(TT&VH) - Cơ quan công tố Mỹ vừa đưa ra cáo buộc nói rằng John Edwards, một chính trị gia lão luyện và là ứng cử viên ghế Phó Tổng thống Mỹ của đảng Dân chủ hồi năm 2004, đã sử dụng sai tiền vận động tranh cử để che giấu các bê bối về đời tư.
Giới phân tích đánh giá dù phía công tố khó có khả năng giành chiến thắng, cáo buộc đã làm lộ ra những vấn đề trên khía cạnh lối sống và đạo đức của ông Edwards, người không ít lần nuôi tham vọng ganh đua vào ghế Tổng thống Mỹ.
John Edwards trong vòng vây của báo chí khi ông tới tòa vào cuối tuần trước để nghe cáo trạng chống lại mình
Bản cáo trạng dài 19 trang nói rằng tiền mà John Edwards dùng để che giấu vụ ngoại tình của ông với Rielle Hunter và đứa con sinh ra ngoài giá thú của hai người, được trích từ quỹ vận động tranh cử Tổng thống hồi năm 2008. Bằng việc sử dụng nguồn tiền này, ông Edwards đã vi phạm quy định về tài chính tranh cử.
Sai phạm liên quan tới tiền tranh cử
Phía công tố nói rằng Edwards đã phạm 6 tội danh, 4 trong số đó có nội dung quyên góp tranh cử và sử dụng tiền tranh cử trái luật. Các cáo buộc này xoay quanh hai nhà hảo tâm lớn, với tên tuổi không nêu lên trong cáo trạng nhưng được hãng tin AP xác định là Rachel “Bunny” Mellon, bà góa đã 100 tuổi của ông trùm ngân hàng Paul Mellon và cựu Giám đốc tài chính tranh cử của Edwards là Fred Baron.
Mellon đã quyên góp 725.000 USD cho tham vọng chính trị của Edwards. Bà này cũng thường thanh toán tất cả các khoản chi tiêu cá nhân của Edwards, như việc ông cắt tóc mất 400 USD hồi năm 2007. Khoản tiền này, cùng 200.000 USD mà Baron đã “chi nóng” nhằm khiến người tình Hunter của Edward chấp nhận giấu mặt khi ông đang tranh cử, đã bị xem là phạm pháp.
“Như những gì cáo trạng cho thấy, chúng tôi sẽ không cho phép các ứng cử viên chạy đua vào ghế lãnh đạo cao cấp dùng quyền lợi đặc biệt của họ để sử dụng sai tiền ủng hộ của cử tri và qua mặt luật pháp” - Trợ lý Công tố viên trưởng Lanny Breuer tuyên bố - “Hệ thống tài chính phục vụ tranh cử của chúng ta được thiết kế để đảm bảo sự toàn vẹn của một cuộc bầu cử mang tính dân chủ và chúng tôi sẽ theo đuổi tất cả những kẻ nào lạm dụng nó”.
Tuy nhiên Edwards đã lập tức bác bỏ cáo buộc nhằm vào mình. Trong cuộc họp báo diễn ra ngay bên ngoài tòa án liên bang, nơi bản cáo trạng được đọc, Edwards nói: “Tôi đã có những sai lầm và tôi đã nhận trách nhiệm hoàn toàn về những sai lầm đó. Và tôi sẽ hối tiếc cho tới hết đời vì nỗi đau mà tôi đã gây ra cho những người khác. Nhưng tôi không phạm luật và tôi chưa từng bao giờ nghĩ mình sẽ phạm luật”.
Mất tất cả vì tình ái
Edwards là chính trị gia đặc biệt, khi lên nhanh như diều và xuống cũng chóng chẳng kém.
Xuất thân từ một gia đình nghèo vùng nông thôn North Carolina, cha làm việc tại một nhà máy xay xát và là người đầu tiên trong gia đình có thể vào đại học, John Edwards đã hoàn thành “giấc mơ Mỹ” khi trở thành triệu phú nhờ vào nghề luật sư và trở nên nổi tiếng bằng nghề này.
