Đây là lúc quan niệm mới của sự thanh lịch dịu dàng kết tụ, là lúc thời trang phương Tây khởi sắc với vẻ đẹp của các nền văn hóa ngoại vi.

Nhưng thực ra sự việc không đơn giản như vậy. Đây là lúc quan niệm mới của sự thanh lịch dịu dàng kết tụ, là lúc thời trang phương Tây khởi sắc với vẻ đẹp của các nền văn hóa ngoại vi. Và cuối cùng, văn hóa đường phố (hay gọi là vô văn hóa cũng được) cũng phá tung cánh cửa dẫn đến phòng khách của giới thượng lưu (tuy mới chỉ làm loạn được đến hành lang).

Yves Saint Laurent Thu Đông 1977-1978
Trong thời đại “fast fashion”, chúng ta thường quên rằng đã có thời phải mất vài năm để một phong cách, ý tưởng, trang phục mới nào đó thuyết phục được những đầu óc có gu thẩm mỹ (thường đầy ắp những quan niệm truyền thống khá cứng nhắc về cách ăn mặc) để trở thành phổ biến. Lục lọi đống tạp chí thời trang cũ, tôi thấy rằng quần âu thực ra đã là trang phục khá được ưa chuộng trong thập kỷ 1960, tuy chỉ dành riêng cho những buổi dã ngoại cuối tuần, đi du lịch mùa hè hay du ngoạn thuyền buồm. Phụ nữ nhà giàu mặc quần âu trơn với áo khoác măng tô, áo sơ mi in hoa, kết hợp với áo tunic dài hoặc phỏng theo phong cách thủy thủ.

Thực ra thập kỷ 1970 thực sự bắt đầu khi Yves Saint Laurent trình diễn bộ sưu tập tai tiếng với các trang phục của thập kỷ 1940 vào mùa xuân năm 1971. Áo vét vai rộng, ngang, ve áo cũng rộng, ngang; váy ngắn xếp ly; áo blouse tay bồng, in các họa tiết nhỏ, cổ có cà vạt thắt nơ; áo lông thú nhuộm xanh lá cây “chubby fur” gợi lại cho Paris cảm giác bất an của những năm tháng chiến tranh. Phải nói là những người mẫu để tóc xoăn, môi tô son đỏ thắm và mắt kẻ đậm trên sàn diễn 70 năm về trước trông khá kệch cỡm. Đây chính là sự khiêu khích có chủ định của nhà thiết kế.

Sàn diễn bộ sưu tập Xuân Hè của Yves Saint Laurent vào năm 1977
với những cảm hứng từ thập niên 1930
Yves Saint Laurent một lần nữa lại làm haute couture trẻ lại, lần này với chất retro đài các của thập kỷ mới. Phải nói rằng kiểu dáng vai ngang và rộng của áo vét mặc rất hợp với quần âu cạp cao. Bờ vai ngang cũng tạo dáng yêu kiều cho áo sơ mi hay váy shirt dress lụa tay bồng, cổ buộc nơ. Đây là phong cách điệu đà “người lớn”, kiểu dáng đặc trưng cho thời trang từ haute couture đến pret-a-porter của thập kỷ 1970 và cũng là điểm khởi đầu cho bờ vai khủng “power dressing” của thập kỷ 1980.

Một thiết kế trong BST Jean Paul Gaultier Thu Đông được giới thiệu năm 1978
Năm 1976, Jean Paul Gaultier mới 24 tuổi khi trình diễn trang phục của những kẻ bị ruồng bỏ của đường phố London, đồ lót cùng thời trang Paris cao cấp trên sàn diễn pret-a-porter. Có thể nói là phong cách “power dressing” của Claude Montana và Thierry Mugler – những ngôi sao tài năng và tai tiếng của thập kỷ 1980 mang đậm chất tình dục trơ trẽn của punk. Punk nêu khẩu hiệu “phá!”. Các nhà thiết kế mốt viết thêm “để tạo ra những điều mới mẻ”. Trong số đó có người Nhật, Rei Kawakubo (Comme des Garcons), Yohij Yamamoto – những người thành lập trường phái phi cấu trúc của thời trang tiên phong trong thập kỷ 1980.