14/09/2026 06:18 GMT+7
Những người lính mang quân hàm xanh ở Đồn Biên phòng Lũng Cú vừa thực hiện nhiệm vụ bảo vệ từng tấc đất biên cương, vừa gánh vác sứ mệnh làm cha, làm thày của những đứa trẻ mồ côi. Mô hình "Con nuôi đồn biên phòng" chính là điểm tựa vững chắc thay đổi số phận của nhiều học sinh vùng cao.

Dọc theo hơn 30 km đường biên giới tại xã Lũng Cú (tỉnh Tuyên Quang), nơi cực Bắc Tổ quốc với địa hình hiểm trở và đời sống đồng bào còn nhiều khó khăn, những người lính mang quân hàm xanh ở Đồn Biên phòng Lũng Cú vừa thực hiện nhiệm vụ bảo vệ từng tấc đất biên cương, vừa gánh vác sứ mệnh làm cha, làm thày của những đứa trẻ mồ côi. Mô hình "Con nuôi đồn biên phòng" chính là điểm tựa vững chắc thay đổi số phận của nhiều học sinh vùng cao.

Vừa làm thày, vừa làm cha 

Ra đời từ chủ trương của Bộ Tư lệnh Biên phòng năm 2014 và chính thức được Đồn Biên phòng Lũng Cú triển khai từ năm 2016, mô hình hướng trực tiếp về cơ sở để cưu mang những mầm xanh bất hạnh. Chia sẻ về mô hình này với Thể thao và Văn hóa (TTXVN), Trung tá Nguyễn Xuân Hưng, Chính trị viên Đồn Biên phòng Lũng Cú, cho biết:

"Đơn vị chúng tôi luôn xác định xây dựng thế trận lòng dân vững chắc, coi mỗi người dân là một cột mốc sống trên biên cương. Với diện tích địa bàn rộng lớn, dân số phân tán và còn nhiều hộ nghèo, mô hình 'Con nuôi đồn biên phòng' ra đời với mục đích hướng về cơ sở, đón nhận những đứa trẻ mồ côi, hoàn cảnh éo le không có điều kiện đi học về trực tiếp chăm sóc tại đồn".

Đồn Biên phòng Lũng Cú. Ảnh: Huy Thông

Để các gia đình và người thân yên tâm gửi gắm con em, công tác vận động quần chúng luôn được cán bộ, chiến sĩ đặt lên hàng đầu. Những người lính kiên trì bám sát bản làng, giải thích để đồng bào thấu hiểu giá trị của con chữ.

"Để người dân tin tưởng gửi gắm, cán bộ, chiến sĩ phải làm thật tốt công tác vận động quần chúng" - Trung tá Nguyễn Xuân Hưng tâm sự. "Chúng tôi kiên trì tuyên truyền để các gia đình nhận thức rõ rằng việc cho con đi học là cơ hội duy nhất để các em có tri thức, vươn lên phát triển bản thân và có công ăn việc làm ổn định trong tương lai. Khi đã thấu hiểu điều đó, bà con rất phấn khởi, tin yêu và gửi gắm con cháu cho bộ đội biên phòng".

Mô hình "Con nuôi đồn biên phòng": Chắp cánh ước mơ cho học sinh nghèo nơi địa đầu Tổ quốc - Ảnh 2.

Trung tá Nguyễn Xuân Hưng, Chính trị viên Đồn Biên phòng Lũng Cú trò chuyện cùng con nuôi của Đồn Biên phòng - em Giàng Mí Nhù. Ảnh: Huy Thông

Về nguồn kinh phí để duy trì mô hình, đơn vị luôn chủ động cân đối từ đời sống nội bộ để chăm lo cho các em một cách trọn vẹn nhất. Trung tá Nguyễn Xuân Hưng cho biết: "Đơn vị trích một phần tiền lương và phụ cấp khiêm tốn của cán bộ, chiến sĩ để mua sắm quần áo, sách vở, bút mực cho các con. Về sinh hoạt hằng ngày, bộ đội ăn gì các con ăn nấy, cùng tập thể dục buổi sáng, tham gia tăng gia sản xuất vào buổi chiều và được các chú kèm cặp học bài mỗi tối".

Trung tá Nguyễn Xuân Hưng - Chính trị viên Đồn Biên phòng Lũng Cú
Trung tá Nguyễn Xuân Hưng Chính trị viên Đồn Biên phòng Lũng Cú
Đơn vị trích một phần tiền lương và phụ cấp khiêm tốn của cán bộ, chiến sĩ để mua sắm quần áo, sách vở, bút mực cho các con. Về sinh hoạt hằng ngày, bộ đội ăn gì các con ăn nấy, cùng tập thể dục buổi sáng, tham gia tăng gia sản xuất vào buổi chiều và được các chú kèm cặp học bài mỗi tối.