Ông bắt đầu thăng tiến mạnh về mặt chính trị từ năm 1998, khi được bầu vào Thượng viện Mỹ. Trong chiến dịch tranh cử Tổng thống năm 2000, ông nằm trong danh sách những người vào “chung kết”, có thể được ứng cử viên Al Gore của đảng Dân chủ chọn làm Phó Tổng thống tương lai. Năm 2004, ông tiếp tục tham gia cuộc đua tranh cử Tổng thống và được ứng cử viên John Kerry chọn vào liên doanh của ông, trước khi thất bại trước phe Cộng hòa ở chặng cuối cùng.
Năm 2008, Edwards tiếp tục nỗ lực chạy đua vào Nhà Trắng, nhưng phải sớm tuyên bố bỏ cuộc, sau khi bị hai ứng cử viên Hillary Clinton và Barack Obama bỏ xa. Edwards một lần nữa có mặt trong danh sách những ứng cử viên khả năng nhất cho vị trí phó tổng thống, rồi lại phải nhường vị trí này cho Joe Biden.
Kể từ sau thời điểm này, sự nghiệp của Edwards xuống dốc không phanh. Giới quan sát nói rằng thất bại sớm của Ewards hồi năm 2008 có nguyên nhân từ vụ bê bối tình ái của ông bị phanh phui trước đó một năm. Vào tháng 10/2007, tờ National Enquirer đã bắt đầu đăng tải hàng loạt bài báo nói về mối quan hệ ngoại tình giữa Edwards và một nhân viên trong chiến dịch tranh cử của ông là Rielle Hunter.
Tệ hơn, hai người đã dan díu với nhau trong khi vợ của Edwards, bà Elizabeth Anania, một người ủng hộ ông hết mình trong cuộc sống và sự nghiệp, đang phải giành giật sự sống với căn bệnh ung thư vú trong bệnh viện. Báo chí Mỹ không đưa tin nhiều về sự kiện này, cho tới khi Edwards ban đầu bác bỏ, sau đó lại thừa nhận vụ ngoại tình và việc có với Hunter một đứa con ngoài giá thú.
Cuộc điều tra của tờ New York Times cho thấy Edwards đã có những cuộc gặp bí mật với Hunter, trong đó ông hứa sẽ cưới cô này ngay khi vợ mình qua đời và đám cưới của họ sẽ được tổ chức rất long trọng tại một cao ốc ở New York. Có tin nói Edwards còn định cứu vãn sự nghiệp chính trị bằng cách đề nghị Hunter kiếm bác sĩ làm giả giấy tờ về gene di truyền để khẳng định ông và đứa con có với Hunter không có quan hệ huyết thống... Những thông tin bị phanh phui này đã đặt dấu chấm hết cho sự nghiệp chính trị của Edwards, người được cử tri ủng hộ một phần nhờ thường tuyên bố đề cao các giá trị gia đình.
Khó có thể ngồi tù
Với các cáo buộc mới nhất, ông có thể sẽ bị ngồi tù tới 5 năm và phạt tiền tới 200.000 USD cho mỗi cáo buộc đã nêu ở trên.
Nhưng các chuyên gia pháp lý nói rằng khả năng Edwards phải “bóc lịch” là rất hiếm hoi, bởi cơ quan công tố đang đứng ở thế thua.
Melanie Sloan, Giám đốc Trung tâm Công dân vì Trách nhiệm và Đạo đức có trụ sở ở Washington, vốn chuyên chỉ trích Bộ Tư pháp vì không khởi tố sai phạm của các quan chức cấp cao, nói rằng các công tố viên sẽ không thể chứng tỏ được rằng tiền mà bà Mellon và ông Baron hỗ trợ xử lý các vấn đề của Edwards là tiền tranh cử. Sloan thậm chí còn phỏng đoán viên thẩm phán thụ lý hồ sơ vụ này sẽ tuyên hủy nó, trước khi một phiên tòa thực sự diễn ra.
Tường Linh
