(TT&VH) - Cả nước Anh đang sôi sục sau khi báo chí phát giác việc hàng loạt nghị sĩ đã lạm dụng kẽ hở của hệ thống phụ cấp trong Quốc hội để lấy tiền công chi tiêu cho cá nhân. Hãng tin BBC gọi đây là một sự "phá sản về đạo đức", trang Wales Online loan tin "các nghị sĩ đang đạp lên nhau để trả lại tiền". Còn Telegraph thì tuyên bố họ vẫn chưa phanh phui ra "những vụ lạm dụng nghiêm trọng nhất".
Tham lam vô độ!
Mỗi nghị sĩ bước chân vào Quốc hội Anh đều được phát một cuốn "sách Xanh" (Green book), dày 66 trang, trong đó có các quy định và hướng dẫn sử dụng phụ cấp. Sách đặt ra giới hạn cho nhiều chi tiêu cụ thể như 25 bảng là "kịch trần" cho một bữa ăn khi đi công tác, cũng như số tiền mà một nghị sĩ được sử dụng cho ngôi nhà thứ 2 của họ để phục vụ cho công việc. Dù sách không cấm các hoạt động chi tiêu cụ thể, nhưng nó nói rằng việc chi tiêu phải có liên quan tới công việc của quốc hội và không làm tổn hại danh tiếng cơ quan này. Tuy nhiên dường như các ông nghị đã không để ý những gì được ghi trong sách.
 Bê bối mới càng khiến uy tín của chính phủ Thủ tướng Brown sụt giảm nặng |
Nghị sĩ Tam Dalyell cố gắng mua hai chiếc giá sách với giá 18.000 bảng chỉ hai tháng trước khi về hưu. Barbara Follett trả 25.000 bảng để thuê bảo vệ cho tư dinh của bà. John Gummer chi 9.000 bảng để thuê người làm vườn, bắt chuột sống trong bãi cỏ nhà ông. Nghị sĩ Douglas Hogg dùng tiền công để nạo vét con mương, sửa đàn piano và thay bóng đèn ở tư dinh của ông. Ngoài ra còn nhiều nghị sĩ dùng tiền phụ cấp để mua đủ thứ linh tinh như khay đựng nước đá, đèn ngủ, phân bón làm từ phân ngựa, kẹo chocolate, bánh quy, bệ xí, ghế da, thảm...
Thiệt hại nhân sự
Ngay sau khi vụ việc được phanh phui, hàng loạt ông nghị đã cam kết trả lại số tiền hơn 125.000 bảng (190.000 USD). Nhiều người đã buộc phải từ chức hoặc bị đình chỉ công việc. "Nạn nhân" mới nhất bị đình chỉ công tác là nghị sĩ kiêm Bộ trưởng Tư pháp thuộc Công đảng Shahid Malik. Dữ liệu do Telegraph công bố cho thấy Malik đã đòi hàng chục nghìn bảng từ quỹ công để trang trải chi phí cho một căn hộ của ông ở London, đồng thời trả tiền thuê ngôi nhà chính của ông với giá thấp hơn giá thị trường.
Trước đó, ngày 14/5, đặc phái viên về biến đổi khí hậu Elliot Morley, đã bị bãi nhiệm và đình chỉ tư cách nghị sỹ quốc hội của Công đảng sau khi bị phát hiện đã đòi 16.000 bảng trang trải chi phí cho một ngôi nhà từ lâu không tồn tại. Morley cho biết ông đã trả lại số tiền.
Về phía đảng Bảo thủ, nghị sĩ Andrew Mackay, một phụ tá thân cận của thủ lĩnh David Cameron, cũng đã phải từ chức. Telegraph cho biết MacKay đã dùng tiền phụ cấp để thanh toán khoản tiền trả góp trị giá 1.000 bảng/tháng ngôi nhà của vợ chồng ông trong khi người vợ và là một nghị sĩ, cũng xin tiền phụ cấp cho cùng một ngôi nhà. Đảng Bảo thủ hiện đã công khai một số chi tiêu phụ cấp của các lãnh đạo cao cấp trong đảng nhằm hạn chế bớt thiệt hại.
Tờ Sun chế nhạo các nghị sĩ dính líu tới bê bối xài tiền công
Thế bất lợi cho Công đảng
Mặc dù khoảng 80 trong số 646 nghị sĩ đã được nêu danh vì xài tiền "chùa", Telegraph cho biết danh sách chưa phải đã hết và họ sẽ còn tiếp tục công bố thêm. Lâu nay nước Anh đã chứng kiến nhiều bê bối tình ái và các chuyện dơ bẩn khác trong giới chính trị. Nhưng chẳng mấy khi lại có một vụ bê bối đánh thẳng vào cả ba chính đảng lớn trong nước như lần này, gồm Công đảng, đảng Bảo thủ và đảng Dân chủ Tự do. Song Công đảng dường như đang hứng chịu nhiều thiệt hại hơn cả.
Kết quả cuộc thăm dò do hãng tin BBC và công ty thăm dò ý kiến ComRes công bố hôm 15/5 cho thấy 65% người Anh muốn bầu cử sớm vì bê bối chi tiêu trong khi 64% muốn các nghị sĩ nên từ chức hết. Cùng ngày, kết quả thăm dò dư luận của hãng YouGov công bố ngày 15/5 cho thấy tỷ lệ ủng hộ Công đảng đã giảm xuống còn 22%, mức thấp kỷ lục từ trước đến nay. Tỷ lệ ủng hộ đảng Bảo thủ cũng giảm 2% xuống còn 41%. Kết quả cuộc thăm dò khác của hãng BPIX cũng cho thấy tỷ lệ ủng hộ Công đảng chỉ còn 23%, trong khi đảng Bảo thủ nhận được 45% ủng hộ.
Thời gian từ nay cho tới thời điểm tổng tuyển cử (trước tháng 6/2010) còn dài nhưng nếu uy tín tiếp tục đi xuống cùng với thất bại tại các cuộc bầu cử địa phương sắp tới thì khả năng thất cử của Công đảng cầm quyền do Thủ tướng Gordon Brown đứng đầu sẽ là điều khó tránh.
Gia Bảo
