thethaovanhoa.vn

Hải Phòng: Kỳ vọng trở thành điểm đến mới của điện ảnh Việt Nam

Hà Chi. Ảnh: Anh Vũ 21/11/2026 21:54 GMT+7

Từ Diễn đàn "Hải Phòng – Cửa ngõ điện ảnh", thành phố đặt mục tiêu chuyển hóa lợi thế cảnh quan, văn hóa, di sản thành nguồn lực phát triển công nghiệp điện ảnh.

Từ Diễn đàn "Hải Phòng – Cửa ngõ điện ảnh", thành phố đặt mục tiêu chuyển hóa lợi thế cảnh quan, văn hóa, di sản thành nguồn lực phát triển công nghiệp điện ảnh.

Chiều 21/11, tại Thành phố Hải Phòng diễn ra cuộc họp báo khai mạc Diễn đàn "Hải Phòng – Cửa ngõ điện ảnh". Tại cuộc họp, việc cam kết đồng hành, hỗ trợ các đoàn làm phim của chính quyền địa phương cùng vai trò kết nối của Hiệp hội Xúc tiến phát triển Điện ảnh Việt Nam (VFDA) được kỳ vọng sẽ mở ra những cơ hội hợp tác, đưa Hải Phòng trở thành điểm đến của các dự án điện ảnh trong nước và quốc tế.

Hải Phòng: Kỳ vọng trở thành điểm đến mới của điện ảnh Việt Nam - Ảnh 1.

Quang cảnh cuộc họp báo khai mạc Diễn đàn "Hải Phòng - Cửa ngõ điện ảnh"

* Từ tiềm năng bối cảnh đến "điểm đến điện ảnh"

Từ ngày 21-23/11, Diễn đàn "Hải Phòng – Cửa ngõ điện ảnh" (Hai Phong Film Port) do UBND thành phố Hải Phòng chủ trì, Hiệp hội Xúc tiến phát triển Điện ảnh Việt Nam (VFDA) chủ trì nội dung, tổ chức chuỗi hoạt động kết nối công chúng, giới chuyên môn, các địa phương, doanh nghiệp và cộng đồng làm phim trong nước, quốc tế.

Không đơn thuần là một sự kiện quảng bá điện ảnh, Diễn đàn đặt ra bài toán dài hạn: Làm thế nào để một địa phương có tiềm năng về cảnh quan, văn hóa và di sản có thể chuyển hóa những lợi thế ấy thành năng lực thực tế, đủ sức thu hút các nhà sản xuất, đạo diễn và đoàn làm phim? Đó cũng chính là tinh thần của Nghị quyết 80 về Phát triển văn hoá Việt Nam, trong đó có công nghiệp điện ảnh - một trong những mũi nhọn của công nghiệp văn hoá. 

Hải Phòng có nhiều chất liệu để khai thác trong sáng tạo điện ảnh. Đó là không gian đô thị cảng với nhịp sống công nghiệp đặc trưng, những công trình kiến trúc mang dấu ấn lịch sử, các khu phố cũ, hệ thống di tích, di sản văn hóa và cảnh quan biển đảo. Từ Cát Bà, Đồ Sơn đến những làng chài, không gian cảng biển, những công trình kiến trúc và đời sống văn hóa của người dân đất Cảng, mỗi địa điểm đều có thể mở ra những câu chuyện và ngôn ngữ hình ảnh khác nhau.

Hải Phòng không chỉ có lợi thế về cảnh quan mà còn sở hữu những chất liệu văn hóa có khả năng tạo nên bản sắc riêng cho tác phẩm điện ảnh. Các di sản văn hóa phi vật thể, trong đó có nghệ thuật ca trù, tín ngưỡng thờ Mẫu, cùng hệ thống lễ hội và đời sống văn hóa vùng biển là nguồn cảm hứng cho nhiều thể loại, từ phim tài liệu, phim lịch sử đến phim truyện và phim âm nhạc.

Hải Phòng: Kỳ vọng trở thành điểm đến mới của điện ảnh Việt Nam - Ảnh 2.

