(TT&VH) - Ngày 10/8, phát ngôn viên chính phủ Grudia thông báo quân đội nước này đã rút ra khỏi Nam Ossestia để "bảo vệ dân thường". Bộ quốc phòng Nga cũng xác nhận phía Grudia đã rút quân do không thể chiếm được Nam Ossetia bằng vũ lực. Tuy nhiên ngay sau đó ông Aleksandr Lomaya, nhân vật đứng đầu Hội đồng an ninh quốc gia Grudia lại ra tuyên bố cho biết quân đội nước này chưa rút khỏi Nam Ossestia mà chỉ đóng quân tại những điểm mới trong vùng đất ly khai này. Diễn biến mới đã khiến người ta lo ngại về khả năng chiến tranh này còn tiếp tục leo thang.
Những dấu hiệu nóng
Từ sáng sớm ngày 10/8, máy bay Nga đã bay sâu vào lãnh thổ Grudia, ném bom xuống một sân bay quân sự gần thủ đô Tbilisi. Ba quả bom đã khoét những lỗ sâu trên đường băng, nhưng không gây hư hại tới nhà máy sản xuất máy bay Su-25 đặt gần đó. Máy bay Nga cũng tấn công nhiều căn cứ không quân và đánh phá thành phố Poti nằm bên bờ Hắc Hải. Ngoại trưởng Nga Sergei Lavrov cho hay các cuộc không kích nằm ngoài khu vực Nam Ossestia này là để đánh thẳng vào nguồn gốc các vụ tấn công nhằm vào dân thường và lực lượng gìn giữ hoà bình.
 Binh lính Nga tiến vào Grudia |
Ngoài ra, Nga tiếp tục tăng cường lực lượng quân sự đổ vào Nam Ossestia. Theo ước tính của phía Grudia, khoảng 10.000 lính Nga đã đổ vào hai vùng đất ly khai của nước này, bao gồm 6.000 lính ở Nam Ossestia và 4.000 lính ở Abkhazia. Bên cạnh đó, các tàu chiến thuộc Hạm đội Biển Đen của Nga, gồm một tàu phóng tên lửa, đã tới ngoài đường bờ biển của Grudia. Phía Nga cho hay nhiệm vụ của các tàu này là hỗ trợ người tị nạn thoát khỏi vùng chiến sự.
Thiếu tướng Marat Kulakhmetov, tư lệnh lực lượng gìn giữ hòa bình của Nga cho biết tình hình vẫn căng thẳng, hai bên vẫn đang chuẩn bị cho các hành động quân sự tiếp theo. Những diễn biến mới đã khiến Thư ký uỷ ban an ninh Grudia, ông Kakha Lomaia cho rằng có vẻ như Nga đang muốn "thực hiện một cuộc chiến tổng lực, toàn diện" đối với nước này.
Tương quan lực lượng: quá chênh lệch
Trong trường hợp xảy ra chiến tranh, Grudia rõ ràng không phải là đối thủ của Nga. Bình luận viên Ilya Kramnik của hãng tin RIA Novosti cho biết vào cuối năm 2007, quân đội Grudia chỉ có 33.000 sĩ quan và binh lính, gồm 22.000 quân chiến đấu trực tiếp. Binh lính Grudia được mặc trang phục NATO, đội mũ kevlar và áo chống đạn theo tiêu chuẩn Mỹ. Họ cũng sử dụng các khẩu súng trường tự động M-16. Quân chiến đấu trực tiếp được biên chế về 5 lữ đoàn và 8 tiểu đoàn độc lập. Các đơn vị này được trang bị khoảng 200 xe tăng, gồm 40 chiếc T-55 và 165 chiếc T-72, 95 hệ thống phóng tên lửa Grad, khoảng một chục máy bay Su-25.
Máy bay Nga không kích các vị trí của quân đội Grudia
Những con số trên thật khập khiễng so với lực lượng của Nga. Theo ước tính của tạp chí quốc phòng Jane's (Mỹ), Nga hiện có 641.000 quân chính quy, 6.717 xe tăng chiến đấu, 6.388 xe chở quân bọc thép, 1.206 máy bay, 7.550 pháo các loại, chưa kể tới tiềm lực hải quân rất mạnh. Đó là chưa kể tới việc từ năm 2007, ngân sách quốc phòng của Nga đã tăng gấp 4 lần so với 6 năm trước lên mức 31 tỉ USD, giúp nước này tiếp tục sắm sửa các trang thiết bị vũ khí tân tiến nhất cho quân đội.
Mặc dù sự chênh lệch cho thấy Grudia không thể thắng trong một cuộc chiến với Nga nhưng theo một số chuyên gia quân sự Đức, Grudia sẽ không chấp nhận việc thua nhanh. Hơn nửa thập kỷ qua, quân đội Grudia đã nhận được sự đào tạo của lính đặc nhiệm và lính thuỷ đánh bộ Mỹ. Vài năm gần đây, ngân sách quốc phòng của Grudia tăng lên xấp xỉ 1 tỉ USD/năm. Khoản tiền này dù rất nhỏ so với Nga, nhưng cũng đủ để Grudia sắm sửa thêm các thiết bị, vũ khí mới, giúp nâng cao hiệu quả chiến đấu của quân đội.
Chỉ là đòn "dằn mặt"?
Phản ứng nhanh chóng và quyết liệt của Nga trước đòn tiến công trước của Grudia cho thấy Moskva đang cố gắng thiết lập lại ảnh hưởng của họ trong khu vực. Về điều này, ông George Friedman, giám đốc điều hành công ty phân tích địa chính trị và tình báo Stratfor, đánh giá: "Hành động quân sự của Moskva khiến tất cả các quốc gia từng trông chờ phương Tây gây sức ép và đe doạ Nga giờ phải xem xét lại chuyện gì đã xảy ra".
Theo các chuyên gia, quyết định của Mỹ và EU công nhận Kosovo có lẽ đã mở đường cho quyết định chóng vánh của Nga điều thêm quân tới hỗ trợ lực lượng li khai ở Nam Ossetia. Trong một cuộc họp về Kosovo tại Brussels, Ngoại trưởng Nga Lavrov từng cảnh báo Mỹ và EU rằng nếu công nhận tỉnh ly khai Kosovo là một nhà nước, họ sẽ đặt ra tiền lệ cho Nam Ossetia và các tỉnh ly khai khác. Nay rõ ràng Mỹ và EU đã lâm vào thế "há miệng mắc quai".
Cho tới nay những phản ứng mạnh mẽ nhất của Mỹ và EU với Nga cũng chỉ là lời nói. Bản thân các quan chức của chính quyền Bush phải thừa nhận rằng thế giới nói chung và Mỹ nói riêng không thể tác động gì lên quyết định của Nga. "Không có khả năng NATO và cộng đồng quốc tế sẽ can thiệp vào cuộc xung đột này" - một quan chức giấu tên của Bộ Ngoại giao Mỹ tuyên bố với báo giới.
Có thể thấy, hành động quân sự mạnh mẽ của Nga xuất hiện đúng thời điểm Mỹ đang vướng bận với các cuộc xung đột ở Iraq, Afghanistan và sự đối đầu của Iran. Điều đó đã dẫn tới kết cục tất yếu là người Nga đang nắm thế làm chủ tình hình.
Gia Bảo
