thethaovanhoa.vn

Thay khớp háng SuperPath giúp phục hồi sớm

Lan Hương 21/09/2026 12:22 GMT+7

Phẫu thuật thay khớp háng từng được mặc định là một cuộc đại phẫu mất máu nhiều, đòi hỏi thời gian thực hiện lâu và quá trình phục hồi chức năng kéo dài. Tuy nhiên, quan niệm này đang dần thay đổi nhờ các phương pháp tiếp cận ít xâm lấn. Nổi bật trong số đó là kỹ thuật SuperPath, một đường mổ không cắt cơ giúp người bệnh có thể tập đi chỉ sau 6 - 24 giờ sau mổ mà không làm phát sinh thêm gánh nặng tài chính.

Phẫu thuật thay khớp háng từng được mặc định là một cuộc đại phẫu mất máu nhiều, đòi hỏi thời gian thực hiện lâu và quá trình phục hồi chức năng kéo dài. Tuy nhiên, quan niệm này đang dần thay đổi nhờ các phương pháp tiếp cận ít xâm lấn. Nổi bật trong số đó là kỹ thuật SuperPath, một đường mổ không cắt cơ giúp người bệnh có thể tập đi chỉ sau 6 - 24 giờ sau mổ mà không làm phát sinh thêm gánh nặng tài chính.

Thay khớp háng không cắt cơ SuperPath giúp phục hồi sớm, không tăng chi phí - Ảnh 1.

Phương pháp SuperPath mang đến trải nghiệm nhẹ nhàng cho người bệnh. Ảnh: NVCC

Cuộc cách mạng từ đường mổ bảo tồn cơ

Khác với đường mổ phía sau truyền thống thường phải mở bao khớp sau và cắt vào khối cơ (có thể gây đau đớn, chậm hồi phục và tăng nguy cơ trật khớp), SuperPath tiếp cận khớp háng từ phía trên thông qua việc tách các lớp cơ. 

Điểm ưu việt của phương pháp này là các nhóm gân cơ xung quanh hoàn toàn không bị đứt hay cắt bỏ, đồng thời bao khớp phía trên được khâu phục hồi gần như hoàn toàn sau khi thay khớp nhân tạo. Nhờ việc bảo tồn nguyên vẹn các lớp giải phẫu, tỷ lệ chảy máu và nhu cầu truyền máu trong phẫu thuật giảm đi đáng kể. 

Hơn thế, việc phục hồi bao khớp giúp tăng cường sự vững chắc, duy trì cảm giác nhận biết không gian của khớp nhân tạo và cho phép thực hiện các động tác mà trước đây được coi là chống chỉ định với đường mổ phía sau như ngồi xổm, ngồi khoanh chân.

ThS.BS Đỗ Vũ Anh chuyên gia về chấn thương chỉnh hình và y học thể thao cho biết kỹ thuật SuperPath hoàn toàn không làm tăng chi phí phẫu thuật so với các phương pháp thông thường. 

Bộ khớp háng được sử dụng để cấy ghép vẫn là loại tiêu chuẩn; do đó, chi phí phát sinh chủ yếu nằm ở giá trị vật tư khớp nhân tạo chứ không phụ thuộc vào đường mổ. Những chi phí thuộc phạm vi bảo hiểm vẫn được Bảo hiểm y tế chi trả theo đúng quy định hiện hành.

Phục hồi nhanh chóng qua các ca lâm sàng phức tạp

Khả năng phục hồi của SuperPath được minh chứng rõ nét qua nhiều ca bệnh đặc thù. Trường hợp đầu tiên là một nam bệnh nhân 66 tuổi, có tiền sử bại liệt từ nhỏ khiến gân Achilles co rút, chân phải teo yếu và đã phải phẫu thuật đóng cứng khớp cổ chân ở tư thế vuông góc 90 độ. Mọi sinh hoạt và di chuyển của bệnh nhân đều phụ thuộc hoàn toàn vào chân trái, nhưng chân trái lại bị thoái hóa khớp háng nặng có chỉ định thay khớp. 

ThS.BS Đỗ Vũ Anh chia sẻ, áp lực lớn nhất đối với kíp mổ là phải phục hồi hoàn hảo chức năng của bên chân chịu lực duy nhất này. Kết quả, nhờ bảo tồn cơ, bệnh nhân có thể đứng dậy đi lại bằng khung chỉ khoảng 12 tiếng sau mổ, xuất viện sau 3 ngày và tự bước đi không cần khung hỗ trợ sau đúng 1 tuần.