Quần thể Cát Bà - Di sản thế giới nằm ở Đặc khu Cát Hải - Thành phố Hải Phòng

Tuy nhiên, cảnh quan đẹp và nguồn tư liệu phong phú chưa đủ để một địa phương trở thành điểm đến của các đoàn làm phim. Hoạt động sản xuất điện ảnh đòi hỏi sự phối hợp đồng bộ giữa cơ quan quản lý, đơn vị cung cấp dịch vụ, doanh nghiệp, cơ sở lưu trú, vận chuyển, nhân lực kỹ thuật và các điều kiện hậu cần. Đặc biệt, thủ tục cấp phép, khả năng tiếp cận bối cảnh, đầu mối hỗ trợ và chính sách dành cho đoàn phim là những yếu tố trực tiếp ảnh hưởng đến quyết định lựa chọn địa điểm sản xuất.

Đây cũng là vấn đề được VFDA đặt ra khi xây dựng nội dung Diễn đàn. TS Ngô Phương Lan - Chủ tịch Hiệp hội Xúc tiến Phát triển điện ảnh Việt Nam - kỳ vọng việc đưa điện ảnh đến với Hải Phòng không chỉ tạo thêm cơ hội quảng bá hình ảnh thành phố mà còn mở ra hướng phát triển mới, trong đó hoạt động sản xuất phim trở thành một mắt xích kết nối nhiều lĩnh vực kinh tế, văn hóa và dịch vụ.

Hải Phòng: Kỳ vọng trở thành điểm đến mới của điện ảnh Việt Nam - Ảnh 3.

TS. Ngô Phương Lan phát biểu tại cuộc họp báo

Tại cuộc họp báo diễn ra chiều ngay, TS. Ngô Phương Lan nhấn mạnh: Hải Phòng là vùng đất giàu truyền thống văn hóa, có tình yêu và sự gắn bó đặc biệt với điện ảnh. Việc tổ chức Diễn đàn tại đây không chỉ đưa các tác phẩm điện ảnh Việt Nam đến gần hơn với công chúng đất Cảng mà còn mở ra cơ hội hợp tác mới, hướng tới đưa Hải Phòng trở thành điểm đến hấp dẫn của các nhà làm phim, nhà sản xuất và hoạt động sáng tạo điện ảnh.

Theo đó, thông qua các hoạt động hội thảo, triển lãm, kết nối công nghiệp điện ảnh và khảo sát bối cảnh, Hiệp hội mong muốn đưa nhu cầu thực tế của các nhà sản xuất đến gần hơn với nguồn lực của địa phương, từng bước hình thành cơ chế hợp tác có khả năng triển khai thành các dự án cụ thể.

* Hải Phòng cam kết đồng hành, hỗ trợ các đoàn làm phim

Tại Hải Phòng, định hướng phát triển điện ảnh được đặt trong chiến lược phát triển công nghiệp văn hóa, coi văn hóa là nguồn lực nội sinh và động lực cho tăng trưởng bền vững. Thành phố xác định điện ảnh không chỉ là lĩnh vực sáng tạo nghệ thuật mà còn có khả năng quảng bá hình ảnh, con người, văn hóa và tiềm năng phát triển; từ đó tạo thêm cơ hội cho du lịch, dịch vụ và xúc tiến đầu tư.

Phát biểu về định hướng này, ông Đào Trọng Đức, Ủy viên Ban Thường vụ Thành ủy, Phó Chủ tịch UBND thành phố Hải Phòng, nhấn mạnh thành phố nhận thức rõ rằng tiềm năng và cảnh quan mới chỉ là điều kiện ban đầu. Muốn trở thành điểm đến của điện ảnh, Hải Phòng cần xây dựng môi trường thuận lợi cho hoạt động sáng tạo và sản xuất phim, tăng cường kết nối giữa cơ quan quản lý, tổ chức nghề nghiệp, doanh nghiệp, nghệ sĩ và nhà làm phim; đồng thời phát triển các dịch vụ, nguồn nhân lực và hạ tầng hỗ trợ.

Hải Phòng: Kỳ vọng trở thành điểm đến mới của điện ảnh Việt Nam - Ảnh 4.

