Ngân hàng Nhà nước yêu cầu giảm tiếp lãi suất và siết kiểm soát nợ xấu

Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (NHNN) yêu cầu các tổ chức tín dụng giảm tối thiểu 0,5%/năm lãi suất tiền gửi từ 6 tháng trở lên, tập trung giảm 1,5-2%/năm lãi suất cho vay đối với lĩnh vực sản xuất, kinh doanh và lĩnh vực ưu tiên. Cùng với đó, các tổ chức tín dụng phải theo dõi sát nợ nhóm 2, nợ xấu, không để che giấu hoặc chậm ghi nhận rủi ro.

Đây là một vài nội dung chính tại văn bản số 9608/NHNN-CSTT ngày 18/10/2026 của NHNN về việc triển khai các giải pháp hoạt động của các tổ chức tín dụng nhằm tiếp tục góp phần tích cực thực hiện mục tiêu giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát, hỗ trợ thúc đẩy tăng trưởng kinh tế và an toàn hệ thống ngân hàng.

Theo đó, NHNN yêu cầu các tổ chức tín dụng thực hiện nghiêm các quy định, chỉ đạo của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ và NHNN về lãi suất, tập trung mọi nguồn lực, tiết giảm chi phí, chia sẻ lợi nhuận và triển khai các giải pháp đồng bộ, quyết liệt để giảm mặt bằng lãi suất.

Trước mắt, các ngân hàng được yêu cầu điều chỉnh giảm lãi suất tiền gửi niêm yết tối thiểu 0,5%/năm đối với các kỳ hạn từ 6 tháng trở lên, tuyệt đối không đua tăng lãi suất huy động, cạnh tranh không lành mạnh gây bất ổn an ninh tài chính - tiền tệ. Đối với lãi suất cho vay, NHNN yêu cầu các tổ chức tín dụng giảm lãi suất, trong đó tập trung giảm từ 1,5-2%/năm đối với lĩnh vực sản xuất, kinh doanh và các lĩnh vực ưu tiên.

Cùng với yêu cầu hạ lãi suất, NHNN nhấn mạnh việc tăng trưởng tín dụng phải đi đôi với kiểm soát chất lượng. Các tổ chức tín dụng được yêu cầu hướng vốn vào lĩnh vực sản xuất, kinh doanh, lĩnh vực ưu tiên và các động lực tăng trưởng kinh tế, cấp tín dụng liên quan đến triển khai các công trình, dự án trọng điểm, khả thi phục vụ phát triển kinh tế - xã hội và các ngành, lĩnh vực cần khuyến khích theo chỉ đạo của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, tăng cường hợp vốn để cấp tín dụng đối với các dự án lớn, nhưng tuyệt đối không hạ chuẩn điều kiện cấp tín dụng, không đánh đổi chất lượng tín dụng để tăng quy mô tín dụng.

NHNN cũng yêu cầu các ngân hàng thường xuyên rà soát, kiểm tra, kiểm toán các quy định nội bộ và sản phẩm tín dụng; nâng cao chất lượng thẩm định, xác minh thực chất nhu cầu vốn của khách hàng, kịp thời phát hiện và xử lý trường hợp cung cấp thông tin không trung thực hoặc sử dụng vốn vay không đúng mục đích.

Đáng chú ý, các tổ chức tín dụng phải theo dõi sát diễn biến các nhóm nợ, nhất là nợ nhóm 2 và nợ xấu; tăng cường quản lý các khoản nợ tiềm ẩn rủi ro, nợ ngoại bảng và các khoản nợ đã cơ cấu. Các ngân hàng cần thường xuyên đánh giá khả năng phục hồi của khách hàng, cập nhật mức độ rủi ro và có biện pháp kiểm soát phù hợp, qua đó kịp thời xử lý, thu hồi các khoản nợ đến hạn, nợ quá hạn, ngăn ngừa nguy cơ chuyển thành nợ xấu.

Với những tổ chức tín dụng có quy mô và tốc độ gia tăng nợ xấu ở mức cao, NHNN yêu cầu theo dõi, quản lý chặt chẽ các khoản cấp tín dụng và chủ động rà soát, đánh giá nguyên nhân nợ xấu tăng cao để có giải pháp xử lý kịp thời, bảo đảm an toàn hoạt động.

Bên cạnh đó, các ngân hàng phải tuân thủ đầy đủ quy định về phân loại nợ, trích lập dự phòng, phản ánh trung thực chất lượng tín dụng, không để xảy ra tình trạng che giấu nợ xấu hoặc chậm ghi nhận rủi ro. NHNN yêu cầu các tổ chức tín dụng bảo đảm trích lập dự phòng rủi ro đầy đủ, kịp thời; xây dựng kế hoạch tăng cường năng lực tài chính, nâng cao tỷ lệ bao phủ nợ xấu và đẩy mạnh thu hồi, xử lý nợ xấu.

NHNN đồng thời yêu cầu các tổ chức tín dụng kiểm soát chặt hoạt động cấp tín dụng đối với những lĩnh vực tiềm ẩn rủi ro, khách hàng và nhóm khách hàng có dư nợ lớn; đa dạng hóa danh mục tín dụng và sớm nhận diện các rủi ro tập trung tín dụng.

Đặc biệt, các tổ chức tín dụng phải tăng cường kiểm soát chất lượng thẩm định, phê duyệt tín dụng và quản lý tài sản bảo đảm; định giá tài sản bảo đảm sát với giá trị thị trường, thường xuyên cập nhật giá trị và chủ động xử lý khi giá trị tài sản bảo đảm suy giảm nhằm bảo đảm khả năng thu hồi nợ, hạn chế tổn thất khi rủi ro phát sinh.

Theo NHNN, từ nay đến cuối năm 2026, đối với các tổ chức tín dụng không tuân thủ và không thực hiện nghiêm chỉ đạo về lãi suất hoặc có hành vi cạnh tranh không lành mạnh gây bất ổn thị trường, ngoài việc xử lý theo quy định pháp luật, NHNN có thể xem xét lại chỉ tiêu tăng trưởng tín dụng trong thời gian còn lại của năm 2026 và giao chỉ tiêu tăng trưởng tín dụng thấp trong năm 2027; đồng thời yêu cầu thực hiện một hoặc một số tỷ lệ bảo đảm an toàn cao hơn mức quy định.