Nền tảng thiện nguyện do Ngân hàng TMCP Quân Đội (MB) phát triển được vinh danh tại World Summit Awards (WSA) 2025 không chỉ là dấu mốc của công nghệ "Make in Vietnam" trên trường quốc tế, với giải thưởng danh giá, mà còn là câu chuyện về hành trình hiện thực hóa khát vọng minh bạch hóa hoạt động thiện nguyện bằng công nghệ.

Chiều ngày 20/5 theo giờ Vienna, đại diện Nền tảng Thiện nguyện, ông Chu Hải Công - Giám đốc Quan hệ công chúng MB đã tham gia phiên trình bày trực tiếp trước Hội đồng chuyên gia quốc tế trong khuôn khổ Đại hội Toàn cầu WSA 2026 (có 45 đội tham gia pitching tại phiên này).

Mang theo niềm tự hào không chỉ với cộng đồng những thành viên phát triển công nghệ số và khởi tạo App thiện nguyện mà việc chia sẻ App thiện nguyện giữa nhiều quốc gia có thế mạnh về công nghệ số trên Thế giới luôn mang ý nghĩa riêng.

Một chiếc điện thoại rung lên giữa đêm mưa lũ.

Một khoản đóng góp vài chục nghìn đồng từ một người xa lạ lập tức xuất hiện trên hệ thống.

Ở đâu đó, một chiến dịch cứu trợ vừa nhận thêm niềm hy vọng.

Trong thế giới số hôm nay, lòng tốt không còn bị giới hạn bởi khoảng cách địa lý. Nhưng để lòng tốt ấy được trao đi bền vững, xã hội cần nhiều hơn sự tử tế - đó là một cơ chế minh bạch đủ để mọi người có thể tin tưởng nhau.

Những năm gần đây, cùng với sự bùng nổ của mạng xã hội, hoạt động thiện nguyện tại Việt Nam bước vào giai đoạn phát triển mạnh mẽ chưa từng có. Chỉ trong vài giờ, một lời kêu gọi hỗ trợ đồng bào gặp thiên tai, trẻ em mắc bệnh hiểm nghèo hay những hoàn cảnh khó khăn có thể lan tỏa tới hàng triệu người.

Nhưng đi cùng tốc độ lan truyền ấy là áp lực về minh bạch.

Nhiều cá nhân đứng ra vận động quyên góp phải đối diện với hàng nghìn câu hỏi liên quan đến dòng tiền: tiền đã nhận bao nhiêu, đã chi vào đâu, còn lại thế nào. Không ít tranh cãi trên mạng xã hội từng khiến các chiến dịch thiện nguyện rơi vào khủng hoảng niềm tin, dù mục đích ban đầu xuất phát từ sự tử tế.

Trong bối cảnh đó, nhu cầu về một nền tảng có khả năng công khai thông tin theo thời gian thực, giúp cộng đồng cùng giám sát hoạt động thiện nguyện, trở thành bài toán cấp thiết.

Ý tưởng xây dựng Nền tảng Thiện nguyện được hình thành từ chính khoảng trống ấy.

Theo định hướng ban đầu, đây không đơn thuần là một ứng dụng kêu gọi đóng góp, mà phải trở thành "hạ tầng số" cho hoạt động thiện nguyện - nơi mọi giao dịch được ghi nhận minh bạch, mọi chiến dịch đều có thể theo dõi công khai.

Điểm cốt lõi của hệ thống là cơ chế "Tài khoản thiện nguyện minh bạch" với dãy số ngắn do MB cung cấp miễn phí cho cá nhân, tổ chức vận động đóng góp. Toàn bộ giao dịch được cập nhật tự động theo thời gian thực, giúp người đóng góp có thể theo dõi ngay trên nền tảng.

Trong văn hóa Việt Nam, thiện nguyện chưa bao giờ chỉ là hành động hỗ trợ vật chất. Đó còn là cách cộng đồng gìn giữ sự gắn kết xã hội qua nhiều thế hệ.