Tính đến nay, qua hành trình bền bỉ từ năm 2016, Đồn Biên phòng Lũng Cú đã nuôi dưỡng tổng cộng 5 em học sinh có hoàn cảnh đặc biệt éo le. Nhiều em trong số đó đã trưởng thành vững vàng: tiêu biểu như em Thò Thị Dính sau 9 năm được đồn cưu mang đã xuất sắc trúng tuyển vào Trường Đại học Mỏ - Địa chất tại Hà Nội; một em khác hiện đang chuẩn bị bước vào con đường học nghề vững chắc để lập nghiệp.

Cùng ăn, cùng ở cùng tăng gia sản xuất

Hiện tại, trực tiếp sinh sống và học tập tại đồn là hai em Thào Minh Phú (sinh năm 2013) và Giàng Mí Nhù (sinh năm 2014). Dưới mái nhà chung của đồn biên phòng, nhịp sống hằng ngày của hai cậu bé diễn ra vô cùng ngăn nắp và tràn ngập tình yêu thương.

Phòng ở của Thào Minh Phú và Giàng Mí Nhù tại Đồn Biên phòng Lũng Cú. Ảnh: Huy Thông

Hàng ngày, các em được các chiến sĩ mang quân hàm xanh trực tiếp đưa đón đến trường. Tại đồn, Phú và Nhù được sắp xếp ở phòng riêng gọn gàng, sạch sẽ. Bữa cơm hằng ngày, các em cùng ăn chung mâm với cán bộ, chiến sĩ.

Mỗi sáng sớm, khi tiếng còi báo thức vang lên, Thào Minh Phú và Giàng Mí Nhù thức dậy tập thể dục cùng các bố. Ảnh: Huy Thông

Sáng sớm, khi tiếng còi báo thức vang lên, hai em thức dậy tập thể dục cùng các bố. Những buổi chiều rảnh rỗi, Phú và Nhù tham gia tăng gia sản xuất cùng các chú, từ việc chăm sóc vườn rau xanh đến nuôi gà quanh khuôn viên đơn vị. Tối đến, thời gian biểu được dành trọn cho việc tự học dưới sự kèm cặp tận tình của các chú bộ đội thay nhau hướng dẫn từng bài toán khó, bài văn hay.

Sau khi tập thể dục, Thào Minh Phú và Giàng Mí Nhù cùng các bố ăn sáng tại đồn trước khi đi học. Ảnh: Huy Thông

Chia sẻ với Thể thao và Văn hóa về cuộc sống mới bên những người bố quân hàm xanh, em Thào Minh Phú bộc bạch: "Ở đồn, con được các bố yêu thương và chăm sóc rất nhiều. Hàng ngày các bố đưa đón con đi học, tối đến lại tận tình dạy học bài. Con thích nhất lúc được ăn cơm chung mâm với các bố và ra vườn chăm sóc rau xanh. Con hứa sẽ chăm ngoan, học giỏi để sau này lớn lên làm bộ đội biên phòng bảo vệ bản làng".

Thào Minh Phú tại lớp học cùng bạn bè ở Trường Phổ thông dân tộc bán trú Tiểu học và THCS Mã Lé. Ảnh: Huy Thông

Cùng chung niềm vui lớn, em Giàng Mí Nhù cho biết: "Từ ngày về đồn, con có phòng ngủ riêng gọn gàng, sạch sẽ, có quần áo ấm và được lo ăn uống đầy đủ. Các bố dạy cho con cách sinh hoạt ngăn nắp, tự lập và kèm cặp học bài mỗi tối. Con xem các bố ở đây như người cha ruột thịt của mình và vô cùng biết ơn các chú bộ đội".

Thiếu úy Lương Văn Thành - một trong những "thày giáo mang quân hàm xanh" kèm cặp Giàng Mí Nhù học bài. Ảnh: Huy Thông

Cần sự chung tay của cả cộng đồng

Bên cạnh sự chung tay của lực lượng biên phòng, sự nghiệp giáo dục nơi vùng cao nguyên đá còn ghi nhận sự phối hợp chặt chẽ, nhịp nhàng từ phía các nhà trường đóng chân trên địa bàn. Tại Trường Phổ thông dân tộc bán trú Tiểu học và THCS Mã Lé, tập thể nhà trường luôn xem trọng việc hỗ trợ học sinh có hoàn cảnh khó khăn.

