm tin, chúng ta cần tập trung khơi thông những "điểm nghẽn" trong quản trị và đời sống. Đây không chỉ là việc khắc phục tồn tại mà là quá trình kiến tạo những không gian phát triển mới.

Trước hết, cần thu hẹp khoảng cách giữa nhận thức và hành động. Văn hóa phải được đặt đúng vị trí là trục giá trị xuyên suốt, thay vì bị xem là lĩnh vực phụ trợ. Đầu tư cho văn hóa cần sự ổn định và tầm nhìn dài hạn, nhằm xây dựng các thiết chế và dịch vụ văn hóa đáp ứng nhu cầu thực chất của người dân. Khi văn hóa trở thành tiêu chí bắt buộc trong hoạch định chính sách - từ quy hoạch đô thị đến kinh doanh, du lịch và giáo dục - môi trường xã hội sẽ tự nhiên trở nên lành mạnh và nhân văn hơn.

Thứ hai, việc củng cố văn hóa công vụ và văn hóa pháp quyền trong đội ngũ cán bộ là yếu tố then chốt. Người dân nhìn vào thái độ phục vụ, sự minh bạch và công bằng trong điều hành để đặt niềm tin vào thể chế. Khi văn hóa công vụ được đề cao, mỗi cán bộ trở thành một nhịp cầu nối lòng dân với Đảng bằng sự tận tụy và trách nhiệm.

Thứ ba, trong thời đại số, việc xây dựng môi trường thông tin tin cậy là nhiệm vụ quan trọng để bảo vệ nền tảng văn hóa xã hội. Bằng cách cung cấp thông tin kịp thời, chính xác và có trách nhiệm, chúng ta tăng cường "sức đề kháng" cho người dân trước những nhiễu loạn, đồng thời củng cố niềm tin vào các giá trị thật.

Cuối cùng, việc mở rộng không gian sáng tạo và thụ hưởng văn hóa cho người dân sẽ tạo ra một môi trường xã hội phong phú. Khi đời sống văn hóa tinh thần được chăm lo, khi mỗi cá nhân có cơ hội tham gia và đóng góp vào các giá trị chung, họ sẽ thêm gắn bó và đồng hành cùng đất nước. Sự gắn kết chặt chẽ giữa giáo dục đạo đức, lối sống trong gia đình, nhà trường và xã hội sẽ tạo nên một hệ sinh thái văn hóa bền vững, ngăn chặn hiệu quả những tác động tiêu cực từ mặt trái của thị trường.

Trong sự nghiệp cách mạng, Đảng không chỉ là lực lượng lãnh đạo mà còn là một biểu tượng về văn hóa và đạo đức. PGS-TS Bùi Hoài Sơn khẳng định: "Văn hóa trong Đảng chính là gốc rễ để đo lường niềm tin của Nhân dân". Đây là một "thước đo mềm" nhưng vô cùng chính xác.

Văn hóa trong Đảng còn là linh hồn của công tác xây dựng Đảng về đạo đức. Khi hệ giá trị văn hóa được thẩm thấu sâu sắc, mỗi đảng viên sẽ tự nguyện làm đúng vì danh dự và lòng tự trọng, chứ không chỉ vì lo sợ kỷ luật. Chính sự tự giác này tạo nên sức mạnh nội sinh và sức chiến đấu mạnh mẽ cho Đảng. Khi Đảng giữ vững được bản sắc văn hóa - trong sạch, trí tuệ và liêm chính - thì dù hoàn cảnh khó khăn đến đâu, Nhân dân vẫn luôn đồng lòng, chung sức.

Trong kỷ nguyên mạng xã hội bùng nổ, mọi hành vi của cán bộ, đảng viên đều nằm trong sự quan tâm của cộng đồng. Vì vậy, văn hóa nêu gương cần phải được thực hiện một cách thực chất và bền bỉ. PGS-TS Bùi Hoài Sơn nhấn mạnh rằng, nêu gương không phải là khẩu hiệu hay sự trình diễn hình thức, mà là một giá trị sống chân thực.

Sức thuyết phục của văn hóa nêu gương bắt đầu từ những điều bình dị: Là sự tận tâm trong công việc hằng ngày, là sự minh bạch trong giải quyết thủ tục cho dân, là lối sống giản dị, không vụ lợi. Khi người dân thấy cán bộ làm việc đúng quy trình, niềm nở và công tâm, họ cảm nhận được giá trị văn hóa hiện hữu.

Đặc biệt, vai trò của người đứng đầu có tính quyết định. Ở đâu người đứng đầu gương mẫu, dám nghĩ, dám làm và dám chịu trách nhiệm, ở đó tập thể sẽ đoàn kết và phát triển. Nêu gương phải đi đôi với cơ chế kiểm soát quyền lực và kỷ luật Đảng nghiêm minh, không có "vùng cấm". Khi sự công bằng được thực thi, việc nêu gương mới trở thành chuẩn mực thực chất, tạo ra hiệu ứng lan tỏa tích cực trong xã hội.

Bên cạnh đó, văn hóa nêu gương trong thời đại mới còn là văn hóa đối thoại. Một người lãnh đạo dám lắng nghe những ý kiến phản biện, dám nhận lỗi và sửa lỗi chính là biểu hiện cao nhất của tinh thần cầu thị và bản lĩnh văn hóa. Sự chân thực này chính là "thỏi nam châm" mạnh nhất để thu hút lòng dân và tạo dựng niềm tin xã hội bền vững.

Tinh thần của Đại hội XIV đang mở ra những kỳ vọng lớn lao về một giai đoạn phát triển mới, nơi văn hóa và con người thực sự được đặt ở vị trí trung tâm. Đây chính là tiền đề để xây dựng một nền tảng niềm tin xã hội vững chắc: Đảng tin dân, dân tin Đảng; Nhà nước phục vụ Nhân dân; Nhân dân đồng hành cùng Đảng và Nhà nước trong mọi quyết sách.

Khi văn hóa trở thành con đường kết nối ý Đảng và lòng dân, chúng ta sẽ kiến tạo được một xã hội nhân văn, dân chủ, kỷ cương và sáng tạo. Đó là một xã hội mà ở đó, sự phát triển không chỉ được đo bằng con số tăng trưởng kinh tế, mà còn bằng mức độ hạnh phúc và sự phong phú trong đời sống tinh thần của mỗi người dân.

Hành trình xây dựng và bảo vệ Tổ quốc hôm nay yêu cầu chúng ta phải đưa văn hóa trở lại đúng vị thế của nó - một sức mạnh nội sinh, một động lực phát triển. Khi văn hóa soi sáng con đường đi, khi đạo đức cán bộ làm rạng rỡ hình ảnh của Đảng, và khi lòng dân hòa quyện cùng ý chí của Đảng, chúng ta chắc chắn sẽ thực hiện thành công mục tiêu xây dựng một đất nước Việt Nam dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh.

Đó không chỉ là đích đến, mà là một hành trình đầy tự hào của một dân tộc có bề dày văn hóa nghìn năm văn hiến.