Từ những chuyến xe cứu trợ mùa lũ cho tới các chiến dịch hỗ trợ trong đại dịch, người Việt luôn có xu hướng tìm đến nhau trong lúc khó khăn. Điều mà các nền tảng số như của MB đang thực hiện không phải thay đổi giá trị ấy, mà là giúp giá trị ấy thích nghi với thời đại số - nơi niềm tin cần được bảo vệ bằng dữ liệu minh bạch.

Không chỉ dừng ở việc tiếp nhận tiền ủng hộ, nền tảng còn được thiết kế để hỗ trợ toàn bộ vòng đời của một chiến dịch thiện nguyện: từ tạo chương trình, tiếp nhận đóng góp, cập nhật tiến độ cho tới báo cáo thu – chi.

Trong bối cảnh chuyển đổi số quốc gia đang được thúc đẩy mạnh mẽ, sự ra đời của nền tảng cho thấy một hướng tiếp cận mới: công nghệ không chỉ phục vụ kinh doanh, mà còn có thể trở thành công cụ củng cố niềm tin xã hội.

Để biến ý tưởng thành một nền tảng vận hành thực tế là hành trình kéo dài với nhiều thử thách.

Đội ngũ phát triển phải bắt đầu từ việc nghiên cứu mô hình thiện nguyện số trên thế giới, đồng thời phân tích đặc thù của hoạt động từ thiện tại Việt Nam - nơi phần lớn chiến dịch được vận hành theo cách thủ công và phụ thuộc nhiều vào niềm tin cá nhân.

Một trong những thách thức lớn nhất là xây dựng cơ chế minh bạch nhưng vẫn đảm bảo tính bảo mật và an toàn dữ liệu tài chính.

Theo đại diện MB, hệ thống được thiết kế theo nguyên tắc trung lập, phi lợi nhuận. MB không trực tiếp đứng ra vận động hay quản lý nguồn đóng góp, mà đóng vai trò cung cấp hạ tầng công nghệ để cộng đồng tự kết nối với nhau.

Điều đáng chú ý là MB không lựa chọn cách tiếp cận truyền thông ngắn hạn cho hoạt động cộng đồng.

Thay vì xây dựng những chiến dịch mang tính thời điểm, ngân hàng này đầu tư vào một nền tảng hạ tầng dài hạn - thứ ít tạo hiệu ứng tức thời hơn nhưng có khả năng tạo ra thay đổi bền vững hơn cho xã hội.

Trong thế giới công nghệ, xây dựng một ứng dụng không phải điều khó nhất. Điều khó hơn là xây dựng cơ chế để cộng đồng có thể tin tưởng lẫn nhau trong thời gian dài.

Để nền tảng hoạt động ổn định, đội ngũ kỹ thuật phải giải quyết hàng loạt bài toán: xử lý lượng giao dịch lớn trong thời gian ngắn, đồng bộ dữ liệu theo thời gian thực, tối ưu trải nghiệm người dùng và xây dựng hệ thống báo cáo minh bạch.

Sau nhiều giai đoạn thử nghiệm, hệ sinh thái gồm ứng dụng Thiện Nguyện, website thiennguyen.app và các công cụ hỗ trợ chiến dịch lần lượt ra mắt.

Từ những chiến dịch nhỏ ban đầu, nền tảng nhanh chóng được sử dụng trong nhiều chương trình quy mô lớn liên quan đến thiên tai, an sinh xã hội, hỗ trợ trẻ em, người yếu thế và các hoạt động nhân đạo quốc tế.

Năm 2025, Nền tảng Thiện nguyện trở thành đại diện của Việt Nam được vinh danh tại World Summit Awards (WSA) - giải thưởng quốc tế được khởi xướng trong khuôn khổ Hội nghị Thượng đỉnh Thế giới về Xã hội Thông tin của Liên Hợp Quốc.

Ở hạng mục "Government & Citizen Engagement", WSA ghi nhận những nền tảng thúc đẩy minh bạch, mở rộng khả năng tham gia của người dân và tăng kết nối xã hội thông qua công nghệ.

Việc một giải pháp thiện nguyện của Việt Nam xuất hiện trong danh sách chiến thắng toàn cầu không chỉ mang ý nghĩa về công nghệ, mà còn cho thấy khả năng tạo ra tác động xã hội của các sản phẩm "Make in Vietnam".

