Như một duyên nợ, họ gặp lại nhau ở trận đấu ra quân một kỳ World Cup với những xúc cảm trái ngược. Một bên lưu giữ là ký ức huy hoàng và một bên là nỗi tủi hổ cùng cực…
Như một duyên nợ, họ gặp lại nhau ở trận đấu ra quân một kỳ World Cup với những xúc cảm trái ngược. Một bên lưu giữ là ký ức huy hoàng và một bên là nỗi tủi hổ cùng cực…
Điểm tựa ký ức huy hoàng
Phút thứ 30 của trận đấu ra quân của bảng A World Cup 2002, trên sân vận động Seoul, ngày 31/5, quả bóng từ Papa Bouba Diop găm thẳng vào lưới Barthez… là khoảnh khắc không một người Senegal nào quên, và cũng chính là khoảnh khắc mà những người Pháp không bao giờ muốn nghe nhắc lại. Bàn thắng duy nhất của trận đấu ấy đã đem lại chiến thắng của "Những chú sư tử Teranga" trước dàn sao thượng hạng của Pháp.
Trận thắng đó đã đưa tân binh Senegal với những cái tên lạ lẫm với bóng đá thế giới, ngay ở chuyến du ngoạn đầu tiên ở World Cup đã lọt vào đến trận tứ kết, cũng là thành tích cao nhất của họ cho đến thời điểm này. Ở chiều ngược lại, tuyển Pháp đã ra về ở vị trí chót bảng, với vỏn vẹn 1 điểm và không ghi được bàn thắng nào. Đừng quên, Pháp đã bước vào giải đấu đó với vị thế là đương kim Vô địch Thế giới (1998), đương kim Vô địch châu Âu (2000) với những hảo thủ lừng danh.
24 năm sau, 2 đội bóng của 2 quốc gia có nhiều gắn kết về lịch sử, văn hóa và bóng đá này, trên sân cỏ của ngày hội bóng đá lớn nhất hành tinh lại có cuộc tái ngộ trong một tương quan lực lượng không có mấy thay đổi. Cho dù, xét về đội hình hay thứ hạng thì "Gà trống Gaulois" của World Cup 2002 mạnh hơn thời điểm hiện tại, khi họ chỉ đang là đương kim á quân thế giới và đứng thứ 3 châu Âu. Dàn cầu thủ ngôi sao Ousmane Dembele, Kylian Mbappe, Michael Olise, N'Golo Kante… cũng chưa thể sánh ngang với Zidane, Henry, Trezeguet… Trong khi đó, Senegal đã từng bước củng cố cho đội tuyển của mình những tên tuổi được yêu thích như Sadio Mane, Kalidou Koulibaly, Ismaila Sarr, El Hadji Diouf, Papiss Cisse...
Nhưng kể cả vậy, Pháp vẫn là một đẳng cấp khác so với đội bóng Tây Phi. So với một tuyển Pháp vượt trội từng vị trí cầu thủ từ chính thức đến dự bị, đến cả HLV và đội ngũ kỹ thuật, thì hành trang Senegal mang vào trận đấu chỉ là chiến thắng từ 6 mùa trước làm điểm tựa tinh thần. Và như thế là chưa đủ!
Trả nợ cũ hay vay thêm nợ mới?
Màn trình diễn tệ hại của tuyển Pháp mùa 2002, có thể nói tương tự như những gì mà tuyển Đức đã trải nghiệm vào năm 2018 - những nhà vô địch thế giới phải trả giá cho sự kiêu ngạo của mình! Nhưng đó cũng là trận thua mở màn duy nhất của Pháp cho đến trước trận đấu này, giờ đây Pháp sẽ phải chứng minh rằng, thất bại năm đó chỉ là một tai nạn.

Senegal liệu có gây sốc trước Pháp như năm 2002?
