19/11/2026 22:39 GMT+7
Từ khát vọng của một người mẹ mong muốn con được tiếp cận nền giáo dục quốc tế mà vẫn gìn giữ tiếng mẹ đẻ, bà Nguyễn Thị Kiều Oanh, Chủ tịch Hội đồng quản trị Trường Ardingly College Vietnam (ACVN), cùng chồng là ông Trịnh Quang Đông đã bắt đầu hành trình xây dựng những môi trường giáo dục quốc tế tại Việt Nam từ năm 2009. Sau hơn một thập niên, hành trình ấy tiếp tục với một dấu mốc mới: đưa mô hình trường nội trú Anh quốc đến Lào Cai.

Từ khát vọng của một người mẹ mong muốn con được tiếp cận nền giáo dục quốc tế mà vẫn gìn giữ tiếng mẹ đẻ, bà Nguyễn Thị Kiều Oanh, Chủ tịch Hội đồng quản trị Trường Ardingly College Vietnam (ACVN), cùng chồng là ông Trịnh Quang Đông đã bắt đầu hành trình xây dựng những môi trường giáo dục quốc tế tại Việt Nam từ năm 2009. Sau hơn một thập niên, hành trình ấy tiếp tục với một dấu mốc mới: đưa mô hình trường nội trú Anh quốc đến Lào Cai. Nhưng điều đáng chú ý hơn cả là cách họ lựa chọn để xây dựng ngôi trường ấy - từ một vùng đất ít ai nghĩ tới, với kiến trúc mang hơi thở Tây Bắc, đến triết lý giáo dục đặt tiếng Việt và văn hóa Việt Nam ở vị trí quan trọng. Đó cũng là khát vọng mở thêm những cánh cửa để thế hệ trẻ Việt Nam bước ra thế giới, đồng thời đưa thế giới đến gần hơn với Việt Nam.

Đưa thế giới đến Việt Nam từ một ngôi trường trên đồi  - Ảnh 1.

Có những dự án giáo dục bắt đầu từ một ý tưởng kinh doanh. Nhưng cũng có những dự án được khơi nguồn từ một câu hỏi rất riêng, từ những trăn trở của chính người trong cuộc. Với bà Nguyễn Thị Kiều Oanh, hành trình xây dựng những ngôi trường quốc tế tại Việt Nam bắt đầu từ câu chuyện tìm trường cho các con.

Năm 2009, bà Oanh và chồng là ông Trịnh Quang Đông bắt đầu tham gia xây dựng môi trường giáo dục quốc tế tại Thành phố Hồ Chí Minh, với dấu mốc là Trường Quốc tế Canada (CIS). Một năm sau, Trường Mầm non Canada (CVK) tiếp tục được hình thành. 

Từ những bước đi đầu tiên ấy, hai nhà sáng lập có cơ hội đồng hành cùng nhiều gia đình Việt Nam và quốc tế trong việc tìm kiếm, xây dựng một môi trường học tập phù hợp cho con em mình.

Đằng sau lựa chọn ấy là trải nghiệm của chính gia đình bà. Khi hai người con lớn theo học tại một trường quốc tế sử dụng tiếng Anh, các con giao tiếp bằng ngoại ngữ rất tốt nhưng khả năng diễn đạt bằng tiếng Việt lại hạn chế. Bà từng đề nghị nhà trường tổ chức dạy tiếng Việt bài bản cho học sinh Việt Nam, song không nhận được sự đồng thuận. Đó là một trải nghiệm khiến bà thực sự trăn trở. 

"Cả tôi và chồng đều làm báo, gắn bó với viết lách, với tiếng Việt, vậy mà đến khi trò chuyện với con, đôi khi con cũng không hiểu hết những điều mình nói. Tôi bắt đầu lo lắng: nếu ngay cả ngôn ngữ của bố mẹ mà con còn khó tiếp nhận thì sau này làm sao có thể chia sẻ, dạy dỗ và đồng hành cùng con?" - Bà Oanh chia sẻ.

Đưa thế giới đến Việt Nam từ một ngôi trường trên đồi  - Ảnh 2.