Ông Đào Trọng Đức, Phó Chủ tịch UBND thành phố Hải Phòng

Đáng chú ý, lãnh đạo thành phố đưa ra ba định hướng cam kết nhằm tạo điều kiện cho hoạt động sản xuất phim. Trước hết là kiến tạo môi trường làm phim thuận lợi, chuyên nghiệp và thân thiện; tăng cường cơ chế phối hợp, hỗ trợ các đoàn làm phim tiếp cận thông tin, khảo sát bối cảnh, tổ chức sản xuất và giải quyết các thủ tục liên quan theo đúng quy định pháp luật.

Thứ hai, thành phố sẽ huy động, kết nối các nguồn lực phát triển hệ sinh thái điện ảnh, thúc đẩy sự tham gia của doanh nghiệp, cơ sở đào tạo, đơn vị cung cấp dịch vụ; quan tâm phát triển hạ tầng, nguồn nhân lực và các điều kiện phục vụ sản xuất phim. Thứ ba là đẩy mạnh liên kết, hợp tác với các địa phương, tổ chức, hiệp hội, hãng phim và đối tác trong nước, quốc tế, tạo điều kiện để nghệ sĩ, nhà làm phim triển khai những dự án sáng tạo có giá trị tại Hải Phòng.

Hải Phòng: Kỳ vọng trở thành điểm đến mới của điện ảnh Việt Nam - Ảnh 5.

Theo ông Đào Trọng Đức, thành phố mong muốn VFDA tiếp tục phát huy vai trò cầu nối với cộng đồng điện ảnh; đồng thời hy vọng các nghệ sĩ, nhà làm phim, nhà sản xuất và doanh nghiệp đến Hải Phòng tìm kiếm cơ hội, hình thành những dự án cụ thể và tạo nên các tác phẩm điện ảnh có giá trị.

Những cam kết này cho thấy Hải Phòng hướng tới cách tiếp cận chủ động hơn trong thu hút hoạt động làm phim. Không chỉ dừng ở việc giới thiệu địa điểm quay, thành phố đặt mục tiêu xây dựng cơ chế hỗ trợ từ khâu tìm kiếm bối cảnh, khảo sát, chuẩn bị sản xuất đến quá trình tổ chức thực hiện.

Trước đó, tại các hoạt động xúc tiến điện ảnh trong khuôn khổ Liên hoan phim quốc tế Tokyo lần thứ 39, ông Đào Trọng Đức cũng đã chia sẻ mong muốn đón thêm nhiều đoàn làm phim quốc tế, đặc biệt là các nhà làm phim Nhật Bản, đến hợp tác và khai thác những giá trị văn hóa của thành phố. Hải Phòng định hướng nghiên cứu chính sách ưu đãi, thành lập quỹ phát triển văn hóa, nghệ thuật, triển khai thủ tục hành chính một cửa liên thông đối với các dịch vụ điện ảnh, xây dựng dữ liệu bối cảnh và dịch vụ hậu cần phục vụ đoàn phim.

Đây là những nội dung có ý nghĩa thiết thực, bởi khả năng thu hút một dự án điện ảnh không chỉ phụ thuộc vào sức hấp dẫn của bối cảnh mà còn nằm ở năng lực tổ chức, hỗ trợ và giải quyết các yêu cầu của nhà sản xuất.

Hải Phòng: Kỳ vọng trở thành điểm đến mới của điện ảnh Việt Nam - Ảnh 6.

Các nghệ sĩ điện ảnh, nhà làm phim tham dự Họp báo, từ trái qua: Đại tá Nguyễn Thu Dung - Giám đốc Điện ảnh Quân đội; Đại tá - Đạo diễn Đặng Thái Huyền; Đạo diễn Khương Ngọc và Đạo diễn Hàm Trần

Phát biểu tại cuộc họp báo, đạo diễn Khương Ngọc bày tỏ niềm vui khi nghe tới những chính sách mở của Hải Phòng dành cho các đoàn làm phim. Theo anh, điều kiện thuận lợi này sẽ thu hút các nhà sản xuất điện ảnh đến với "đất cảng" trong tương lai.

