>> Giới trẻ Hà Nội nói gì về những ngày tháng 10 lịch sử?
Đáp ứng kỳ vọng của lãnh đạo và nhân dân cả nước, Hà Nội với tiềm năng và thế mạnh mới, sẽ vươn lên xứng tầm với thế giới, đáp lại niềm tin yêu của đồng bào cả nước, trong bối cảnh đại lễ kỷ niệm 1000 năm Thăng Long – Hà Nội đang đến rất gần.
Quá nhiều việc bề bộn
Thế nhưng, người Hà Nội cũng đang đứng trước bộn bề nỗi lo, Thành phố mở rộng nhanh quá khiến năng lực quản lý không theo kịp, chênh lệch về mức sống và trình độ giữa các địa phương; ách tắc giao thông, ô nhiễm môi trường, tệ quan liêu nhũng nhiếu trong một bộ phận cán bộ công chức. Các địa phương mới sáp nhập về Hà Nội hạ tầng yếu kém, những “con đường đau khổ” hướng về Thủ đô như đường 32 nối với Sơn Tây, đường 70 nối QL1 với TP Hà Đông, hai đầu cầu Thanh Trì, Vĩnh Tuy, các đường vành đai... cứ dài mãi, đã trở thành nỗi khổ thường trực cho người dân. Chỉ còn 2 năm nữa là đến đại lễ kỷ niệm 1000 năm Thăng Long, nhưng hầu hết những công trình hoành tráng chào mừng 1000 năm đều khó có khả năng hoàn thành như cầu Vĩnh Tuy, đường vành đai 3, Bảo tàng Hà Nội, đường sắt trên cao nếu không có những nỗ lực vượt bậc của các ngành các cấp.
Ngay cả nơi sẽ diễn ra sự kiện trọng đại đón tiếp đồng bào cả nước và bạn bè quốc tế là khu vực Hồ Gươm và khu vực phố cổ, hầu như chưa có kế hoạch trang hoàng tu bổ. Khách du lịch nước ngoài đến Hồ Gươm chỉ biết đứng nhìn, rồi chẳng biết đi đâu, lần nào đến Hà Nội cũng chỉ được mời xem múa rối nước. Mà đi dạo quanh Hồ Gươm mãi mỏi chân, chỉ biết vào quán uống bia. Trong khi các tỉnh, thành phố trên cả nước đã có những khu vực trung tâm được trang hoàng bằng hệ thống đèn hiện đại vừa đẹp lại tiết kiệm điện, giá thành không cao thì Hà Nội vẫn duy trì việc trang trí lễ hội bằng những ngọn đèn sợi đốt tốn rất nhiều điện, được sơn xanh, đỏ, được dùng có lẽ từ mùa Thu 1954 tới tận bây giờ.
Không riêng gì khu vực quanh Hồ Gươm mà ở khắp các TP , Quận, Huyện của Hà Nội ở đâu cũng thiếu nhà vệ sinh. Người Hà Nội nói vui với nhau: “Thành phố ta tìm ngân hàng thì dễ, chứ tìm nhà vệ sinh thì khó quá”!
