Để thương hiệu Hà Nội trở thành nguồn lực phát triển

Xây dựng thương hiệu Hà Nội trong kỷ nguyên số đặt ra yêu cầu chuyển từ quảng bá những giá trị sẵn có sang kiến tạo hình ảnh Thủ đô trong tương lai. Trong đó, truyền thông cần góp phần chuyển hóa các giá trị lịch sử, văn hóa, con người thành sức hấp dẫn, năng lực cạnh tranh của thành phố và sức mạnh mềm quốc gia.

Đó là vấn đề trọng tâm được đặt ra tại Hội thảo khoa học "Hà Nội trong kỷ nguyên số: Kể chuyện sáng tạo, kiến tạo hình ảnh, nâng tầm vị thế", diễn ra chiều 14/9 tại Hà Nội. Hội thảo do Trường Đại học Khoa học xã hội và Nhân văn (ĐHQGHN) và Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Hà Nội tổ chức, nhằm đóng góp luận cứ, ý tưởng và giải pháp xây dựng Đề án "Truyền thông quảng bá thương hiệu, hình ảnh Thủ đô Hà Nội giai đoạn 2026 - 2030, tầm nhìn đến năm 2045".

Việc xây dựng đề án được triển khai trong khuôn khổ thực hiện Chương trình hành động số 08-CTr/TU ngày 17/3/2026 của Thành ủy Hà Nội về việc thực hiện Nghị quyết số 80-NQ/TW ngày 7/1/2026 của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam.

Kiến tạo hình ảnh Hà Nội trong tầm nhìn quốc gia

Phát biểu đề dẫn hội thảo, PGS-TS Đặng Thị Thu Hương (Phó Hiệu trưởng Trường Đại học Khoa học xã hội và Nhân văn, ĐHQGHN) cho biết, Chiến lược truyền thông quảng bá hình ảnh Việt Nam ra nước ngoài giai đoạn 2026 - 2030, tầm nhìn đến năm 2045, được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt tại Quyết định số 173/QĐ-TTg ngày 27/1/2026 đặt ra định hướng truyền thông đối ngoại phải góp phần khẳng định vị thế, uy tín, bản sắc và năng lực cạnh tranh quốc gia.

Chiến lược đề ra mục tiêu đến năm 2045, Việt Nam trở thành quốc gia có thương hiệu và hình ảnh mạnh mẽ hàng đầu châu Á; phấn đấu nằm trong Top 3 ASEAN và Top 30 thế giới về Chỉ số Sức mạnh mềm quốc gia (Soft Power Index); đón khoảng 70 triệu lượt khách quốc tế mỗi năm, thu hút hiệu quả vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài chất lượng cao, góp phần thực hiện mục tiêu trở thành nước phát triển, có thu nhập cao. Trong tầm nhìn này, thương hiệu Hà Nội cần được nhìn nhận trong quan hệ với sức mạnh mềm và vị thế Việt Nam.

Theo PGS Hương, Hà Nội phải được nhìn nhận không chỉ là một địa phương, mà là một thành tố đặc biệt quan trọng cấu thành hình ảnh và thương hiệu Việt Nam. Bởi Hà Nội không chỉ là một đô thị. Hà Nội là Thủ đô, là biểu tượng quốc gia, là nơi hội tụ và kết tinh những giá trị đặc sắc của lịch sử, văn hóa và con người Việt Nam, nơi hiện diện những giá trị tiêu biểu của đất nước và cũng là nơi Việt Nam giao tiếp với thế giới.

"Vì vậy, một Hà Nội có hình ảnh đẹp, bản sắc, hấp dẫn và có sức cạnh tranh quốc tế sẽ góp phần làm nên một Việt Nam có hình ảnh đẹp, có sức hấp dẫn và có sức mạnh mềm lớn hơn" - bà Hương nhấn mạnh - "Đây chính là lý do chúng ta cần nhìn nhận chiến lược truyền thông quảng bá thương hiệu, hình ảnh Hà Nội không đơn thuần là một chiến lược truyền thông đô thị, mà là một bộ phận của chiến lược phát triển văn hóa, du lịch, kinh tế, đối ngoại và sức mạnh mềm của quốc gia".