* Công nghiệp điện ảnh được kỳ vọng mở đường cho phát triển kinh tế

Với vai trò là tổ chức chủ trì nội dung chuyên môn, VFDA đặt Diễn đàn trong một tầm nhìn rộng hơn về phát triển công nghiệp điện ảnh gắn với kinh tế địa phương. Từ định hướng của VFDA, có thể thấy công nghiệp điện ảnh cần được nhìn nhận như một lĩnh vực có khả năng tạo ra giá trị kinh tế vượt ra ngoài phạm vi sản xuất và phát hành tác phẩm. Khi một đoàn phim đến địa phương, nhu cầu sản xuất kéo theo sự tham gia của nhiều ngành nghề: lưu trú, vận chuyển, ăn uống, thiết bị kỹ thuật, thiết kế mỹ thuật, phục trang, nhân lực tại chỗ và các dịch vụ hậu cần. Một dự án được triển khai hiệu quả cũng có thể tạo thêm việc làm, mở rộng cơ hội kinh doanh cho doanh nghiệp địa phương và thúc đẩy các ngành dịch vụ liên quan.

Hải Phòng: Kỳ vọng trở thành điểm đến mới của điện ảnh Việt Nam - Ảnh 7.

Từ phải qua: Đạo diễn Đinh Tuấn Vũ, diễn viên Việt Hương tham dự Họp báo

Sau khi tác phẩm được phát hành, hiệu ứng quảng bá từ những bối cảnh xuất hiện trên màn ảnh có thể tiếp tục tạo ra giá trị. Khán giả có nhu cầu tìm hiểu, khám phá những địa danh từng xuất hiện trong phim; từ đó mở ra cơ hội phát triển du lịch điện ảnh, xây dựng các sản phẩm trải nghiệm gắn với lịch sử, văn hóa và đời sống địa phương. Điện ảnh vì thế có thể trở thành cầu nối giữa sáng tạo nghệ thuật với phát triển du lịch, thương mại và dịch vụ.

Đây cũng là tinh thần xuyên suốt trong cách VFDA xây dựng Diễn đàn Hải Phòng. Không chỉ tập trung vào một thành phố, sự kiện có sự tham gia của 15 tỉnh, thành phố, tạo không gian để các địa phương chia sẻ nguồn lực, kinh nghiệm và tìm kiếm cơ hội hợp tác với cộng đồng làm phim. Mỗi địa phương có một thế mạnh riêng về cảnh quan, di sản, văn hóa, hạ tầng và dịch vụ. Nếu được kết nối, những lợi thế này có thể bổ trợ cho nhau, tạo nên mạng lưới bối cảnh và nguồn lực sản xuất đa dạng hơn cho điện ảnh Việt Nam.

Một trong những công cụ quan trọng trong định hướng này là Bộ Chỉ số thu hút đoàn làm phim PAI (Production Attraction Index) do VFDA khởi xướng từ năm 2023. Từ 10 địa phương tham gia kỳ đầu tiên tại Phú Yên, đến năm 2024, số địa phương tham gia tăng lên 37. Năm 2026, PAI tiếp tục được phát triển thành nền tảng dữ liệu paivietnam.vn, với thông tin của 34/34 tỉnh, thành phố, hơn 1.000 bối cảnh quay và khả năng tra cứu bằng 6 ngôn ngữ.

PAI đánh giá năng lực thu hút đoàn làm phim thông qua năm nhóm tiêu chí: hỗ trợ tài chính, hỗ trợ thông tin, hỗ trợ thực địa, thủ tục pháp lý và hạ tầng sản xuất. Đây không đơn thuần là công cụ quảng bá cảnh quan mà còn giúp các địa phương nhận diện những điều kiện cần hoàn thiện để đáp ứng yêu cầu của nhà sản xuất. Với nhà làm phim, hệ thống dữ liệu cung cấp cơ sở để tìm kiếm bối cảnh, tiếp cận thông tin và chuẩn bị kế hoạch sản xuất thuận lợi hơn.

Hải Phòng: Kỳ vọng trở thành điểm đến mới của điện ảnh Việt Nam - Ảnh 8.