Tuyển Pháp đến World Cup với mục tiêu lần thứ 3 liên tiếp đi đến trận chung kết và tham vọng sẽ có thêm một ngôi sao làm quà tặng chia tay HLV Didier Deschamps. Họ đang có một tập thể đồng đều, có chiều sâu, với hàng công là những cây săn bàn cực "khủng" và kỹ thuật cá nhân thượng thừa.
Từng có nhiều ý kiến nói rằng, Pháp sẽ "đòi lại món nợ 24 năm trước", nhìn cục diện thì có lẽ là vậy, nếu như Pháp giữ nguyên phong độ ổn định của mình trong 1 thập kỷ qua. Còn nữa, Pháp cần phải rút kinh nghiệm từ bài học cũ, biết tôn trọng đối thủ. Senegal chắc chắn sẽ sử dụng lối đá phòng ngự nhưng không có nghĩa là "chịu trận" và để cho Pháp áp đặt lối chơi. Với độ gắn kết cao, một nền tảng thể lực mạnh mẽ không ngại va chạm tranh chấp, khả năng chuyển tải trạng thái nhanh, Senegal rất có thể cho Pháp dính đòn hồi mã thương.
Pháp sẽ không thua, tôi tin là vậy. Nhưng một trận hòa, hoặc thắng cách biệt một bàn tối thiểu, và bị thủng lưới là điều hoàn toàn có thể. Nếu kịch bản này xảy ra, Senegal sẽ khiến cho Pháp: "Món nợ cũ lỡ vay, cuối cùng không thể trả/Mà nợ mới chất chồng, ân oán lại dày thêm".
Tấu lên khúc mbalax mê hoặc
Ở Senegal, có một thể loại nhạc dân gian rất truyền thống là Mbalax, gắn liền với tên tuổi của Youssou N'Dour, mệnh danh "hoàng tử nhỏ của Dakar", người được ví như một ngọn hải đăng đầy mê hoặc trong nền âm nhạc châu Phi trong suốt 30 năm qua. Youssou N'Dour sở hữu giọng nam cao "vàng ròng" sử dụng ngôn ngữ Wolof - một trong những ngôn ngữ đặc trưng của Senegal trên nền các nhịp điệu đa âm truyền thống của trống sabar và tama rất độc đáo.
Với việc pha trộn mbalax truyền thống với các thể loại rumba, đến hip-hop, jazz và soul, N'Dour đã tạo nên một gia tài đồ sộ những tác phẩm đầy bản sắc đậm chất di sản Senegal nói riêng và châu Phi nói chung. Ngoài truyền tải những truyền thống griot cổ xưa của Senegal dưới một ánh sáng mới, nó còn truyền tải thông điệp tâm trạng của một quốc gia đang khao khát tìm lại và khẳng định bản sắc dân tộc và văn hóa.
Khẳng định và khao khát cũng chính là điều mà các tuyển thủ Senegal hướng tới. Ở bảng đấu đầy khó khăn này, sau Pháp, Senegal còn phải đối đầu với Na Uy của Erling Haaland và cuối cùng là Iraq. Để cạnh tranh một chiếc vé vào vòng 32 đội, vì thế, không hề dễ dàng và thế hệ vàng của Senegal với khát vọng chói sáng một lần cuối ở sân chơi lớn sẽ làm hết sức có thể để ít nhất là đội thứ 3 có thành tích xuất sắc. Vì vậy, trên sân New York, New Jersey, Senegal sẽ như Youssou N'Dour, tấu lên khúc mbalax mê hoặc được kết hợp bằng kinh nghiệm, chất lửa, tính kỷ luật và lòng khát khao. Gà trống Gaulois ơi, hãy dè chừng!
Xem tin tức mới nhất World Cup 2026
Xem lịch thi đấu World Cup 2026
Xem bảng xếp hạng World Cup 2026
Xem dự đoán bóng đá World Cup 2026
Nhà thơ, nhà báo: Đoàn Ngọc Thu