Kình ngư khuyết tật Nhật Bản chơi violin bằng cánh tay giả

Mất cánh tay phải trong một vụ tai nạn giao thông năm 2004, Manami Ito từng nghĩ mình không thể tiếp tục chơi violin. Nhưng bằng nghị lực, sự hỗ trợ của gia đình và một bộ phận giả được thiết kế đặc biệt, nữ nghệ sĩ Nhật Bản đã trở lại với âm nhạc, trở thành người đầu tiên chơi violin bằng cánh tay giả hoàn chỉnh được Guinness World Records ghi nhận.

Manami Ito, 42 tuổi, là nhân vật được giới thiệu trong ấn bản Guinness World Records 2027 với danh hiệu nghệ sĩ violin đầu tiên biểu diễn bằng cánh tay giả hoàn chỉnh. Cô xác lập kỷ lục sau màn trình diễn tại một hội nghị y tế ở Kobe, tỉnh Hyogo (Nhật Bản), ngày 5/8/2012.

Tình yêu violin đến với Manami từ khi còn nhỏ. Tuy nhiên, vụ tai nạn giao thông năm 2004 khiến cô mất cánh tay phải – bên tay thuận, đã làm thay đổi hoàn toàn cuộc sống. Trong nhiều năm, nữ nghệ sĩ từng nghĩ những ngày tháng gắn bó với âm nhạc đã khép lại.

Bước ngoặt đến từ sự động viên của mẹ và một bộ phận giả được thiết kế riêng. Nhớ lại lời hứa từng dành cho mẹ về việc sẽ có ngày chơi violin tặng bà, Manami quyết định tìm cách trở lại với nhạc cụ yêu thích, dù phải bắt đầu lại theo một phương thức hoàn toàn khác.

Cô chia sẻ rằng mẹ từng chứng kiến con gái không còn có thể cầm đũa bằng tay thuận và nghĩ rằng cô sẽ không thể chơi violin thêm lần nào nữa. Nhưng chính lời nhắn nhủ của mẹ: "Một ngày nào đó, hãy chơi đàn cho mẹ nghe" đã trở thành động lực để Manami không từ bỏ.

Việc chơi violin bằng bộ phận giả không hề đơn giản. Manami phải học cách điều khiển cơ thể để thay thế những chuyển động vốn được thực hiện bằng cánh tay phải.

Theo nữ nghệ sĩ, chỉ riêng cánh tay giả không thể tạo ra âm thanh. Cô phải sử dụng toàn bộ cơ thể để điều chỉnh góc tiếp xúc giữa vĩ đàn và dây đàn, đồng thời kiểm soát lực tạo âm.

Một sợi dây nối từ vai trái vòng ra phía sau được kéo bằng chuyển động của xương bả vai phải. Kết hợp với việc điều khiển các khớp của cánh tay giả, Manami có thể di chuyển cây vĩ được gắn ở phần cuối bộ phận giả để tạo ra âm thanh.

Để cây vĩ không bị rơi trong quá trình biểu diễn, cô còn lắp thêm một thanh dẫn hướng. Do không thể tạo lực tì mạnh như trước, Manami sử dụng loại vĩ dành cho đàn cello có trọng lượng lớn hơn và gắn thêm vật nặng để hỗ trợ.

Sau khi tìm được phương pháp phù hợp, cô vẫn cần ba năm để lấy lại sự tự tin và sẵn sàng biểu diễn trước công chúng. Manami thừa nhận từng không muốn mọi người nhìn thấy mình vì cảm giác yếu đuối sau tai nạn.

Điều giúp cô vượt qua mặc cảm là mong muốn đền đáp những người đã chế tạo cánh tay giả. Manami nhận ra rằng việc biểu diễn trước đông đảo khán giả cũng là cách để cô gửi lời cảm ơn đến những người đã giúp mình có cơ hội trở lại với âm nhạc.

Màn biểu diễn violin của Manami Ito. Video: Guinness World Records

Từ vận động viên Paralympic đến nghệ sĩ biểu diễn tại Tokyo 2020

Không chỉ có âm nhạc, Manami Ito còn ghi dấu ấn trong thể thao. Sau tai nạn xe máy, cô lựa chọn bơi lội như một hoạt động phục hồi chức năng. Quá trình tập luyện dần đưa cô đến với đấu trường thể thao người khuyết tật quốc tế.

Manami từng đại diện Nhật Bản tham dự Paralympic Bắc Kinh 2008 và London 2012, đồng thời ba lần góp mặt ở các vòng chung kết. Sau đó, cô quyết định chia tay sự nghiệp thể thao để tập trung vào công việc điều dưỡng và xây dựng gia đình.

Tuy nhiên, hành trình Paralympic của Manami chưa khép lại theo cách thông thường. Tại lễ khai mạc Olympic và Paralympic Tokyo 2020, cô có cơ hội biểu diễn violin trước đông đảo khán giả quốc tế.

Nữ nghệ sĩ xem đó là một trong những khoảnh khắc đáng nhớ nhất cuộc đời, bởi cô được góp mặt trong sự kiện mà trước đây từng không thể tham gia với tư cách vận động viên.

Manami chia sẻ rằng trải nghiệm ấy giúp cô nhận ra, dù trong âm nhạc hay thể thao, việc không từ bỏ và sẵn sàng đón nhận thử thách có thể đưa con người đến những thành quả không ngờ tới.

Năm 2019, cô từng xuất hiện trong chương trình tìm kiếm tài năng The World's Best của Mỹ và gây ấn tượng mạnh với ban giám khảo. Diễn viên Drew Barrymore đánh giá Manami không chỉ tài năng mà còn sở hữu góc nhìn cuộc sống mà thế giới cần được lắng nghe. Trong khi đó, người dẫn chương trình RuPaul ca ngợi vẻ đẹp trong màn trình diễn cũng như nghị lực vượt qua nghịch cảnh của nữ nghệ sĩ.

Với Manami, âm nhạc và thể thao không chỉ là những lĩnh vực để chinh phục thành tích, mà còn là cách truyền tải thông điệp về sự đa dạng và khả năng vượt qua giới hạn của con người. Cô cũng mong muốn hành trình của mình trở thành bài học cho hai con gái về việc mỗi người có thể có một cách sống, một hình hài và khả năng khác nhau.