Cuộc "nội chiến" của bóng đá Tây Ban Nha: El Clasico vì “chính nghĩa thể thao”

Hơn 2 tuần nữa, trận El Clasico lượt đi mới diễn ra nhưng đã được hâm nóng từ tháng 6, khi Real Madrid gửi tập tài liệu 50 nghìn trang tố cáo Barcelona tới UEFA, liên quan đến vụ án Negreira được khởi xướng năm 2023.

Trọng tâm của vụ việc là các khoản thanh toán trị giá 7,3 triệu euro từ đội bóng xứ Catalunya cho cựu phó chủ tịch Ủy ban kĩ thuật trọng tài (CTA) Jose Negreira thuộc LĐBĐ Hoàng gia Tây Ban Nha trong khoảng thời gian từ năm 2001 đến 2018.

Tham nhũng hay không?

Vụ án Negreira không bắt đầu từ một cuộc điều tra dàn xếp tỉ số của cảnh sát, mà bắt nguồn từ một cuộc kiểm tra thuế định kỳ của Cơ quan thuế Tây Ban Nha đối với công ty DASNIL 95 SL của ông Negreira.

Trong đó, có khoản tiền 7,3 triệu euro công ty của Negreira và con trai nhận được từ Barca cho công tác tuyển trạch và báo cáo kĩ thuật về trọng tài, nhưng không hề khai báo nộp thuế đầy đủ. Ngay lập tức, Real tố cáo đây là bằng chứng đanh thép nhất cho thấy sự mờ ám làm ảnh hưởng đến tính toàn vẹn của các giải đấu. Họ lập luận rằng nếu đây là dịch vụ tư vấn trọng tài minh bạch và hợp pháp, thì tại sao ông Negreira phải tìm cách giấu giếm, trốn thuế và không lưu lại sổ sách kế toán một cách đúng luật.

Việc trốn thuế chứng minh thực chất đây là "tiền đen" được dùng cho mục đích bất chính và là hành vi tham nhũng thể thao. Trong khi đó, phía đội bóng xứ Catalunya lập luận rằng, sai phạm về thuế và nghĩa vụ khai báo hoàn toàn là lỗi từ phía công ty và cá nhân Negreira, chứ không phải lỗi của CLB. Barcelona khẳng định có hạch toán các khoản chi này trong sổ sách nội bộ của CLB dưới dạng chi phí thuê tư vấn ngoài, do đó họ không hề che giấu dòng tiền.

Vào năm 2023, UEFA đã mở thủ tục điều tra sơ bộ và vẫn tiếp tục đến nay, điều tương tự ở xứ đấu bò. Cơ quan cao nhất của bóng đá châu Âu chờ đợi phán quyết hình sự chính thức từ hệ thống tư pháp Tây Ban Nha. Nhưng những cáo buộc hối lộ trọng tài từ phía Real bị bác bỏ vào năm 2024 với lý do Negreira không thể bị coi là công chức nhà nước xét theo quy định pháp luật đối với tội danh đó, nhưng cuộc điều tra vẫn tiếp diễn với cáo buộc tham nhũng trong thể thao.

Minh bạch hay không?

Các tài liệu Negreira cung cấp cho Barcelona được chia thành 2 dạng chính đi kèm định dạng số hóa bao gồm hồ sơ trước trận đấu, thường dài khoảng 10 trang, phân tích chi tiết về trọng tài chính được phân công bắt trận đấu sắp tới của Barcelona, các phân tích sau trận đấu. Các tài liệu tập trung vào các khía cạnh chuyên môn và hành vi của trọng tài, bao gồm hồ sơ cá nhân, thể lực, tâm lý, cách di chuyển và khả năng chịu áp lực từ cổ động viên và cầu thủ. Bên cạnh đó là những chi tiết liên quan xu hướng thổi phạt đền, mức độ nghiêm khắc đối với các lỗi hành vi, phản ứng, tỉ lệ rút thẻ phạt. Từ đó, họ đưa ra mẹo ứng xử cho các cầu thủ Barca.

Real xoáy sâu vào chất lượng sơ sài của tài liệu và sự phi lý của mức giá và lập luận rằng, Barca chi tiêu hàng triệu euro cho những báo cáo có nhiều lỗi chính tả và thông tin rất cơ bản là điều không tưởng, từ đó củng cố nghi vấn các báo cáo này chỉ là vỏ bọc hợp thức hóa dòng tiền nhằm mua chuộc sự ảnh hưởng chính trị trong Ủy ban trọng tài. Barca chứng minh dịch vụ này có thật và hoàn toàn mang tính chuyên môn, điều mà các câu lạc bộ lớn khác cũng thực hiện phổ biến trong bóng đá chuyên nghiệp. Các HLV của đội trong khoảng thời gian này là Valverde hay Enrique khai trước tòa rằng, các báo cáo kĩ thuật dạng này rất bình thường.

Đội lập luận rằng việc lưu trữ đầy đủ hàng trăm trang báo cáo và đĩa DVD này là bằng chứng đanh thép cho thấy Barca chi tiền cho một công việc tư vấn thực tế, chứ không phải hối lộ, giấu giếm. Đồng thời, họ khẳng định, đội không mua chuộc trọng tài để thắng trận mà mua tài liệu thể thao để tối ưu hóa chiến lược thi đấu.