Trong hành trình trưởng thành của mỗi con người, người thầy không chỉ truyền dạy tri thức mà còn góp phần hình thành nhân cách, bồi dưỡng ý chí và khơi dậy khát vọng vươn lên.
Trong hành trình trưởng thành của mỗi con người, người thầy không chỉ truyền dạy tri thức mà còn góp phần hình thành nhân cách, bồi dưỡng ý chí và khơi dậy khát vọng vươn lên. Bằng sự tận tụy, trách nhiệm và những đóng góp bền bỉ qua từng thế hệ, đội ngũ nhà giáo, dù ở giai đoạn nào, cũng luôn giữ vai trò quan trọng trong sự nghiệp giáo dục, đào tạo nguồn nhân lực cho đất nước.
“Vì hạnh phúc tương lai, ánh đèn khuya vẫn miệt mài”
Đằng sau mỗi bước trưởng thành của học trò là sự tận tụy của những người thầy, người cô. Từ những bài học đầu đời ở trường mầm non đến kiến thức chuyên sâu ở giảng đường đại học, nhà giáo luôn đồng hành, dẫn dắt người học trên hành trình khám phá tri thức, rèn luyện kỹ năng và hoàn thiện nhân cách. Công việc ấy đòi hỏi không chỉ trình độ chuyên môn, phương pháp sư phạm mà còn cả sự kiên nhẫn, trách nhiệm và tâm huyết với nghề.
Ở bậc mầm non, thầy cô chăm sóc trẻ trong những năm tháng đầu đời, giúp các em hình thành những thói quen, kỹ năng và cảm xúc ban đầu. Công việc tưởng như giản dị ấy đòi hỏi sự cẩn trọng, kiên trì và tình yêu thương, bởi mỗi đứa trẻ có tính cách, tư duy, sự phát triển riêng. Ở bậc phổ thông, người thầy trang bị kiến thức nền tảng, đồng thời hướng dẫn học sinh rèn luyện tư duy, ý thức kỷ luật, tinh thần trách nhiệm và khả năng tự học.

Đội ngũ nhà giáo không ngừng nâng cao trình độ chuyên môn, kỹ năng số, chủ động thích ứng với môi trường giáo dục hiện đại. Trong ảnh: Gần 20 năm gắn bó với nghề, cô giáo Hoàng Thị Vượng, Tổ trưởng tổ Tự nhiên, Trường THCS Đại Kim (Hoàng Mai, Hà Nội) để lại nhiều dấu ấn trong lòng học sinh, phụ huynh, cùng các đồng nghiệp bởi sự tâm huyết với nghề và tấm lòng yêu thương học trò. Ảnh: Thanh Tùng - TTXVN
Trong giáo dục nghề nghiệp, nhà giáo có trách nhiệm trang bị kiến thức chuyên môn, kỹ năng thực hành và tác phong nghề nghiệp, giúp người học đáp ứng yêu cầu của thị trường lao động. Tại các trường đại học, giảng viên không chỉ giảng dạy mà còn tham gia nghiên cứu khoa học, phát triển tri thức, chuyển giao kết quả nghiên cứu phục vụ đời sống. Dù ở cấp học hay lĩnh vực nào, người thầy đều góp phần chuẩn bị hành trang để người học có thể lập thân, lập nghiệp và đóng góp cho xã hội.
Không chỉ truyền đạt kiến thức, sự hướng dẫn, động viên và cách ứng xử của thầy cô còn góp phần hình thành thái độ học tập, cách nhìn nhận cuộc sống và ý thức trách nhiệm của người học. Những bài học ấy không nằm trong sách giáo khoa mà được truyền tải qua lòng trung thực, sự công bằng, tinh thần vượt khó và cách người thầy đối xử với học trò. Các giá trị đó có thể theo học sinh trong suốt quá trình trưởng thành.

Với cô Đỗ Thị Hoài, giáo viên Trường PTDT Bán trú TH&THCS Vân Sơn (xã Vân Sơn - Thành Phố Bắc Ninh), giáo dục vùng cao không chỉ là truyền đạt kiến thức mà còn là hành trình gieo niềm tin, trao cơ hội và giữ những ước mơ nhỏ bé của học sinh có hoàn cảnh khó khăn ở lại với mái trường. Ảnh: Minh Đức – TTXVN
Ở những địa bàn còn nhiều khó khăn, vai trò của nhà giáo càng được thể hiện rõ. Điều kiện đi lại, cơ sở vật chất, trang thiết bị dạy học và đời sống của người dân tại một số vùng sâu, vùng xa, biên giới, hải đảo là những trở ngại cho hoạt động giáo dục. Việc duy trì lớp học, vận động học sinh đến trường, tổ chức dạy học phù hợp với điều kiện thực tế đòi hỏi sự nỗ lực lớn của đội ngũ giáo viên. Sự bền bỉ của thầy cô đã góp phần mang đến những cơ hội học tập cho các em, nhất là những em có hoàn cảnh khó khăn.
Bên cạnh nhiệm vụ giảng dạy, nhà giáo còn phải thường xuyên cập nhật kiến thức, đổi mới phương pháp, phối hợp với gia đình và nhà trường để hỗ trợ người học. Công việc đòi hỏi sự đầu tư về thời gian, tâm sức và tinh thần trách nhiệm, trong khi kết quả nhiều khi chỉ được nhìn thấy sau một chặng đường dài. Bởi vậy, giá trị của nghề giáo không chỉ được đánh giá qua những thành tích trước mắt mà còn ở ảnh hưởng lâu dài đối với sự phát triển của mỗi cá nhân và cộng đồng.