Một ca phẫu thuật khác đòi hỏi độ chính xác cao là nữ giáo viên 45 tuổi. Chị bị gãy cổ xương đùi nhưng không can thiệp y tế mà tự đi bó lá suốt 2-3 năm, dẫn đến biến chứng hoại tử chỏm xương đùi và khiến chân trái bị ngắn đi 3 cm. 

Do thể trạng người bệnh thấp bé, ống tủy xương đùi cực kỳ hẹp, các bác sĩ đã phải đo đạc rất kỹ, chuẩn bị nhiều kích thước chuôi khớp chuyên biệt nhằm đảm bảo độ vững, tránh nguy cơ làm gãy xương, đồng thời tính toán để khôi phục lại tương đối chiều dài giữa hai chân.

Thực tế, với các ca bệnh hoại tử chỏm xương đùi thông thường, ca mổ chỉ diễn ra trong khoảng 1 tiếng đồng hồ và bệnh nhân đã có thể bắt đầu tập đi khung ngay trong chiều cùng ngày.

Nâng cao chất lượng sống và khả năng vận động thể thao

Quá trình chăm sóc hậu phẫu của phương pháp SuperPath mang đến trải nghiệm nhẹ nhàng cho người bệnh. Thay vì khâu da thông thường, vết mổ được dán bằng keo sinh học thẩm mỹ. Như trường hợp bệnh nhân Hoàng Thị Bích hay bệnh nhân Bùi Hoài An, y lệnh chăm sóc tại nhà rất đơn giản: bệnh nhân không cần thay băng, không cần cắt chỉ. 

Người bệnh được kê phác đồ thuốc uống tiêu chuẩn, dặn dò chăm sóc, tập đi bằng khung chữ U và tái khám sau 10 - 15 ngày. Việc dùng keo dán sinh học cũng cho phép bệnh nhân tắm rửa và vệ sinh cá nhân bình thường chỉ sau vài ngày kiêng nước, giảm thiểu sự khó chịu đáng kể trong thời tiết nóng bức.

Về dài hạn, phương pháp này mở ra cơ hội trở lại với thể thao. ThS.BS Vũ Anh khẳng định, với sự phục hồi cơ bắp tốt, người bệnh hoàn toàn có thể tập luyện các môn như chạy bộ, bơi lội hay yoga. Thậm chí, nhiều báo cáo ở nước ngoài ghi nhận bệnh nhân có thể tham gia các môn vận động mạnh hơn như bóng rổ hay bóng đá ở cấp độ không chuyên nghiệp, với điều kiện duy trì cường độ phù hợp để bảo vệ tuổi thọ của khớp nhân tạo.

Vết sẹo phẫu thuật của bệnh nhân và hình ảnh chụp X-quang của bệnh nhân 

3 tháng sau phẫu thuật. Ảnh:  NVCC

Lựa chọn đường mổ: Tối ưu thay vì "tuyệt đối hóa"

Dù sở hữu nhiều điểm ưu việt, y học hiện đại không có đường mổ nào là tốt tuyệt đối cho mọi tình huống. Theo các chuyên gia, SuperPath gặp nhiều hạn chế khi áp dụng cho các ca phẫu thuật thay lại khớp háng, hoặc bệnh nhân có biến dạng khớp phức tạp, thoái hóa kéo dài, chấn thương cũ. Bên cạnh đó, các đường mổ như DAA (trực tiếp phía trước) hay ABMS cũng sẽ có những lợi thế riêng tùy thuộc vào từng trường hợp bệnh lý cụ thể.

Dù vậy, nếu quá trình thực hiện SuperPath gặp trở ngại, phẫu thuật viên hoàn toàn có thể chủ động kéo dài vết rạch để chuyển đổi sang đường tiếp cận phía sau truyền thống một cách an toàn.

Bất kỳ kỹ thuật ít xâm lấn nào cũng có những thách thức ban đầu về góc độ quan sát. Tuy nhiên, với kinh nghiệm làm chủ kỹ thuật qua hàng trăm ca mổ thành công, ThS.BS Vũ Anh khẳng định các phương pháp bảo tồn cơ đang dần trở thành xu hướng tất yếu trong phẫu thuật chấn thương chỉnh hình, mang lại khả năng phục hồi chức năng vận động tốt nhất cho người bệnh.

Bản quyền © Báo điện tử Thể thao & Văn hóa - TTXVN