Chuyên gia này cũng cho biết, Hà Nội có một tài sản vô cùng quý giá để xây dựng thương hiệu. Đó là chiều sâu lịch sử, bề dày văn hóa và những giá trị đặc sắc của con người Hà Nội, là vị thế của Thủ đô của một trong những quốc gia có nền kinh tế tăng trưởng nhanh nhất thế giới.

"Hà Nội có hơn một nghìn năm lịch sử. Hà Nội có Hoàng thành Thăng Long, Văn Miếu Quốc Tử Giám, phố cổ, các làng nghề, những di sản văn hóa vật thể và phi vật thể; có nghệ thuật, ẩm thực, kiến trúc, cảnh quan và một đời sống văn hóa phong phú, có nhiều tiềm năng động lực thúc đẩy phát triển kinh tế" - bà Hương dẫn chứng.

Tuy nhiên, theo chuyên gia, trong kỷ nguyên số, có di sản, có tiềm năng thôi chưa đủ. Nếu thiếu cách kể hấp dẫn, có chiều sâu và phù hợp với ngôn ngữ truyền thông đương đại, những giá trị ấy khó chuyển hóa thành sức mạnh thương hiệu. Yêu cầu đặt ra là kết nối tài nguyên lịch sử, văn hóa, con người với những thành tựu phát triển kinh tế - xã hội, để hình ảnh Thủ đô thể hiện được cả chiều sâu và sức sống hiện tại.

"Chúng ta cần chuyển từ "quảng bá những gì Hà Nội có" sang "kiến tạo hình ảnh Hà Nội mà chúng ta mong muốn trong tương lai" - PGS Hương đề xuất. Cùng với đó là chuyển từ những thông điệp đơn lẻ sang một câu chuyện lớn, nhất quán, có sức sống; từ tư duy "nói về Hà Nội" sang "cùng nhau kể câu chuyện Hà Nội".

Sự chuyển đổi này gắn với thay đổi trong vai trò của các chủ thể truyền thông. Ở đây, chính quyền không còn là chủ thể duy nhất tạo dựng hình ảnh thành phố. Báo chí, thiết chế văn hóa, trường đại học, doanh nghiệp, nghệ sĩ, nhà sáng tạo nội dung, người dân và du khách đều có thể tham gia. Vì vậy, cần xây dựng một hệ sinh thái truyền thông đa chủ thể, đa nền tảng, trong đó mỗi người đóng góp một góc nhìn, câu chuyện, trải nghiệm, cùng hướng tới hình ảnh Hà Nội thống nhất về giá trị cốt lõi.

Từ đó, theo các chuyên gia có ba vấn đề được đặt ra cho quá trình truyền thông quảng bá thương hiệu, hình ảnh Thủ đô Hà Nội: Xác lập những giá trị cốt lõi làm nên bản sắc thương hiệu Hà Nội; lựa chọn câu chuyện và phương thức sáng tạo để chuyển tài nguyên thành sức mạnh mềm; xác định sự đóng góp của thương hiệu vào sức hấp dẫn, năng lực cạnh tranh và mục tiêu phát triển kinh tế hai con số giai đoạn 2026 - 2030 của Thủ đô, cũng như sức mạnh mềm Việt Nam đến năm 2045. Đây cũng là cơ sở để xem xét hiệu quả truyền thông trong mối quan hệ với yêu cầu phát triển.

Định vị bản sắc, mở rộng sức lan tỏa

Từ phía cơ quan xây dựng đề án, bà Nguyễn Thị Mai Hương (Phó Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Hà Nội) gợi mở các trụ cột giá trị đặc trưng định vị thương hiệu Hà Nội như: Thành phố nghìn năm văn hiến; Thành phố vì hòa bình, Thành phố sáng tạo, Thành phố học tập toàn cầu. Đặc biệt, việc Hà Nội được UNESCO ghi danh vào Mạng lưới các thành phố sáng tạo toàn cầu trong lĩnh vực thiết kế sáng tạo đã mở ra cơ hội quan trọng để xây dựng thương hiệu quốc tế cho Thủ đô theo hướng hiện đại nhưng vẫn giàu bản sắc.