Hàng ngày, các em được các chiến sĩ mang quân hàm xanh trực tiếp đưa đến trường và đón về sau khi tan học. Ảnh: Huy Thông

Nói về mô hình "Con nuôi biên phòng", thầy giáo Phạm Đức Hoàng Phong, Hiệu trưởng nhà trường cho hay : "Đây là mô hình mang ý nghĩa xã hội và nhân văn vô cùng lớn lao, giúp cho những học sinh có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn được tiếp cận đầy đủ các dịch vụ giáo dục, đồng thời thể hiện sự quan tâm sâu sắc của Đảng, Nhà nước và lực lượng vũ trang đối với thế hệ trẻ vùng cao. Chúng tôi vô cùng trân trọng, đồng thời mong muốn mô hình này được duy trì lâu dài và nhân rộng hơn nữa".

Mô hình "Con nuôi đồn biên phòng": Chắp cánh ước mơ cho học sinh nghèo nơi địa đầu Tổ quốc - Ảnh 9.

Mỗi buổi tối, sau khi học xong, Thào Minh Phú và Giàng Mí Nhù thường đọc sách cho nhau nghe trước khi đi ngủ. Ảnh: Huy Thông

Từ góc nhìn thực tế đứng lớp, cô giáo Hoàng Thị Nhi, giáo viên viên chủ nhiệm của em Thào Minh Phú (Trường Phổ thông dân tộc bán trú Tiểu học và THCS Mã Lé), xúc động: "Học sinh trên cao nguyên đá phần lớn là đồng bào dân tộc thiểu số với nhiều hoàn cảnh éo le, thiệt thòi, nhiều em mồ côi cả cha lẫn mẹ. Dù vậy, các em luôn nỗ lực vươn lên trong học tập. Là giáo viên chủ nhiệm, tôi rất mong các cơ quan, đơn vị biên phòng tiếp tục đồng hành, tạo điều kiện thuận lợi nhất về mọi mặt để nâng bước các em trên con đường tìm kiếm tri thức".

Trung tá Nguyễn Xuân Hưng - Chính trị viên Đồn Biên phòng Lũng Cú
Trung tá Nguyễn Xuân Hưng Chính trị viên Đồn Biên phòng Lũng Cú
Cần sự chung tay của cả cộng đồng
Để duy trì và phát triển mô hình này một cách lâu dài, bên cạnh sự nỗ lực của cán bộ, chiến sĩ trong đơn vị, chúng tôi rất mong tiếp tục nhận được sự chung tay, góp sức của cả cộng đồng, các cấp, các ngành và toàn xã hội. Khi cả cộng đồng cùng chung tay chăm lo cho thế hệ trẻ vùng biên, chúng ta mới có thể tạo ra điểm tựa vững chắc nhất, giúp các em yên tâm học tập, vững bước tương lai và trở thành những công dân có ích cho quê hương, cho đất nước.

Sự kết nối bền chặt giữa nhà trường, gia đình và đồn biên phòng đã tạo nên điểm tựa vững chắc, chắp cánh cho những ước mơ của trẻ em vùng cao. Qua những việc làm thiết thực, nghĩa tình hằng ngày, các chiến sĩ Đồn Biên phòng Lũng Cú tiếp tục củng cố trọn vẹn niềm tin yêu của Nhân dân, khẳng định sức lan tỏa mạnh mẽ của tình quân dân nơi miền địa đầu Tổ quốc.

(Còn nữa)

Bài và ảnh: HUY THÔNG
BÁO THỂ THAO VÀ VĂN HÓA

Xem thêm

Sắp xếp trường lớp, tập trung nguồn lực vì sự phát triển toàn diện của học sinh

Sắp xếp trường lớp, tập trung nguồn lực vì sự phát triển toàn diện của học sinh

13/09/2026 07:21

Nằm ở cực Bắc Tổ quốc, xã Lũng Cú, tỉnh Tuyên Quang mang những đặc thù riêng biệt của một địa bàn vùng cao, biên giới với địa hình chia cắt, đời sống đồng bào các dân tộc còn nhiều bộn bề.

Đổi mới giáo dục cấp xã ở cao nguyên đá: Tinh gọn để nâng cao chất lượng

Đổi mới giáo dục cấp xã ở cao nguyên đá: Tinh gọn để nâng cao chất lượng

12/09/2026 06:29

Hoàn thành sắp xếp 13 cơ sở giáo dục công lập thành 8 đơn vị, xã Đồng Văn, tỉnh Tuyên Quang đã bước sang giai đoạn vận hành mạng lưới trường học sau sắp xếp.

Từ những lớp học tạm bợ đến nền tảng mới cho giáo dục vùng biên

Từ những lớp học tạm bợ đến nền tảng mới cho giáo dục vùng biên

06/09/2026 09:53

Từ những điểm trường phân tán, phòng học còn thiếu thốn, điều kiện nội trú, bán trú nhiều hạn chế, việc đưa Trường Phổ thông nội trú liên cấp Tiểu học và THCS Sơn Vĩ vào hoạt động đã tạo ra một bước chuyển căn bản về điều kiện giáo dục tại địa bàn vùng biên.