(TT&VH) - Mùa tập huấn của đội ngũ cầm cân nảy mực bắt đầu bằng lớp học nâng cao dành cho 30 trọng tài trẻ đang diễn ra tại Đà Nẵng, do 2 giảng viên FIFA đảm trách. Đó là các ông Shamsul Maildin (Singapore) và Azimi Abdullah (Malaysia). Tuần sau, sẽ tiến hành tập huấn giám sát, trọng tài chuẩn bị mùa giải 2009. Tất nhiên, không thể thiếu được ngày rút kinh nghiệm mùa giải cũ.
4 tháng sau khi mùa giải 2008 kết thúc, tất cả giới cầm cân nảy mực mới tề tựu với nhau đồng đủ như thế.
Đà Nẵng luôn là điểm được lựa chọn, có lẽ thành cái nếp, chứ không phải do ông chủ tịch HĐTT QG Nguyễn Văn Mùi là người ở địa phương này. Thời ông Nguyễn Ngọc Vinh còn làm “vua của các vua”, cùng ủy viên Đoàn Phú Tấn, hay trước đó cũng thế cả.
Những sóng gió lẫn định kiến với giới trọng tài đang từng ngày qua đi. Nhớ chỉ vài năm trở về trước thôi, mỗi lẫn tập huấn cho lực lượng áo đen, Đà Nẵng luôn biến thành tâm điểm thu hút giới hâm mộ bóng banh.
Ở đó, các trọng tài mang danh là vua nhưng họ luôn phải nhận những cử chỉ thiếu thiện cảm từ khán giả. Ngay trong nội bộ đội ngũ trọng tài, nhất là những nhân vật cốt cán, cũng phân hóa hay mất đoàn kết. Vị chủ tịch HĐTT QG Nguyễn Ngọc Vinh không có quyền bính gì thực sự trong tay.
Đấy là câu chuyện của khoá 3, khi giới trọng tài và tất cả những ai tham gia lĩnh vực bóng đá nói chung phải hít thở một môi trường đầy rẫy tiêu cực. Đấy là giai đoạn rất khó làm với bất cứ ai ngồi lên cái ghế cao nhất của giới trọng tài. Để chọn ra người thực sự không có tì vết, là cả vấn đề!
Đến nỗi khi diễn ra cuộc bầu bán bộ phận chóp bu của HĐTT QG tháng 2 năm 2006, ông Mùi được đích thân ông Bí thư Thành uỷ Đà Nẵng Nguyễn Bá Thanh bảo đảm với VFF rằng không có vấn đề gì về “hạnh kiểm” cả. Hạnh kiểm, đấy là thước đo tiên quyết trong bối cảnh ấy.
So với trong khu vực, các “vua” ở ta được cọ xát, làm nghề thuộc dạng nhiều nhất.
Ông Mùi lên ghế Chủ tịch HĐTT QG lần này dù mất hết tinh binh, nhưng thuận lợi là không lo quân hỏng bệnh tư tưởng. Một thế hệ trọng tài trẻ “chào đời”, dễ dàng hướng họ về chuyên môn, lẫn tập hợp lực lượng theo kiểu chúng ta là một nhà vì “máu” mới Sau 2 năm 10 tháng, có thể thấy dấu ấn của ông Mùi, cùng ủy viên Bùi Như Đức trong việc vực dậy đội ngũ trọng tài từ sự đổ vỡ, đi vào quy củ. Vai trò của HĐTT QG đã đậm hơn, bằng 2 văn bản được VFF ban hành riêng để tạo hành lang pháp lý.
Trong công tác phân công các vòng đấu, BTC đã tôn trọng HĐTT QG sau khi bể vụ sân Vinh. Dấu hiệu hồi sinh rõ nhất, đấy là thương hiệu tài trợ đã cao hơn.
Nhìn lại một cách nghiêm túc, có thể thấy thu nhập của trọng tài ở ta đã cải thiện rất nhiều. 1 trận 90 phút, trọng tài chính được trả 1,5 triệu đồng, chưa kể thưởng. Đấy là con số biết nói, tạo sự yên tâm khi bên cạnh thu nhập đó hầu như trọng tài ở ta đều có công ăn việc làm ổn định ở các Sở VH-TT&DL.
Tuần này, giới trọng tài ta bước vào mùa tập huấn trong không khí có thể gọi là “cờ bay phấp phới”.
Quả thật, so với trong khu vực, các “vua” ở ta được cọ xát, làm nghề thuộc dạng nhiều nhất. Giải kéo dài đến 8 tháng, 52 vòng với 364 trận đấu V-League, hạng Nhất, rồi các giải trẻ. Trong 4 tháng nghỉ, vô số các giải tập huấn đang như nấm sau mưa, khiến các “vua” nay Trung, mai Nam, mốt Bắc là chuyện thường thấy. Ngoài điều kiện rèn tay nghề, thu nhập cũng cải thiện trông thấy. Cứ đà này, không khéo nghề trọng tài được công nhận, có tên trong danh mục của Bộ LĐTB&XH như chơi! Thế nên, lạ gì khi Đà Nẵng tràn ngập tiếng cười.
Giờ chỉ lo làm sao nâng được về chất bởi chẳng lẽ khi non tay nghề cứ đổ lỗi mãi do đôn lên nhiều quá. Thứ đến, phải xoá bỏ triệt để các cung cách nghiệp dư của những người đứng trên lực lượng trọng tài, để khỏi phương hại đến sự phát triển của lứa “vua” trẻ ( kiểu như vụ Xuân Hoà bị chỉ đạo bẻ còi), đến nỗ lực cải thiện uy tín chung của giới trọng tài sau năm 2005.
Đấy là bài toán khó, rất khó!
Hữu Quý
