Nhà hát Hồ Gươm trở thành không gian hội tụ của những người yêu nghệ thuật trong sự kiện đặc biệt mang tên concert Lối do nhạc sĩ Quốc Trung cùng các nghệ sĩ thực hiện, diễn ra tối ngày 17/9/2026.

Giữa đời sống nghệ thuật đương đại nhiều biến động, sự trở lại của Quốc Trung qua một chương trình mang đậm dấu ấn cá nhân tạo ra điểm nhấn đáng kể về tư duy thẩm mỹ.

Đêm diễn không đơn thuần là sự tổng kết những thành tựu quá khứ, phản ánh một quá trình tự soi chiếu, chắt lọc và định hình lại bản ngã nghệ sĩ sau hơn bốn thập kỷ gắn bó với nghề. Sự kiện này minh chứng cho tầm nhìn dài hạn cùng thái độ làm nghề nghiêm túc, luôn đặt trọng tâm vào giá trị nghệ thuật đích thực thay vì chạy theo các xu hướng thị trường nhất thời.

Tiếp cận các giá trị văn hóa truyền thống bằng ngôn ngữ hiện đại

Tựa đề Lối hàm chứa nhiều tầng ý nghĩa sâu sắc về phương hướng nghệ thuật cũng như cách thức tiếp cận các giá trị văn hóa truyền thống, mở ra không gian tưởng tượng rộng lớn cho người nghe, nơi âm nhạc hòa quyện cùng câu chuyện riêng của từng cá nhân.

Chương trình từ chối việc đóng khung trong các không gian mặc định hay bất kỳ vùng miền cụ thể nào, tạo điều kiện để thính giả tự tìm thấy không gian âm thanh thuộc về riêng mình. Sự cởi mở trong triết lý này định hình toàn bộ cấu trúc đêm diễn, cho phép các chất liệu tưởng chừng khác biệt dung hợp một cách tự nhiên, phản ánh sự khoáng đạt trong tư duy của người nghệ sĩ trưởng thành qua nhiều thăng trầm.

Hành trình âm nhạc của concert Lối được chia thành hai phần rõ rệt, kết nối mạch lạc bằng tư duy biên tập, hòa âm tinh tế. Phần đầu chương trình tập trung khai thác các chất liệu truyền thống quen thuộc qua lăng kính đương đại. Danh mục tác phẩm mở màn bằng Đào liễu thuộc dòng chèo cổ, tiếp nối với Vọng nguyệt phát triển từ bài chèo cổ Văn Canh, mang lại cảm giác vừa quen thuộc vừa mới mẻ cho người nghe.

Điểm nhấn đáng chú ý trong nửa đầu đêm nhạc là tác phẩm Một nửa đợi chờ, phát triển từ làn điệu Ngồi tựa song đào thuộc dân ca quan họ Bắc Ninh kết hợp phần lời tiếng Anh do nghệ sĩ Xinh Xô đảm nhận. Sự giao thoa giữa cấu trúc giai điệu quan họ truyền thống và ngôn ngữ hiện đại tạo nên một nét chấm phá thú vị, thể hiện sự cởi mở trong cách tiếp cận văn hóa của ê-kíp sản xuất.

Mạch cảm xúc tiếp tục được duy trì qua các tác phẩm Đường xa vạn dặm phát triển từ chèo cổ Du Xuân, Bèo dạt mây trôi mang âm hưởng dân ca Bắc Bộ, các bài quan họ Trèo non lội suối, Thả lái buông chèo, cùng Lưu lạc phát triển từ nghệ thuật xẩm qua tích Trương Viên. Sự đan xen nhịp nhàng giữa các thể loại dân gian vùng đồng bằng Bắc Bộ tạo nên một bức tranh âm nhạc đa dạng, phong phú về sắc thái biểu cảm.

Tuy nhiên, trong concert Lối, nhạc sĩ Quốc Trung duy trì sự cân bằng đáng ghi nhận. Tiết tấu điện tử kết hợp nhịp nhàng với tiếng vọng từ các nhạc cụ acoustic và truyền thống, nâng đỡ giọng hát của các nghệ sĩ thay vì áp đảo. Các nghệ sĩ thuộc nhiều thế hệ như NSND Thanh Hoài, NSND Thúy Hường, NSƯT Xuân Diệu, NSƯT Hoàng Anh, ca nương Kiều Anh, marzuz, Drummer Hùng Cường và nghệ sĩ múa Duy Thành cùng các nghệ sĩ khách mời đặc biệt lần đầu xuất hiện trên sân khấu đã hoàn thành xuất sắc vai trò truyền tải tinh thần tác phẩm.