Từ câu chuyện của gia đình, hai vợ chồng đi đến quyết định tự xây dựng trường học. Mong muốn của họ là tạo ra một môi trường có thể kết hợp chương trình giáo dục quốc tế với việc duy trì tiếng Việt và văn hóa Việt Nam. Theo thời gian, mô hình ấy tiếp tục được phát triển, mở rộng thành hệ thống giáo dục với nhiều chương trình đào tạo khác nhau.

Điều đáng chú ý là những trải nghiệm của một người mẹ không dừng lại ở việc tìm kiếm một môi trường học tập tốt hơn cho con mình. Chúng trở thành những nguyên tắc trong quá trình xây dựng các cơ sở giáo dục sau này.

Bà Kiều Oanh cho biết thêm: "Tất cả những vấn đề mình chưa hài lòng ở các trường quốc tế mà con mình đã gặp phải, ở những môi trường mà con mình đã gặp phải, mình sẽ không bao giờ cho lặp lại ở đây. Bởi vì mình đã trải nghiệm và mình đã bức xúc với tư tâm thế là phụ huynh rồi, thì mình sẽ không bao giờ cho phép những điều đấy lặp lại ở môi trường của mình".

Đưa thế giới đến Việt Nam từ một ngôi trường trên đồi  - Ảnh 3.

Nếu mong muốn xây dựng những môi trường giáo dục quốc tế đã được hình thành từ năm 2009, thì việc lựa chọn địa điểm cho một ngôi trường nội trú quy mô lớn lại là bài toán hoàn toàn khác.

Năm 2020, trong chuyến khảo sát các trường nội trú độc lập tại Anh, gia đình bà Kiều Oanh có dịp tìm hiểu mô hình giáo dục nội trú đã hình thành và phát triển qua nhiều thế kỷ. Điều khiến bà đặc biệt quan tâm là văn hóa nội trú không đơn thuần là việc học sinh ăn ở tại trường, mà là một môi trường giáo dục toàn diện, nơi các em được rèn luyện tính tự lập, trách nhiệm, khả năng thích nghi và những kỹ năng sống thông qua cả học tập lẫn sinh hoạt thường ngày.

Từ chuyến đi ấy, ý tưởng xây dựng một trường nội trú theo mô hình Anh tại Việt Nam ngày càng rõ nét. Tuy nhiên, để thực hiện được, trước hết phải tìm được một quỹ đất đủ rộng, đáp ứng yêu cầu về không gian học tập, sinh hoạt, thể thao và các hoạt động ngoại khóa. Những đô thị lớn như Hà Nội hay Thành phố Hồ Chí Minh khó có thể đáp ứng yêu cầu này với chi phí đầu tư hợp lý.

Lào Cai trở thành một lựa chọn đặc biệt.

Đây là quê hương của bà Oanh, nhưng theo chia sẻ của bà, quyết định đầu tư tại đây không đơn thuần xuất phát từ tình cảm với nơi mình sinh ra. Đó là sự hội tụ của nhiều yếu tố, từ quỹ đất, điều kiện địa phương, sự ủng hộ của chính quyền đến khát vọng xây dựng một ngôi trường có quy mô và tiêu chuẩn mà gia đình bà đã ấp ủ.

Đưa thế giới đến Việt Nam từ một ngôi trường trên đồi  - Ảnh 4.

Bà nói: "Nếu mà chỉ nói là vì tình cảm với Lào Cai là nơi mình chôn nhau cắt rốn ở đây rồi mình quay xây trường  thì cũng không phải. Nó là sự hội đủ các yếu tố về thiên thời, địa lợi, nhân hòa… nên mình mới quyết định mình làm".

Với quỹ đất gần 10 ha trên một ngọn đồi tại phường Cam Đường, Lào Cai, dự án có được điều kiện quan trọng để phát triển mô hình nội trú quy mô lớn. Theo thông tin công bố, giai đoạn đầu của ACVN có tổng mức đầu tư gần 700 tỷ đồng, diện tích sử dụng hơn 50.000 m², bao gồm các khối nhà học thuật, khu nội trú, thể thao và không gian dành cho nghệ thuật biểu diễn.

Việc lựa chọn một địa điểm ngoài các trung tâm đô thị lớn cũng đặt ra những yêu cầu khác biệt. Ngôi trường phải đủ sức hấp dẫn để học sinh từ nhiều tỉnh, thành phố và học sinh quốc tế tìm đến. Đồng thời, vị trí của trường cần được khai thác như một lợi thế giáo dục, thay vì trở thành rào cản về địa lý.

