Nghị quyết 57-NQ/TW: Đẩy mạnh ứng dụng khoa học công nghệ và chuyển đổi số trong quản lý ngành văn hóa, thể thao và du lịch

Chuyển đổi số không chỉ dừng lại ở việc số hóa tài liệu, hiện vật hay các quy trình nghiệp vụ hiện có, mà cần hướng tới kết nối, quản lý và khai thác dữ liệu hiệu quả, đồng thời đổi mới phương thức quản lý và phát triển các sản phẩm, dịch vụ mới. 

Đây là một trong những yêu cầu trọng tâm được đặt ra tại Hội thảo và chương trình tập huấn về hoạt động khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và công tác xây dựng tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật quốc gia năm 2026 do Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch tổ chức tại thành phố Huế.

Sự kiện khai mạc sáng 27/10, kéo dài đến hết ngày 29/10, với sự tham gia của gần 200 cán bộ, viên chức đến từ các cơ quan quản lý nhà nước, đơn vị sự nghiệp và cơ sở đào tạo trực thuộc Bộ. Chương trình tập trung trao đổi các giải pháp thúc đẩy ứng dụng khoa học, công nghệ và chuyển đổi số, đáp ứng yêu cầu đổi mới hoạt động quản lý cũng như phát triển các lĩnh vực văn hóa, thể thao và du lịch trong bối cảnh mới.

Phát biểu tại hội thảo, ông Đặng Hà Việt, Vụ trưởng Vụ Khoa học công nghệ, Đào tạo và Môi trường, nhấn mạnh sự phát triển nhanh chóng của khoa học, công nghệ và các nền tảng số đang tạo ra nhiều cơ hội cho toàn ngành. Những thành tựu này có thể hỗ trợ nghiên cứu, bảo tồn và phát huy giá trị di sản văn hóa, thúc đẩy sáng tạo sản phẩm văn hóa, nâng cao chất lượng hoạt động thể thao, đồng thời mở ra hướng phát triển các sản phẩm và dịch vụ du lịch mới.

Tuy nhiên, để tận dụng những cơ hội đó, hoạt động nghiên cứu khoa học cần được đổi mới theo hướng thiết thực, gắn chặt với yêu cầu quản lý nhà nước và hoạt động chuyên môn. Theo ông Đặng Hà Việt, kết quả nghiên cứu không thể chỉ dừng lại ở các báo cáo hay sản phẩm học thuật mà phải được chuyển hóa thành những giải pháp có khả năng ứng dụng cao, mang lại hiệu quả cụ thể cho cơ quan quản lý, đơn vị chuyên môn, người dân và doanh nghiệp.

Trên tinh thần đó, các đại biểu tham dự hội thảo tập trung thảo luận nhiều nhóm vấn đề quan trọng. Bên cạnh định hướng phát triển, khung thể chế, chính sách và công tác quản lý nhà nước về khoa học, công nghệ, chuyển đổi số, chương trình còn đề cập việc ứng dụng trí tuệ nhân tạo và công nghệ mới trong báo chí, truyền thông, nghệ thuật và bảo tồn di sản. Các giải pháp đổi mới sáng tạo trong giáo dục nghề nghiệp, đào tạo văn hóa nghệ thuật, phát triển du lịch thông minh, du lịch số và kinh tế thể thao cũng được đưa ra trao đổi.

Thông qua các tham luận và ý kiến trực tiếp, Ban Tổ chức kỳ vọng các cơ quan, đơn vị, nhà khoa học và chuyên gia chia sẻ những mô hình hiệu quả, kinh nghiệm thực tiễn và giải pháp có tính khả thi. Qua đó, các bên có thể nhận diện những khó khăn, hạn chế trong quá trình triển khai, xác định các vấn đề cần tiếp tục nghiên cứu và đề xuất hướng hoàn thiện chính sách trong thời gian tới.

Một nội dung được nhấn mạnh là việc lựa chọn nhiệm vụ khoa học, công nghệ phải xuất phát từ nhu cầu thực tế của ngành, bám sát các nhiệm vụ ưu tiên, xác định rõ mục tiêu và sản phẩm đầu ra. Hiệu quả nghiên cứu không chỉ được đánh giá qua chất lượng sản phẩm khoa học mà còn phải thể hiện ở khả năng tiếp nhận, triển khai và tạo ra chuyển biến tích cực trong công tác quản lý, hoạt động chuyên môn và cung cấp dịch vụ.

Đối với việc ứng dụng trí tuệ nhân tạo và công nghệ số, yêu cầu về độ chính xác, trách nhiệm, an toàn dữ liệu và quyền sở hữu trí tuệ cần được đặt lên hàng đầu. Trong các lĩnh vực như bảo tồn di sản, sáng tạo văn hóa nghệ thuật, huấn luyện thể thao, quản lý du lịch, báo chí và xuất bản, công nghệ phải được ứng dụng phù hợp, đồng thời góp phần gìn giữ các giá trị văn hóa truyền thống và bản sắc dân tộc.

Theo ông Đặng Hà Việt, hội thảo còn có ý nghĩa kết nối hoạt động nghiên cứu với yêu cầu thực tiễn của từng lĩnh vực, tạo cơ sở để các đơn vị thuộc Bộ trao đổi định hướng nghiên cứu, ứng dụng khoa học, công nghệ đến năm 2030. Cùng với đó là nhiệm vụ hoàn thiện hệ thống tiêu chuẩn quốc gia, quy chuẩn kỹ thuật quốc gia và tăng cường sử dụng các công cụ quản lý hiện đại.

Để đạt được những mục tiêu này, ngành Văn hóa, Thể thao và Du lịch cần đẩy mạnh phối hợp giữa cơ quan quản lý nhà nước, viện nghiên cứu, trường đại học, doanh nghiệp và các đơn vị chuyên môn. Sự liên kết đồng bộ sẽ giúp xác định chính xác nhu cầu thực tiễn, thúc đẩy ứng dụng và nhân rộng kết quả nghiên cứu, từng bước hình thành hệ sinh thái đổi mới sáng tạo gắn với hoạt động quản lý, sản xuất và cung cấp dịch vụ.

Trong bối cảnh khoa học, công nghệ phát triển nhanh chóng, việc gắn nghiên cứu với thực tiễn, lấy hiệu quả ứng dụng làm thước đo và bảo đảm chuyển đổi số đi vào chiều sâu được xem là hướng đi quan trọng để nâng cao năng lực quản lý, chất lượng hoạt động chuyên môn và sức cạnh tranh của ngành Văn hóa, Thể thao và Du lịch trong giai đoạn tới.