Đặc biệt, sự hiện diện của hai nghệ sĩ NSND Thanh Hoài và NSND Thúy Hường, được nhạc sĩ Quốc Trung trân trọng ví như những báu vật của nghệ thuật truyền thống, mang lại chiều sâu lịch sử và sự “linh thiêng” cho không gian biểu diễn tại Nhà hát Hồ Gươm. Sự kết hợp giữa kỹ thuật thanh nhạc truyền thống điêu luyện và tư duy hòa âm hiện đại tạo ra sự đồng điệu hiếm có, làm nổi bật giá trị di sản trong đời sống hôm nay.

Thái độ trân trọng di sản văn hóa dân tộc

Nửa sau của chương trình chuyển hướng sang không gian âm nhạc mang đậm dấu ấn tự sự cá nhân và âm hưởng núi rừng Tây Bắc, kế thừa từ dự án Cánh đồng di sản ra mắt vào năm 2023. Các tác phẩm lần lượt vang lên gồm Mây, Trên lưng mẹ, Mặt Trời sau mưa, Sương chiều và Theo gió bay.

Khác biệt với tính chất hoài niệm và giao thoa của phần đầu, nhóm tác phẩm này tạo ra bầu không gian tĩnh lặng, chiêm nghiệm và sâu lắng hơn. Sự góp mặt của các nghệ sĩ múa Duy Thành, drummer Hùng Cường, nghệ sĩ trẻ marzuz góp phần làm phong phú thêm bức tranh âm thanh đa chiều. Ở phần này, âm nhạc đóng vai trò như nhịp cầu kết nối giữa kỷ niệm cá nhân của tác giả và tâm tư của từng thính giả có mặt trong phòng hòa nhạc. Sự chuyển biến nhịp điệu diễn ra suôn sẻ, duy trì mạch ngầm liên tục xuyên suốt toàn bộ sự kiện, tạo nên sự liền mạch trong cảm xúc của người thưởng thức từ đầu đến cuối chương trình.

Đáng chú ý, chương trình hoàn toàn vắng bóng sự xuất hiện của người dẫn chương trình hay các bài phát biểu giới thiệu rườm rà. Quyết định này giúp giữ nguyên vẹn sự tập trung của khán giả vào dòng chảy âm thanh liên tục. Ánh sáng tối giản nhưng tinh tế kết hợp với các lớp hình ảnh visual mang tính trừu tượng do đạo diễn Phạm Hoàng Nam cùng các chuyên gia đến từ Anh, Australia và Việt Nam thực hiện, phục vụ đắc lực cho ý đồ nghệ thuật, kiến tạo một trải nghiệm đa giác quan trọn vẹn. Mọi yếu tố từ âm thanh, ánh sáng đến chuyển động sân khấu đều được tính toán kỹ lưỡng để phục vụ cho tổng thể tác phẩm.

Về mặt cấu trúc và thẩm mỹ, một bộ phận khán giả quen thuộc với phong cách nhạc điện tử có phần “bùng nổ” trước đây của Quốc Trung có thể nhận thấy sự tiết chế rõ rệt trong các bản phối. Việc đặt nặng tính tự sự và sự kết hợp với chất liệu dân gian truyền thống làm giảm đi tính sôi động thường thấy ở các dự án thời trẻ của anh.

Tuy nhiên, sự dịch chuyển này phản ánh quy luật tất yếu trong sự nghiệp sáng tạo của người nghệ sĩ khi bước vào giai đoạn chín muồi và chiêm nghiệm sâu sắc. Thay vì tìm kiếm sự ngạc nhiên qua các hiệu ứng âm thanh mạnh mẽ, Quốc Trung lựa chọn chạm đến cảm xúc thính giả bằng chiều sâu tư duy, sự tinh tế trong hòa âm cùng thái độ trân trọng di sản văn hóa dân tộc. Sự chuyển đổi này cho thấy sự trưởng thành trong phong cách cá nhân, khi âm nhạc trở thành tiếng nói nội tâm tĩnh lặng thay vì những tuyên ngôn ồn ào.

Tổng kết lại, concert Lối ghi dấu ấn như một chương trình nghệ thuật chỉn chu, có chiều sâu và mang đậm dấu ấn cá nhân của nhạc sĩ Quốc Trung. Sự kết hợp giữa các giá trị truyền thống như chèo, quan họ, xẩm cùng phong cách biên hòa âm đương đại tạo nên một con đường riêng biệt, đúng như tinh thần tên gọi của chương trình. Sự kiện này minh chứng cho tư duy làm nghề nghiêm túc, sự dấn thân bền bỉ và tầm nhìn nghệ thuật dài hạn của một nhà sản xuất luôn tìm kiếm những hướng đi mới cho âm nhạc Việt Nam. Concert khép lại nhưng dư âm về một không gian âm thanh giao hòa giữa quá khứ và hiện tại vẫn đọng lại trong tâm trí của những người yêu nghệ thuật có mặt tại khán phòng, mở ra những suy ngẫm mới về cách bảo tồn và phát huy di sản trong đời sống đương đại.