Đó là lý do mô hình nội trú được đặt ở vị trí trung tâm trong định hướng phát triển. Học sinh không chỉ đến trường để tiếp nhận kiến thức trong giờ học, mà còn sống trong một môi trường có tổ chức, nơi việc học tiếp tục diễn ra qua các hoạt động thể thao, nghệ thuật, giao tiếp, trải nghiệm, sinh hoạt cộng đồng và hòa mình với thiên nhiên.

Với bà Nguyễn Thị Kiều Oanh, làm trường nội trú phải là xây dựng một môi trường giáo dục đúng nghĩa, có đủ điều kiện để chăm sóc và phát triển học sinh toàn diện, chứ không phải chỉ bổ sung một khu lưu trú bên cạnh các lớp học.

Đưa thế giới đến Việt Nam từ một ngôi trường trên đồi  - Ảnh 5.

Một trong những điều thể hiện rõ sự kỹ lưỡng của những người sáng lập ACVN là cách họ tiếp cận kiến trúc. Với một ngôi trường quốc tế, việc đáp ứng tiêu chuẩn về công năng, không gian và tiện ích là điều cần thiết. Nhưng với một công trình được xây dựng tại Lào Cai, những người sáng lập còn mong muốn kiến trúc phải có khả năng kể câu chuyện về chính vùng đất nơi ngôi trường hiện diện.

Vì thế, họ lựa chọn kiến trúc sư Hoàng Thúc Hào và công ty kiến trúc 1+1>2 tham gia thiết kế, với một yêu cầu khá đặc biệt: công trình phải mang dáng dấp hiện đại của một ngôi trường quốc tế, đồng thời giữ được âm hưởng kiến trúc và cảnh quan Tây Bắc. Đó không phải là một yêu cầu dễ dàng. 

Bởi làm thế nào để một công trình giáo dục mang tiêu chuẩn quốc tế không trở nên xa lạ với cảnh quan địa phương? Làm thế nào để những hình ảnh quen thuộc của miền núi phía Bắc được chuyển hóa thành ngôn ngữ kiến trúc đương đại, thay vì chỉ được sử dụng như những chi tiết trang trí?

Một số hình ảnh kiến trúc của ACVN

Theo chia sẻ của bà Nguyễn Thị Kiều Oanh, ngay từ đầu, ý tưởng thiết kế đã hướng tới việc khai thác địa hình tự nhiên và những hình ảnh đặc trưng của vùng Tây Bắc. Các khối nhà được tổ chức theo địa thế quả đồi, tạo nên những đường nét uốn lượn. Nhìn từ trên cao, tổng thể công trình gợi hình ảnh những cánh chim đang bay. Một khối công trình khác được liên tưởng đến những cuốn sách xếp chồng lên nhau.

Cảnh quan cũng được tính toán như một phần của tổng thể kiến trúc. Hình ảnh ruộng bậc thang - biểu tượng của lao động và văn hóa canh tác miền núi được đưa vào ý tưởng thiết kế. Ban đầu, khu vực này được dự định trồng lúa để tái hiện những thửa ruộng bậc thang. Tuy nhiên, sau khi khảo sát điều kiện thổ nhưỡng, khí hậu và khả năng chăm sóc, phương án được điều chỉnh sang trồng chè, vừa phù hợp hơn với điều kiện thực tế, vừa giữ được cấu trúc cảnh quan ban đầu.

Đưa thế giới đến Việt Nam từ một ngôi trường trên đồi  - Ảnh 7.

Một chi tiết khác cho thấy sự quan tâm đến bản sắc địa phương là ý tưởng đưa hoa tớ dày - loài hoa đào rừng gắn với đời sống văn hóa của đồng bào vùng cao - vào cảnh quan trường học. Theo dự tính ban đầu, những triền đồi sẽ được phủ sắc hồng của hoa khi mùa xuân đến. Tuy nhiên, do điều kiện khí hậu và thổ nhưỡng không phù hợp, phương án này phải thay đổi.

