Những trận động đất gây thiệt hại nghiêm trọng trên thế giới

Ngày 10/8/2026, một trận động đất có độ lớn 7,4 đã làm rung chuyển Colombia, gây hậu quả nghiêm trọng, với hơn 130 người thiệt mạng và hàng chục nghìn công trình bị hư hại.

Đài phát thanh Caracol ngày 11/8 dẫn số liệu mới nhất của Chính phủ Colombia, cho biết số người thiệt mạng trong cơn địa chấn này đã lên tới 132 người, trong khi 570 người bị thương. Theo các báo cáo mới nhất, trận động đất đã làm hư hại 1.575 công trình nhà ở, trong đó 61 công trình bị phá hủy hoàn toàn. Ngoài nhà dân, thiệt hại còn được ghi nhận tại 18 cơ sở y tế, 52 cơ sở giáo dục, 18 đoạn đường và 7 sân bay. Pereira và một số khu vực thuộc vùng Coffee Axis, cùng các tỉnh Valle del Cauca và Choco, được đánh giá là những nơi chịu ảnh hưởng nghiêm trọng nhất.

Theo Giám đốc Cơ quan Địa chất Colombia (SGC) Julio Fierro Morales, đây là trận động đất mạnh nhất được ghi nhận tại quốc gia này trong vòng một thập kỷ qua. Tâm chấn nằm ở San José del Palmar, thuộc tỉnh Chocó, Tây Bắc Colombia, cách thủ đô Bogotá khoảng 280 km về phía Tây. Dư chấn của trận động đất cũng được cảm nhận thấy ở một số khu vực của nước láng giềng Venezuela, Ecuador và Panama.

Trước tình hình trên, Chính phủ Colombia đã tuyên bố thảm họa cấp quốc gia, đồng thời điều các lực lượng cứu hộ tới những khu vực chịu ảnh hưởng nặng nề nhất. Các đội tìm kiếm và cứu nạn được triển khai từ Bogota, Envigado, Yopal và Medellin nhằm hỗ trợ công tác cứu hộ tại hiện trường.

Cộng đồng quốc tế đã nhanh chóng lên tiếng bày tỏ sự ủng hộ đối với Colombia sau thảm kịch này. Giới chức Mỹ, El Salvador, Guatemala, Chile và Ecuador đã gửi lời chia buồn và sẵn sàng điều động lực lượng cứu hộ, nhân viên y tế cùng vật tư đến hỗ trợ Colombia khắc phục hậu quả.

Chính phủ Mỹ đã công bố gói viện trợ khẩn cấp trị giá 15,5 triệu USD dành cho Colombia. Chủ tịch Ủy ban châu Âu Ursula von der Leyen tuyên bố Liên minh châu Âu sẵn sàng cung cấp thêm hỗ trợ cho Colombia…

Những trận động đất gây thiệt hại nghiêm trọng trên thế giới

- Venezuela, tháng 6/2026 (động đất kép độ lớn 7,2 và 7,5):

Ngày 24/6/2026, hai trận động đất có độ lớn 7,2 và 7,5 đã làm rung chuyển thủ đô Caracas và bang ven biển La Guaira, khiến nhiều khu dân cư bị tàn phá, hàng loạt tòa nhà cao tầng đổ sập hoặc hư hại nghiêm trọng. Đây được xem là một trong những thiên tai nghiêm trọng nhất tại Venezuela trong nhiều thập kỷ qua.

Tính đến ngày 11/8/2026, con số thiệt hại của trận động đất kép trên là 6.301 người thiệt mạng, gần 17.000 người bị thương và khoảng 200 tòa nhà đổ sập chủ yếu tại bang ven biển La Guaira, nơi chịu ảnh hưởng nặng nề nhất. Số người mất tích trong thảm họa động đất kép ở Venezuela ước tính lên tới 10.000 người.

- Myanmar, tháng 3/2025 (độ lớn 7,7):

Ngày 28/3/2025, một trận động đất độ lớn 7,7 đã làm rung chuyển Mandalay, miền Trung Myanmar với các cơn chấn động được cảm nhận ở Thái Lan, Lào, Trung Quốc, Bangladesh, Ấn Độ và Việt Nam. Trận động đất đã khiến ít nhất 3.689 người thiệt mạng và hơn 5.000 người bị thương.

- Afghanistan, tháng 10/2023 (độ lớn 6,2):

Ngày 7/10/2023, hai trận động đất có độ lớn 6,2 đã làm rung chuyển tỉnh Herat và các tỉnh miền Tây Afghanistan. Các động đất xảy ra cách thành phố Herat, thủ phủ của tỉnh Herat, khoảng 30 km về phía Tây Bắc, kéo theo 8 dư chấn mạnh. Số người thiệt mạng trong các trận động đất là hơn 1.000 người, hơn 2.400 người bị thương. Đây được xem là trận động đất gây thương vong nặng nề nhất ở Afghanistan trong hơn 2 thập kỷ qua.