Đoàn phim "Trại buôn người" tham gia giao lưu trong khuôn khổ chương trình chiếu phim tại Diễn đàn

Từ những kết nối ban đầu, một số dự án điện ảnh đã cho thấy khả năng hợp tác giữa địa phương và nhà sản xuất, như "Ngày xưa có một chuyện tình" thực hiện nhiều bối cảnh tại Phú Yên hay "Hộ linh tráng sĩ – Bí ẩn mộ vua Đinh" được triển khai tại Ninh Bình trong khuôn khổ hợp tác giữa địa phương và VFDA. Những trường hợp này cho thấy việc kết nối có thể đi xa hơn hoạt động giới thiệu, quảng bá nếu được đặt trong một cơ chế phối hợp cụ thể.

Diễn đàn "Hải Phòng – Cửa ngõ điện ảnh" là bước khởi đầu cho định hướng ấy. Hiệu quả lâu dài của sự kiện sẽ được đo bằng những dự án được hình thành, những cơ chế hỗ trợ được triển khai và khả năng duy trì kết nối giữa thành phố với cộng đồng điện ảnh. Khi cam kết của chính quyền gặp được nhu cầu của nhà sản xuất, khi nguồn lực địa phương được tổ chức thành một hệ sinh thái có khả năng vận hành, Hải Phòng sẽ có thêm cơ sở để trở thành một điểm đến mới trên bản đồ điện ảnh Việt Nam.

Kỳ vọng Hải Phòng trở thành điểm đến điện ảnh vì thế không chỉ nằm ở việc có thêm những bộ phim lấy bối cảnh tại đất Cảng. Xa hơn, đó là khả năng hình thành một môi trường mà ở đó các đoàn làm phim có thể tìm thấy bối cảnh phù hợp, được hỗ trợ về thủ tục, dịch vụ và nhân lực; doanh nghiệp địa phương có cơ hội tham gia chuỗi sản xuất; các giá trị văn hóa, di sản được khai thác bằng ngôn ngữ sáng tạo; còn du lịch và dịch vụ có thêm sản phẩm mới.

Trong khuôn khổ Diễn đàn tại Hải Phòng, hội thảo "Xây dựng hệ sinh thái điện ảnh Hải Phòng – Kết nối vùng, hướng tới quốc tế" diễn ra ngày 22/11 được xác định là hoạt động chuyên môn trọng tâm. Các nhà quản lý, chuyên gia, đạo diễn, nhà sản xuất, doanh nghiệp dịch vụ và cơ sở đào tạo sẽ cùng trao đổi về cơ chế điều phối, môi trường hỗ trợ sản xuất, nhu cầu của khối sản xuất và khả năng liên kết giữa các địa phương.

Đặc biệt, chương trình kết nối công nghiệp điện ảnh với 16 bàn kết nối dành cho các tỉnh, thành phố tạo điều kiện để đại diện địa phương gặp gỡ trực tiếp các hãng phim, nhà sản xuất và doanh nghiệp cung cấp dịch vụ. Những nội dung được trao đổi tập trung vào nhu cầu tìm kiếm bối cảnh, lưu trú, vận chuyển, hậu cần, thiết bị, nhân lực và đầu mối hỗ trợ. Đây là bước đi nhằm chuyển các cuộc thảo luận chuyên môn thành cơ hội hợp tác thực tế.

Bên cạnh đó, triển lãm "Việt Nam trên màn ảnh" giới thiệu tiềm năng bối cảnh và môi trường sản xuất tại các địa phương, trong đó có Hải Phòng và 15 tỉnh, thành phố khác. Chương trình khảo sát thực địa ngày 23/11 tiếp tục giúp các nhà làm phim trực tiếp đánh giá những bối cảnh đô thị, kiến trúc, cảng biển, công nghiệp, biển đảo và không gian văn hóa của thành phố.

Các hoạt động này tạo nên một chuỗi kết nối tương đối toàn diện: từ giới thiệu tiềm năng, cung cấp dữ liệu, trao đổi cơ chế hỗ trợ đến gặp gỡ đối tác và khảo sát bối cảnh. Qua đó, Hải Phòng có cơ hội tiếp cận gần hơn với nhu cầu của ngành sản xuất điện ảnh, đồng thời các nhà làm phim cũng có thêm thông tin để đánh giá khả năng triển khai dự án tại thành phố.

Bản quyền © Báo điện tử Thể thao & Văn hóa - TTXVN