Từ 16h30 hôm nay, 2/10, Lễ trao Giải thưởng Bùi Xuân Phái - Vì tình yêu Hà Nội lần thứ 19 - năm 2026 sẽ chính thức diễn ra tại Di tích Văn Miếu - Quốc Tử Giám. Như mỗi mùa giải, chắc chắn đó sẽ là một ngày đáng nhớ với những người được đề cử, được vinh danh - và cả những người đã nhiều năm đồng hành cùng giải bằng tình yêu dành cho Hà Nội.

Chúng ta đều biết: Một ngày đặc biệt như vậy luôn được làm nên từ rất nhiều ngày bình thường trước đó. Đó là chuỗi ngày lao động và cống hiến phía sau mỗi đề cử, với tâm sức dành cho mỗi tác phẩm, sự bền bỉ theo đuổi một việc làm gắn với Thủ đô hay những trăn trở để một ý tưởng về Hà Nội thành hình. Và có lẽ, khi những tháng ngày đó bắt đầu, không ai trong số những người đứng sau các ý tưởng, tác phẩm hay việc làm ấy nghĩ tới ngày tên mình được nhắc tới ở một giải thưởng.

Nhưng hôm nay, họ sẽ cùng có mặt tại Văn Miếu - Quốc Tử Giám, nơi nhiều con đường hội tụ về một điểm chung: tình yêu dành cho Hà Nội. Có lẽ cũng vì thế, qua nhiều năm, điều cộng đồng trông đợi ở sự kiện này không chỉ là những cái tên được vinh danh. Xa hơn, từ năm 2008, sự kiện do báo Thể thao và Văn hóa (TTXVN) cùng gia đình cố danh họa tổ chức đã dần trở thành ngày hội chung của những người luôn dành tâm sức cho Thủ đô.

Trong ngày hội ấy, mỗi người sẽ có một cách riêng để gắn bó với thành phố của mình. Giống như năm nay, "tình yêu Hà Nội" có thể hiện diện qua cây cầu Long Biên trăm tuổi trong loạt tranh của họa sĩ Thành Chương, qua ký ức về một khu tập thể với vở kịch "Quân khu Nam Đồng", hay qua những giá trị của Quốc Tử Giám đang được gìn giữ, phát huy ở cột mốc 950 năm. Nhưng mối quan tâm dành cho thành phố còn hiện diện trong những đề cử rất khác: Nỗ lực tháo gỡ điểm nghẽn, thúc đẩy thông tuyến hệ thống đường vành đai; Đề án vùng phát thải thấp trong Vành đai 1 - và xa hơn là một quy hoạch đặt ra tầm nhìn phát triển Thủ đô trong 100 năm tới.

Hội họa, sân khấu, di sản, giao thông, môi trường, quy hoạch - những lĩnh vực ấy tưởng như rất khó đặt dưới một thước đo chung. Nhưng phía sau mỗi đề cử vẫn là Hà Nội, với một phần của thành phố được nhìn thấy, được quan tâm và dành nhiều công sức. Và cũng vì thế, qua những đề cử ấy, thành phố không chỉ hiện ra ở những gì cần nhớ và gìn giữ, mà cả trong những việc đang phải làm hôm nay và những dự định cho ngày mai.

Một giải thưởng tất nhiên phải có sự lựa chọn, nhưng tình yêu dành cho Hà Nội thì không phải để cân đo chuyện thắng - thua. Điều đáng quý của ngày hội mang tên danh họa Bùi Xuân Phái còn nằm ở việc những người vốn gắn bó với những phần rất khác nhau của Hà Nội có dịp mang đến đây những điều mình đã cống hiến, đã hình dung về thành phố, đồng thời nhìn thấy Hà Nội qua công việc và trải nghiệm của người khác.

Đó là điều quan trọng, bởi phía sau mỗi cái tên được đề cử vẫn là rất nhiều ngày bình thường của lao động, suy nghĩ và tâm sức dành cho Hà Nội trong năm. Lễ trao giải, theo nghĩa ấy, là cột mốc để những điều vốn diễn ra trong đời sống hằng ngày như vậy cùng hội tụ trong một thời điểm đặc biệt.

Và cột mốc ấy không khép lại những gì đã được làm. Nó mở ra vòng quay của một năm kế tiếp, để từ cuộc gặp gỡ hôm nay, mỗi người lại trở về với phần việc và mối quan tâm của mình dành cho Hà Nội.

Đông Mai