Sinh ra không có hai tay, Lê Thị Thắm (27 tuổi, Thanh Hóa) đã kiên trì tập viết bằng chân, vượt qua các cấp học và thi đỗ đại học ngành Sư phạm tiếng Anh. Với ước mơ trở thành cô giáo, Thắm nỗ lực ứng dụng công nghệ thông tin, tự học cách soạn giáo án điện tử bằng chân để phục vụ giảng dạy. Sau khi tốt nghiệp, Thắm được tuyển dụng đặc cách làm giáo viên tại quê nhà, biến công nghệ thành “đôi tay” giúp mình thực hiện ước mơ và lan tỏa tri thức đến học trò. Trong ảnh: Các em học sinh gần gũi, tình cảm để tiếp thêm niềm tin cho cô Thắm dạy chữ. Ảnh: Việt Hoàng - TTXVN
Tiếp nối truyền thống tôn sư trọng đạo, chăm lo cho đội ngũ nhà giáo
Sự trân trọng dành cho người thầy có nền tảng sâu sắc trong truyền thống văn hóa Việt Nam. Những câu tục ngữ như “Không thầy đố mày làm nên”, “Muốn sang thì bắc cầu Kiều, muốn con hay chữ phải yêu lấy thầy” thể hiện quan niệm về vai trò của người thầy trong hành trình học tập, trưởng thành của mỗi con người.
Ngày 28/9/1982, Hội đồng Bộ trưởng ban hành Quyết định số 167-HĐBT, lấy ngày 20/11 hằng năm là Ngày Nhà giáo Việt Nam. Quyết định này có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, thể hiện quan điểm của Đảng, Nhà nước về vị trí, vai trò của nhà giáo trong sự nghiệp đào tạo lớp người mới xây dựng chủ nghĩa xã hội và bảo vệ Tổ quốc. Ngày 20/11/1982, lễ kỷ niệm Ngày Nhà giáo Việt Nam đầu tiên được tiến hành trọng thể trong cả nước. Từ đó đến nay, đây là ngày truyền thống của ngành giáo dục để tôn vinh những người làm công tác trồng người.

Học sinh hào hứng tham gia trải nghiệm, khám phá sân chơi Stem, robot...trong ngày đầu đến với ngôi trường THCS Nguyễn Trãi A (Hà Nội) sau khi được sáp nhập. Ảnh: Thanh Tùng - TTXVN
Nghị quyết số 71-NQ/TW ngày 22/8/2025 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển giáo dục và đào tạo xác định nhà giáo là động lực, giữ vai trò quyết định chất lượng giáo dục, đào tạo; đồng thời nhấn mạnh yêu cầu coi trọng danh dự người thầy, tôn vinh người thầy trong xã hội. Nghị quyết đặt ra nhiệm vụ phát triển đội ngũ nhà giáo đủ về số lượng, bảo đảm chất lượng, có cơ cấu hợp lý; quan tâm chính sách thu hút, đào tạo, bồi dưỡng và đãi ngộ để đội ngũ yên tâm công tác, phát huy năng lực.
Luật Nhà giáo số 73/2025/QH15 được Quốc hội thông qua ngày 16/6/2025 và có hiệu lực từ ngày 1/1/2026, đã quy định trách nhiệm, chuẩn mực nghề nghiệp, các chính sách tuyển dụng, sử dụng, đãi ngộ và phát triển đội ngũ nhà giáo; đồng thời xác lập khuôn khổ pháp lý để bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp, danh dự, nhân phẩm và uy tín của nhà giáo. Đây là cơ sở quan trọng để tiếp tục hoàn thiện chính sách, tạo điều kiện cho nhà giáo phát triển nghề nghiệp và gắn bó lâu dài với công việc.
Năm 2026 là 950 năm thành lập Quốc Tử Giám (1076-2026). Dấu mốc này một lần nữa gợi nhắc chiều sâu của truyền thống giáo dục của dân tộc. Việc tổ chức Lễ kỷ niệm cấp quốc gia 950 năm Quốc Tử Giám vào tối 13/11/2026 tại Di tích quốc gia đặc biệt Văn Miếu-Quốc Tử Giám, không chỉ là dịp tôn vinh nền Quốc học Việt Nam, khẳng định truyền thống hiếu học, tôn sư trọng đạo được gìn giữ và phát huy qua nhiều thế hệ, mà còn thể hiện lòng thành kính, tri ân đối với các bậc tiền nhân đã đặt nền móng cho sự nghiệp giáo dục, đào tạo nhân tài của đất nước.
Trải qua bao thế hệ, nghề giáo vẫn luôn được xã hội trân trọng bởi những đóng góp bền bỉ cho sự nghiệp trồng người. Những bài giảng, lời khuyên và tấm gương của thầy cô tiếp tục được lưu giữ trong tri thức, nhân cách và hành trình trưởng thành của mỗi học trò. Đó cũng là giá trị bền vững của nghề giáo - nghề lặng thầm gieo những hạt mầm tri thức, nhân cách, góp phần vun đắp tương lai của mỗi con người và đất nước.