- Maroc, tháng 9/2023 ( độ lớn 6,8):

Đêm ngày 8/9/2023 (giờ địa phương), một trận động đất có độ lớn 6,8 đã làm rung chuyển nhiều thành phố tại Maroc, san phẳng những ngôi làng trên các ngọn đồi của dãy núi Atlas. Trận động đất với tâm chấn tại dãy High Atlas, cách thành phố du lịch nổi tiếng Marrakech của Maroc 72 km về phía Tây Nam.

Đây được xem là trận động đất nghiêm trọng nhất trong nhiều thập kỷ qua tại Maroc, gây thiệt hại trên diện rộng. Hơn 2.800 người đã thiệt mạng và khoảng 2.500 người khác bị thương trong trận động đất trên.

- Thổ Nhĩ Kỳ và Syria, tháng 2/2023 (độ lớn 7,8):

Ngày 6/2/2023, trận động đất có độ lớn 7,8 tại Thổ Nhĩ Kỳ đã làm rung chuyển Thổ Nhĩ Kỳ cùng quốc gia láng giềng Syria, cướp đi sinh mạng của hơn 21.000 người, làm hàng chục nghìn người bị thương, đẩy nhiều người vào tình cảnh "màn trời chiếu đất" trong thời tiết lạnh giá của mùa đông. Trận động đất cũng khiến hàng nghìn tòa nhà bị sập và vô số công trình kiến trúc bị phá hủy, ảnh hưởng tới cuộc sống của khoảng 13 triệu người.

- Afghanistan, tháng 6/2022 (độ lớn 5,9):

Ngày 22/6/2022, một trận động đất có độ lớn 5,9 đã xảy ra tại Afghanistan khiến hơn 1.000 thiệt mạng, 3.000 người bị thương và 10.000 ngôi nhà bị phá hủy, đẩy hàng nghìn người vào cảnh "màn trời, chiếu đất". Tỉnh Paktika ở miền Đông Afghanistan là nơi chịu thiệt hại nặng nề nhất trong trận động đất trên.

- Haiti, năm 2021 (độ lớn 7,2):

Ngày 14/8/2021, một trận động đất có độ lớn 7,2 đã làm rung chuyển phía Tây Haiti, làm ít nhất 304 người thiệt mạng, hàng trăm người khác bị thương và mất tích, phá hủy khoảng hơn 1 nghìn ngôi nhà, nhà thờ, trường học, trung tâm y tế...

- Indonesia, năm 2018 (độ lớn 7,5):

Ngày 28/9/2018, một trận động đất có độ lớn 7,5 kéo theo sóng thần đã xảy ra ở thành phố Palu, nằm trên đảo Sulawesi của Indonesia, cướp đi sinh mạng của hơn 4.300 người. Trận động đất này còn "nuốt chửng" hàng nghìn ngôi nhà và các tài sản khác, phá hủy nhiều tàu đánh cá, các cửa hàng và hệ thống tưới tiêu,… của người dân nơi đây.

- Nepal, năm 2015 (độ lớn 7,8):

Ngày 25/4/2015, một trận động đất có độ lớn 7,8 đã xảy ra tại vùng Gorkha, ở giữa thủ đô Kathmandu và thành phố Pokhara của Nepal, cướp đi sinh mạng của khoảng 9.000 người và làm hư hại khoảng 1 triệu công trình ở quốc gia Nam Á này.

- Nhật Bản, năm 2011 (độ lớn 9,0):

Vào chiều ngày 11/3/2011, một trong những trận động đất lớn nhất trong lịch sử nhân loại đã xảy ra tại miền Đông Bắc Nhật Bản. Trong vòng 1 giờ xảy ra động đất, các thị trấn dọc bờ biển đều bị những đợt sóng khổng lồ san phẳng. Những ngọn sóng cao 4-5 m liên tiếp ập lên nhà cửa và những cánh đồng. Ở mức cao nhất, sóng thần tại Miyako, Iwate, được ước tính cao đến 40 m.

Thảm họa này đã xóa sổ nhiều thị trấn, cướp đi sinh mạng của gần 20.000 người. Số người bị thương là gần 2.400 và số người bị nhiễm phóng xạ là 190 người. Khoảng 100.300 ngôi nhà bị phá hủy hoàn toàn hoặc hư hại một phần do động đất và sóng thần.

Thảm họa đã gây ra các sự cố liên tiếp tại Nhà máy Điện hạt nhân Fukushima số 1 và 2, đồng thời khiến nhiều nhà máy điện hạt nhân khác phải ngừng hoạt động.

- Haiti, năm 2010 (độ lớn 7,0):

Ngày 12/1/2010, một trận động đất có độ lớn 7 và tâm chấn ở độ sâu khoảng 13km, kéo dài 55 giây, đã san phẳng hầu như toàn bộ thủ đô Port-Au-Prince của Haiti, làm hàng chục nghìn người thiệt mạng và khoảng 1,5 triệu người mất nhà ở. Số người chết trong trận động đất năm đó ước tính trong khoảng 46.000 đến hơn 300.000 người. Trận động đất đã để lại một hậu quả lâu dài hơn là khiến khoảng 4.000-6.000 người dân Haiti bị tàn tật vĩnh viễn và cho đến nay họ vẫn đang chật vật để khôi phục lại cuộc sống của mình.