Với mục tiêu "Xây dựng và định vị thương hiệu, hình ảnh Hà Nội là đô thị "Văn hiến - Văn minh - Hiện đại - Hạnh phúc", thành phố sáng tạo, xanh và giàu bản sắc thông qua hoạt động truyền thông quảng bá chuyên nghiệp, hiện đại và đa nền tảng; qua đó nâng cao vị thế và sức hấp dẫn quốc tế của Thủ đô, khẳng định vai trò là trung tâm chính trị - hành chính quốc gia và trung tâm lớn về văn hóa, đối ngoại, hội nhập quốc tế của Việt Nam, đồng thời phát huy sức mạnh mềm phục vụ phát triển du lịch, công nghiệp văn hóa và kinh tế sáng tạo trong giai đoạn hiện nay", Hà Nội đặt ra yêu cầu cao đối với việc xây dựng Đề án "Truyền thông quảng bá thương hiệu, hình ảnh Thủ đô Hà Nội giai đoạn 2026 - 2030, tầm nhìn đến năm 2045".

Để hiện thực hóa những mục tiêu này, bà Mai Hương đề xuất bốn yêu cầu cần được bảo đảm xuyên suốt quá trình xây dựng đề án: tính toàn diện và đồng bộ, tính bản sắc, tính quốc tế và tính hiện đại. Đây là cơ sở để kết nối sự tham gia của các chủ thể, gìn giữ những giá trị đặc trưng của Thủ đô và lựa chọn nội dung, phương thức truyền thông phù hợp với công chúng trong nước, quốc tế.

Trước hết, tính toàn diện và đồng bộ, huy động được cả hệ thống chính trị, các ngành, các hiệp hội, doanh nghiệp và nhân dân Thủ đô trong việc sử dụng thương hiệu Hà Nội để truyền thông, quảng bá hình ảnh Hà Nội, theo đó mỗi người dân là một đại sứ thương hiệu Hà Nội, mỗi sản phẩm, dịch vụ được cung cấp là hình ảnh và là niềm tự hào của người dân Thủ đô.

Cùng với đó, yêu cầu về tính bản sắc đòi hỏi việc quảng bá thương hiệu và hình ảnh Hà Nội phải gắn với nâng cao trách nhiệm của các tập thể, cá nhân trong việc giữ gìn nét đẹp văn hóa, lịch sử, nâng cao chất lượng hàng hóa, sản phẩm, dịch vụ của Thủ đô.

Về tính quốc tế, cần xây dựng bộ nhận diện thương hiệu, hình ảnh Hà Nội, tạo bước đổi mới - truyền thông quảng bá những gì thế giới và bạn bè trong nước cần và muốn biết về Hà Nội; các tiềm năng, lợi thế đặc thù, vượt trội của Thủ đô; qua đó, hỗ trợ cho các hoạt động ngoại giao, du lịch, hợp tác, thu hút đầu tư nước ngoài, nâng cao lợi thế cạnh tranh của Hà Nội và Việt Nam, phục vụ phát triển kinh tế - xã hội của Thủ đô và đất nước.

Trong khi đó tính hiện đại cần được thể hiện ở việc ứng dụng khoa học công nghệ, đẩy mạnh chuyển đổi số phục vụ công tác truyền thông quảng bá hình ảnh Thủ đô Hà Nội (đa phương tiện, đa nền tảng mới, có sự tương tác, hệ thống mở...). Phát huy hiệu quả các kênh truyền thông quảng bá, đa dạng hóa các nền tảng công nghệ; xác định rõ đối tượng mục tiêu và các loại hình truyền thông phù hợp. Việc truyền thông quảng bá phải được thực hiện cả trong nước và quốc tế, trên báo chí và các nền tảng mạng xã hội, xuyên biên giới bằng nhiều ngôn ngữ hướng tới nhiều nhóm đối tượng, mục tiêu đa dạng.

Những yêu cầu này gắn việc xây dựng thương hiệu với trách nhiệm gìn giữ văn hóa, chất lượng sản phẩm, dịch vụ và khả năng kết nối công chúng. Hình ảnh Hà Nội trong tương lai vì thế cần được bồi đắp ngay từ những giá trị thành phố tạo ra hôm nay. Khi mỗi người dân có thể góp một câu chuyện từ chính đời sống của mình, thương hiệu Thủ đô sẽ có thêm chiều sâu và sức sống để lan tỏa.