Những điều chỉnh ấy cho thấy việc đưa văn hóa địa phương vào kiến trúc không phải là sự áp đặt hình thức. Đó là quá trình tìm kiếm sự hài hòa giữa ý tưởng sáng tạo với điều kiện tự nhiên, giữa mong muốn thẩm mỹ với khả năng tồn tại lâu dài của cảnh quan.

Ở góc độ đó, kiến trúc của ACVN không chỉ nhằm tạo nên một công trình đẹp. Nó còn gợi mở một cách tiếp cận trong xây dựng trường học: môi trường giáo dục cần có mối liên hệ với không gian văn hóa, thiên nhiên và đời sống nơi mình hiện diện. Sự chăm chút ấy còn thể hiện trong những lựa chọn về công năng và không gian sinh hoạt. 

Các lớp học được thiết kế với hai mặt thoáng, tận dụng điều kiện tự nhiên để lưu thông không khí. Những hành lang rộng tạo ra không gian kết nối, giao tiếp và tổ chức hoạt động chung. Các khu chức năng được bố trí theo từng nhóm lứa tuổi, kết hợp với không gian thể thao, nghệ thuật và sinh hoạt cộng đồng.

Đưa thế giới đến Việt Nam từ một ngôi trường trên đồi  - Ảnh 8.

Trong định hướng phát triển, nhà trường còn dự kiến xây dựng các khu trải nghiệm ngoài trời với vườn rau, cây trồng, vật nuôi và vườn bướm, giúp học sinh tìm hiểu thiên nhiên, hệ sinh thái và những quy luật của đời sống bằng trải nghiệm trực tiếp. Từ ý tưởng kiến trúc đến những lựa chọn về cây trồng, vật liệu và công năng, có thể thấy những người sáng lập muốn tạo nên một ngôi trường mà ở đó, học sinh không chỉ học về thế giới qua sách vở, mà còn được sống trong một không gian có khả năng gợi mở hiểu biết về vùng đất Việt Nam.

Đưa thế giới đến Việt Nam từ một ngôi trường trên đồi  - Ảnh 9.

Nếu kiến trúc là phần bản sắc có thể nhìn thấy ngay khi bước chân vào ACVN, thì việc chú trọng giáo dục tiếng Việt và văn hóa Việt Nam lại là một lựa chọn mang tính triết lý.

Đây cũng là quan điểm đã theo bà Nguyễn Thị Kiều Oanh từ những ngày đầu xây dựng hệ thống trường học. Bà không muốn học sinh Việt Nam được trang bị tiếng Anh, hay những ngoại ngữ khác thật tốt, tiếp cận những nền giáo dục tiên tiến, nhưng lại trở nên lúng túng khi sử dụng tiếng mẹ đẻ hoặc thiếu hiểu biết về văn hóa, lịch sử dân tộc.

Trong câu chuyện của bà, có một quan niệm đáng suy ngẫm: học sinh có thể đi đến bất kỳ đâu, làm việc ở bất kỳ quốc gia nào, nhưng cần hiểu mình đến từ đâu.

Bà chia sẻ: "Có thể nó sống ở đâu, làm ở đâu cũng được. Nhưng mà nó phải biết cội rễ nó ở đâu. Và cái cội rễ quan trọng nhất để níu kéo con cháu mình đó là tiếng Việt, tiếng mẹ đẻ".

Đó là lý do trong quá trình làm việc với các đối tác giáo dục quốc tế, bà luôn đặt vấn đề về việc bảo đảm chương trình tiếng Việt cho học sinh Việt Nam. Tại hệ thống trường trước đây, bà từng đề xuất tích hợp tiếng Việt, lịch sử, địa lý và giáo dục công dân thành môn Việt Nam học. Trong chương trình đào tạo, tiếng Việt được bố trí thời lượng thường xuyên, thay vì chỉ là một hoạt động bổ trợ.

Các hoạt động giáo dục trải nghiệm, thể thao tại ACVN

Với ACVN, định hướng ấy tiếp tục được đặt trong mối quan hệ giữa chương trình quốc tế và chương trình giáo dục Việt Nam. Năm học 2026-2027, trường triển khai hai lộ trình song ngữ và quốc tế. Trong đó, chương trình song ngữ kết hợp chương trình phổ thông Việt Nam với tiếng Anh học thuật; chương trình quốc tế hướng tới các chứng chỉ quốc tế như IGCSE và A-Levels.