Thành phố 1000 năm tuổi, có biết bao di tích lịch sử. To lớn như Cổ Loa, Hoàng Thành; nhỏ như các địa chỉ văn hoá, những nơi diễn ra những sự kiện lịch sử, các địa danh văn hoá, nơi những danh nhân lịch sử, văn hoá đã từng sống, những đình, chùa, miếu, mạo.v.v. Suốt chiều dài ấy, Hà Nội đã mang trong lòng biết bao nhiêu dấu ấn thăng trầm của nước Việt. Kỷ niệm 1000 năm Thăng Long-Hà Nội, không phải là dịp khoa trương tốn kém, mà chính là dịp để mỗi người dân Thủ đô và cả nước hiểu thêm về mảnh đất mà mình đang sống, thêm tự hào và yêu thêm Thủ đô ngàn năm văn vật. Thành phố cần phát động nên phong trào nhân dân Thủ đô cùng tìm kiếm, phát hiện và tôn tạo di tich lịch sử. Hà Nội hiện có tới hàng ngàn, hàng vạn các di tích lịch sử, những địa danh làng cổ giờ đã thành phố thành phường, những cửa ô Đống Mác, Cầu Dền, Chợ Dừa, Cầu Giấy... Nếu không có những tấm biển nêu rõ lịch sử và nguồn gốc thì các thế hệ con cháu chúng ta sẽ không còn biết đến những địa danh này, vì ngày nay đã nằm lọt thỏm giữa nội thành nườm nượp người xe. Ngay cả những di tích gần đây nhất là thời kỳ chống Mỹ, ngoài phố Khâm Thiên có bia căm thù, những nơi khác cũng bị bom Mỹ tàn phá như An Dương, Phố Huế, Gia Lâm... thì hầu như bị lãng quên. Bên hồ Trúc Bạch có tấm bia kỷ niệm chiến công của quân dân Thủ đô ngày 26/10/1967 đã bắn rơi máy bay Mỹ đến ném bom nhà máy điện Yên Phụ, giặc lái là thiếu tá John McCain nhảy dù xuống hồ Trúc Bạch bị quân ta bắt sống. Sau hơn 40 năm, ông McCain nay đã là thượng nghị sỹ, ứng cử viên tổng thống Mỹ. Lẽ ra địa điểm này phải là nơi thu hút được rất đông du khách nước ngoài, nhưng ai đã đến đây đều lắc đầu ngao ngán khi nhìn thấy tấm bia bằng bê tông cũ kỹ trơ cả cốt thép bên trong, những hàng chữ bị tróc lở, sai chính tả, đến người Việt Nam còn không đọc được thì làm sao khách nước ngoài biết đến?
Cần mạnh dạn xã hội hoá
Công việc chuẩn bị cho đại lễ 1000 năm Thăng Long – Hà Nội từ mấy năm nay hầu như chỉ thấy chính quyền TP quan tâm đến nguồn ngân sách Trung ưong và TP, còn các nguồn khác từ đóng góp của nhân dân, của Doanh nghiệp trong và ngoài nước thì hầu như chưa được quan tâm. Đến khi nền kinh tế gặp khó khăn, nguồn vốn bị hạn chế thì hàng loạt công trình bị ách tắc, chậm tiến độ. Đây là lúc TP cần quan tâm tới nguồn lực trong nhân dân và các DN, cần mạnh dạn xã hội hoá các hoạt động chuẩn bị cho đại lễ. Nhìn ra các địa phương làm tốt công tác xã hội hoá các hoạt động văn hoá thể thao như Bình Định với Festival Tây Sơn – Bình Định; TP Nha Trang (Khánh Hoà) hoành tráng với cuộc thi Hoa hậu Hoàn vũ được cả thế giới biết đến... Tất cả các hoạt động này đều do các Doanh nghiệp đứng ra tài trợ, ngân sách nhà nước chi rất ít.
Đặc biệt là TP HCM mỗi khi Tết đến Xuân về, các DN lại cùng nhau xây dựng nên đường hoa Nguyễn Huệ với một không gian đặc trưng của Nam Bộ với cầu tre khúc khuỷ, ruộng lúa chín vàng, hoa Mai khoe sắc, hồ sen có lũ vịt bơi lội bên những bông điên điển. Đây là nơi thu hút được đông đảo người dân TP, bà con Việt kiều và bạn bè quốc tế đến thăm và đắm chìm trong không gian văn hoá Việt. Tất cả từ việc thiết kế, thi công đường hoa đều do các DN đóng góp, TP chỉ định hướng ý tưởng. Những ngày lễ Tết, trên đường Nguyễn Huệ, Lê Lợi sáng rực bởi những dàn đèn giăng kín trên đường, tuyệt đẹp. Trong đêm hoa đăng người dân TP HCM như đẹp hơn trong nụ cười rạng rỡ đón chào năm mới, hay sự kiện trọng đại của đất nước, của thành phố, những dàn đèn đó cũng được lắp đặt bằng nguồn xã hội hoá.