Điều đáng chú ý nhất trong hành trình của Nền tảng Thiện nguyện không nằm ở những con số, mà ở cách nền tảng từng bước thay đổi thói quen thiện nguyện của cộng đồng.

Nếu trước đây, người đóng góp chủ yếu dựa trên niềm tin cảm tính, thì nay họ có thể trực tiếp theo dõi dòng tiền, tiến độ hỗ trợ và báo cáo chi tiêu theo thời gian thực.

Minh bạch trở thành yếu tố cốt lõi để hoạt động thiện nguyện phát triển bền vững hơn.

Sau hơn 5 năm vận hành, nền tảng đã đồng hành cùng hàng nghìn chiến dịch thiện nguyện với hàng triệu lượt đóng góp từ cộng đồng trong và ngoài nước.

Nhiều chương trình lớn liên quan đến thiên tai, hỗ trợ bệnh nhân khó khăn, trẻ em vùng sâu vùng xa hay các hoạt động nhân đạo quốc tế đã được triển khai thông qua hệ sinh thái này.

Đặc biệt, nền tảng cũng cho thấy sự thay đổi trong cách người trẻ tham gia hoạt động xã hội.

Nếu trước đây, thiện nguyện thường gắn với các hoạt động trực tiếp ngoài thực địa, thì nay một thế hệ công dân số đang tham gia hoạt động cộng đồng thông qua dữ liệu, kết nối trực tuyến và khả năng cập nhật theo thời gian thực.

Chỉ với vài thao tác trên điện thoại, họ có thể tìm hiểu chiến dịch, theo dõi minh bạch tài chính và trực tiếp đóng góp cho cộng đồng.

Theo các chuyên gia, trong kỷ nguyên số, niềm tin cộng đồng sẽ ngày càng gắn với dữ liệu minh bạch và khả năng giám sát công khai. Đó cũng là lý do những nền tảng như vậy đang trở thành xu hướng mới của hoạt động xã hội hiện đại.

Theo các chuyên gia chuyển đổi số, tương lai của hoạt động thiện nguyện sẽ không chỉ dừng ở việc quyên góp trực tuyến.

Dữ liệu lớn, AI và khả năng kết nối thời gian thực có thể giúp các nền tảng cộng đồng dự báo nhu cầu cứu trợ nhanh hơn, tối ưu phân phối nguồn lực và tăng hiệu quả hỗ trợ xã hội.

Trong xu hướng đó, những nền tảng như của MB đang góp phần đặt nền móng cho mô hình "thiện nguyện số" tại Việt Nam - nơi công nghệ không chỉ phục vụ tài chính, mà còn phục vụ sự kết nối giữa con người với con người.

Việc được vinh danh tại WSA 2025 vì thế không chỉ là câu chuyện của riêng một nền tảng công nghệ, mà còn là dấu hiệu cho thấy Việt Nam đang dần xuất hiện nhiều mô hình đổi mới sáng tạo mang tính nhân văn và tạo tác động xã hội thực chất.

Từ một ý tưởng xuất phát từ nhu cầu minh bạch hóa hoạt động thiện nguyện, Nền tảng Thiện nguyện hôm nay đã trở thành ví dụ tiêu biểu cho cách công nghệ Việt có thể tạo ra tác động xã hội tích cực.

Hành trình ấy không chỉ mở ra một mô hình thiện nguyện mới, mà còn cho thấy khi công nghệ được đặt đúng chỗ, nó có thể trở thành cầu nối giữa lòng nhân ái, trách nhiệm cộng đồng và niềm tin xã hội trong thời đại số.

Khi công nghệ được đặt đúng chỗ, nó không chỉ kết nối dữ liệu - mà còn kết nối lòng người.

Thông qua nền tảng số, MB đang góp phần định hình một mô hình thiện nguyện minh bạch, hiệu quả và bền vững hơn trong thời đại số.

Bài: Lục Yên
Ảnh: MB
Trình bày: Bách Việt
Báo Thể thao và Văn hóa