Cách tổ chức này cho thấy một quan điểm giáo dục đáng chú ý: hội nhập không đồng nghĩa với thay thế những giá trị bản địa. Học sinh cần có năng lực sử dụng ngoại ngữ, tư duy toàn cầu và khả năng thích nghi với môi trường quốc tế, nhưng cũng cần được trang bị nền tảng ngôn ngữ, văn hóa và hiểu biết về đất nước mình.

Bà Nguyễn Thị Kiều Oanh từng nói về nhu cầu ấy bằng một cách diễn đạt giản dị: "Cho nên là nhu cầu của gia đình chúng tôi là cho con học trường quốc tế để có được nguồn tiếng Anh tốt, tiếp cận với những nền giáo dục tiến bộ để có cái tư duy mở, để mà đi ra khắp thế giới làm việc được. Nhưng mà không phải là như thế, là để biến thành là người nước ngoài. Mà vẫn phải là người Việt Nam".

Đưa thế giới đến Việt Nam từ một ngôi trường trên đồi  - Ảnh 11.

Đó cũng là điểm đáng chú ý trong cách bà nhìn nhận giáo dục quốc tế. Một học sinh Việt Nam có thể sử dụng tiếng Anh thành thạo, có thể học tập và làm việc ở nhiều quốc gia, nhưng điều quan trọng không kém là các em hiểu được văn hóa của chính mình, biết trân trọng tiếng mẹ đẻ và có khả năng đối thoại với thế giới từ nền tảng bản sắc ấy. 

Trong không gian ấy, Lào Cai với thiên nhiên, di sản và đời sống văn hóa địa phương là một phần của trải nghiệm giáo dục. Học sinh quốc tế có cơ hội khám phá Việt Nam từ chính vùng đất mình đang sống và học tập; học sinh Việt Nam cũng được mở rộng tầm nhìn qua những cuộc gặp gỡ đa văn hóa. Sự giao lưu không chỉ diễn ra trong lớp học, mà còn được hình thành qua từng hoạt động, từng trải nghiệm và những năm tháng cùng trưởng thành.

Đưa thế giới đến Việt Nam từ một ngôi trường trên đồi  - Ảnh 12.

Không gian trưng bày nghệ thuật tại ACVN

Khát vọng của những người sáng lập ACVN vì thế không dừng ở việc đưa một thương hiệu giáo dục lâu đời của Anh đến Việt Nam. Đó là tạo dựng một không gian để học sinh Việt Nam và quốc tế thực sự gặp gỡ, cùng học hỏi và hiểu biết lẫn nhau; để Việt Nam hiện diện trong môi trường giáo dục quốc tế bằng chính văn hóa, con người và bản sắc của mình. Từ ngọn đồi ở Lào Cai, một nhịp cầu kết nối có thể được hình thành, bắt đầu từ những cuộc gặp gỡ giữa các thế hệ học sinh hôm nay.


Lục Yên
Xuân Hương
ACVN
Thể thao & Văn hóa

Xem thêm

Tuyên dương Nhà giáo tiêu biểu năm 2026, lan tỏa tinh thần đổi mới trong giáo dục

Tuyên dương Nhà giáo tiêu biểu năm 2026, lan tỏa tinh thần đổi mới trong giáo dục

19/11/2026 11:02

Sáng 19/11, tại Hà Nội, Bộ Giáo dục và Đào tạo tổ chức Lễ kỷ niệm ngày Nhà giáo Việt Nam 20/11 và tuyên dương Nhà giáo tiêu biểu năm 2026. Đây là hoạt động tôn vinh những đóng góp xuất sắc của đội ngũ nhà giáo, đồng thời lan tỏa tinh thần trách nhiệm, đổi mới sáng tạo và khát vọng cống hiến trong toàn ngành Giáo dục.

Phê duyệt Đề án giáo dục quyền con người trong kỷ nguyên phát triển mới

Phê duyệt Đề án giáo dục quyền con người trong kỷ nguyên phát triển mới

14/11/2026 20:24

Phó Thủ tướng Chính phủ Phan Văn Giang ký Quyết định số 2199/QĐ-TTg ngày 13/11/2026 phê duyệt Đề án giáo dục quyền con người trong kỷ nguyên phát triển mới của dân tộc đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045 (Đề án).