Sự bất công từ luật

(TT&VH Cuối tuần) - Vở bi hài kịch lên - xuống hạng đã bắt đầu đi vào hồi gay cấn. Ai cũng  thấy sự bất cập lẫn bất công của quy định lên - xuống hạng, tiếc rằng  nó vẫn tồn tại ở bóng đá ta.

Chúng  ta còn nhớ đầu mùa giải, Đồng Tháp đã bị BTC  buộc phải đá sân trung lập do chảo lửa Cao Lãnh chưa  có dàn đèn. Đồng Tháp kêu gào, biện giải do nghèo,  nhưng BTC bịt tai. Rốt cuộc, chỉ một thời gian ngắn họ  đã hoàn  thành dàn đèn hoành  tráng với kinh phí 15  tỷ đồng.  Trưởng giải Dương Nghiệp Khôi đã “bình luận” sự kiện ấy rằng  bóng  đá  chuyên  nghiệp  phải  như  thế,  nếu  ai  cứ  ỷ  vào  lý  do  “không có tiền” mà không đi vào một quỹ đạo như thế thì xin...  hãy nghỉ chơi.

Giả sử, khi mùa giải 2011 bóng chưa lăn, BTC cũng dứt khoát  yêu cầu đội hạng Nhất nào không hoàn tất thủ tục chuyển đổi  mô hình hoạt động, thì nghỉ chơi. Chắc chắn rằng, không ai dám  đi trệch quỹ đạo. Thực tế, việc chuyển đổi không quá khó đến  không thể, như các đội kêu gào.

Trong hệ thống giải đấu chuyên nghiệp, ngoài Cúp Quốc gia,  Siêu cúp Quốc gia thì giải hạng Nhất là tiếp nối V-League và hết  sức quan trọng. Cũng đã có 10 năm quá độ làm bóng đá chuyên  nghiệp. Vậy mà, các đội hạng Nhất lại được lùi thời gian chuyển  đổi đến năm 2014, trong khi chuyên nghiệp là 2011. 

Tất cả các đội đều thấy sự bất ổn trong quy định lên xuống  hạng. Có điều, họ không dám phản biện hoặc không đủ năng  lực phản biện với BTC khi được mời phát biểu đàng hoàng. Nếu  để ý, trong những lần sơ kết hoặc tổng kết giải, số quan chức và  người không biết bóng đá, đại diện các CLB chiếm đa số. Trong  sâu thẳm, đấy có thể là tâm lý đèn nhà ai nấy rạng, đến đâu hay đó, như những tật xấu của dân ta. Đấy cũng là cơ sở để BTC  lấy  làm bảo bối để vặn  lại dư  luận, nhất  là khi họ đã nắm  trong tay chữ ký của các đại diện tham dự hai giải đấu, đã  thống nhất điều lệ giải.

Số phận của Đồng Tâm Long An (trái) còn ít nhiều phụ thuộc vào các đội hạng Nhất! Ảnh: VSI

Tất  nhiên,  cũng  không  thiếu  giải  pháp  tích  cực  hơn.  Ví dụ, vẫn 2 suất xuống hạng và thăng hạng trực tiếp mà  không phụ thuộc vào số lượng đội chưa chuyển đổi. Ở giải  hạng Nhất, nếu 2 đội giành vé lên V-League không đáp ứng  yêu cầu thì phải nhường vé cho đội xếp kế tiếp.

Luật tạo ra sự công bằng, dân chủ và vươn tới những giá  trị tích cực. Các quy định lên xuống hạng đã không đáp ứng  được những yêu cầu đó, nhất  là không  thúc đẩy được sự  tiến bộ thực sự của bóng đá chuyên nghiệp và tạo niềm tin  cho chính các đội tham dự. Bình Định đang xếp hạng Nhì,  nhưng họ vẫn không biết được mình có được  thăng hạng  trực tiếp hay không vì chưa biết mấy đội hạng Nhất có chịu  chuyển đổi đúng hạn? Thông thường, đa số các đội ở giải  đấu này đều không có tham vọng, nên họ chỉ mơ trụ hạng.  Khi đã đạt mục đích, thì cần thiết gì họ phải chuyển đổi mô  hình khi BTC cho họ có thời gian đến năm 2014. 

Một đội bóng  (như Bình Định chẳng hạn) mỗi năm đổ  rất nhiều tiền, sau lưng họ là mồ hôi, nước mắt của cả tập  thể  lẫn khát khao của hàng vạn khán giả đất võ. Vậy mà,  số phận của mình  lại nằm  trong  tay kẻ khác, đội chuyên  nghiệp khổ sở vì anh thiếu chuyên nghiệp, còn gì đau lòng  hơn.

Chúng ta đã cảm thấy những biến chứng từ sự không rõ  ràng, minh bạch của các quy định lên xuống hạng. Nếu vẫn  2,5 suất như tiền lệ, thì chắc chắn cuộc chiến lên - xuống  hạng sẽ gay cấn, hấp dẫn, có động lực và ít “kịch” hơn. Giờ  đây, khi giải còn đến 7 vòng, ngoài Sông Lam Nghệ An và  Hà Nội.T&T, đa số đội chuyên nghiệp đều đá theo kiểu phập  phù, vì xếp vị trí 13 chưa chắc đã rớt hạng. Nếu đi play-off,  thì họ cũng đến 80% cơ hội giành chiến thắng với anh xếp  thứ nhì hạng Nhất.

Những nghịch lý đó vẫn còn tồn tại đến mùa giải 2014  và  còn  nhiều  rắc  rối  khiến  niềm  tin  bị  bào mòn  về  tính  công bằng và minh bạch của hai giải đấu đỉnh cao. 11 năm  chuyên nghiệp cho ra nghiệm thế ư?

Ngọc Hòa