Còn Hà Nội thì sao? Hà Nội là nơi có đầy đủ các thế mạnh để thu hút khách du lịch trong và ngoài nước. Nhưng bao nhiêu năm nay chưa có lấy một điểm nhấn để thu hút khách du lịch. Người Hà Nội có truyền thống là đi dạo quanh Bờ Hồ vào đêm Nôel và đêm 30 Tết. Khi đó, già trẻ mặc đẹp dăt tay nhau đi dạo quanh Hồ cùng nhau đón chào giây phút thiêng liêng của năm mới. Nhưng thời gian gần đây, đa phần người Hà Nội đều ngại ngần khi dạo quanh Hồ Gươm những dịp này. Vì xung quanh hồ vào dịp đó xuất hiện cơ man là các hàng mực nướng phục vụ dân nhậu, đi đến đâu cũng bị mùi mực nướng đuổi theo, khách nước ngoài khi đi qua đều bịt mũi lắc đầu. Xung quanh hồ vào những ngày này rất nhiều lực lượng bảo vệ từ công an đến dân phòng, nhưng không ai dẹp những hàng mực nướng này mà chỉ đuổi bắt những người bán bóng bay chẳng ảnh hưởng gì đến an ninh trật tự. Cần phải nghiêm cấm những hàng mực nướng quanh Hồ Gươm, phát hiện và xử lý những hàng này quá dễ vì mùi vị đặc trưng của nó.
Để có thể thu hút được sự đóng góp của các tổ chức cá nhân tham gia vào công tác chuẩn bị cho đại lễ 1000 năm, TP cần xác định được không gian tổ chức lễ hội, gấp rút hoàn chỉnh quy hoạch xung quanh Hồ Gươm để thu hút đầu tư của các DN vào việc trang hoàng quanh hồ và khu vục phố cổ, dưới sự điều khiển của một tổng đạo điễn. Khi đó chắc chắn chúng ta sẽ có những đường phố như Đinh Tiên Hoàng, Lê Thái Tổ ngập tràn ánh sáng mà không phải nhìn những bóng đèn trang trí bằng sợi đốt vừa tốn điện vừa không đẹp.
Ban tổ chức đại lễ 1000 năm cần có những chương trình cụ thể thiết thực tiến tới năm 2010. Có thể phát động trong nhân dân Thủ đô cùng phát hiện, tu bổ và gắn biển cho 1000 di tích lịc sử; chung sức xây dựng 1000 căn nhà cho người nghèo có gắn biển 1000 năm; hay đơn giản là xây dựng 1000 nhà vệ sinh công cộng bằng nguồn xã hội hoá... Rất nhiều, rất nhiều những việc cần làm và làm được nếu biết dựa vào sức dân.
Thời gian từ nay đến đại lễ không còn nhiều, năm 2008 sắp qua, năm 2009 là lễ kỷ niệm 55 năm ngày giải phóng Thủ đô. Cần lấy mốc từ đây bắt đầu cho đại lễ kỷ niệm 1000 năm Thăng Long - Hà Nội , đến lễ chính thức là tháng 10/2010. Lãnh đạo TP cần kiên quyết trong việc xã hội hoá các hạng mục kỷ niệm 1000 năm, khơi dậy tiềm năng, trí tuệ của hơn 6 triệu đồng bào Thủ đô, của các doanh nghiệp trong và ngoài nước, cũng như kiều bào ta ở nước ngoài. Nếu làm được điều này, chắc chắn chúng ta sẽ tổ chức được một đại lễ kỷ niệm xứng tầm với Thủ đô của nước Việt Nam anh hùng, Thủ đô của lương tri và phẩm giá con người, TP vì hoà bình.