- Trung Quốc, năm 2008 (độ lớn 8,0):

Một trận động đất có độ lớn 8,0 xảy ra ở tỉnh Tứ Xuyên, Trung Quốc, ngày 12/5/2008, làm 87.000 người thiệt mạng, và 10 triệu người mất nhà cửa, phá hủy hàng triệu công trình dân sinh và xã hội vì cơn giận dữ khủng khiếp của thiên nhiên. Dù tâm chấn ở tỉnh Tứ Xuyên nhưng cả Thượng Hải và Bắc Kinh đều cảm nhận thấy mặt đất rung chuyển khi động đất xảy ra. Đây là thảm họa lớn nhất của Trung Quốc sau trận động đất Đường Sơn năm 1976.

- Pakistan, năm 2005 ( độ lớn 7,6):

Ngày 8/10/2005, khu vực Kashmir của Pakistan phải hứng chịu một trận động đất có độ lớn 7,6, làm 80.000 người thiệt mạng, 4 triệu người mất nhà cửa. Tâm chấn của động đất ở thủ phủ Muzaffarabad của vùng Kashmir. Nhiều thị trấn trong khu vực chỉ còn lại là những đống đổ nát hoang tàn sau động đất kinh hoàng này.

- Indonesia, năm 2004 (độ lớn 9,3):

Năm 2004, một trận động đất có độ lớn 9,3 kéo theo sóng thần ở ngoài khơi đảo Sumatra, Tây Indonesia, đã cướp đi sinh mạng của 230.000 người ở các quốc gia ven bờ Ấn Độ Dương, trong đó có 168.000 người Indonesia. Đây là một trong những thảm họa thiên nhiên tàn khốc nhất lịch sử nhân loại. Trước đó không có cảnh báo về sóng thần khiến người dân không có thời gian để sơ tán, dù thời gian con sóng tấn công các châu lục cách nhau nhiều giờ. Theo Cơ quan Khảo sát Địa chất Mỹ (USGS), năng lượng khổng lồ tỏa ra từ trận động đất này được ví tương đương với năng lượng của 23.000 quả bom nguyên tử từng thả xuống Hiroshima, Nhật Bản.

- Ấn Độ, năm 2001 (độ lớn 7,9):

Ngày 26/1/2001, tại bang Gujarat, Tây Bắc Ấn Độ xảy ra trận động đất với cường độ mạnh 7,9, làm 20.000 người thiệt mạng, hơn 500 tòa nhà bị phá hủy hoàn toàn, các hệ thống cung cấp điện và điện thoại bị phá hủy trên diện rộng.

- Papua New Guinea, năm 1998, (độ lớn 7,0):

Ngày 17/7/1998, Papua New Guinea rung chuyển bởi hai trận động đất, mỗi trận đều có độ lớn 7. Hai trận động đất dưới đáy biển với cường độ 7 đã tạo ra 3 đợt sóng thần, làm chết ít nhất 2.100 người ở gần thị trấn Aitape trên bờ biển phía Bắc của Papua New Guinea, nơi được cho là nằm trong "vành đai lửa" Thái Bình Dương thường xảy ra động đất và núi lửa.

- Philippines, năm 1976 (độ lớn 7,9):

Chỉ sau nửa đêm 17/8/1976, một trận động đất có độ lớn 7,9 xảy ra gần các đảo Mindanao và Sulu của Philippines, gây sóng thần cao đến 5 m ở điểm cao nhất, cuốn trôi hàng nghìn người dân khi họ đang chìm trong giấc ngủ. Khoảng từ 5.000 đến 8.000 người đã thiệt mạng, khiến đây trở thành một trong những thảm họa thiên nhiên tồi tệ nhất lịch sử Philippines.

- Trung Quốc, năm 1976 (độ lớn 7,8):

Trận động đất có độ lớn 7,8 xảy ra ngày 28/7/1976, ở Đường Sơn, Trung Quốc, chỉ kéo dài 10 giây nhưng đã làm 500.000 người thiệt mạng. Đây được coi là trận động đất kép bởi cơn dư chấn xảy ra 16 tiếng sau cơn rung chuyển đầu tiên cũng mạnh 7,8 độ.

- Chile, năm 1960 (độ lớn 9,5):

Trận động đất có cường độ mạnh nhất từng xảy ra trên thế giới xuất hiện tại Chile ngày 22/5/1960. Gần 5.000 người thiệt mạng và bị thương, hơn 2 triệu người mất nhà cửa vì đợt thiên tai được ví như "cơn thịnh nộ của lòng đất". Sau động đất, sóng thần xuất hiện và tàn phá cảng Puerto Saavedra. Thảm họa gây thiệt hại khoảng 550 triệu USD cho Chile, trong khi 170 người ở Nhật Bản và Philippines thiệt mạng khi sóng thần tràn qua bờ biển các nước này. Một ngày sau, núi lửa Volcán Puyehue phun trào, tạo thành cột tro bụi 6.000 m và kéo dài thảm kịch thêm nhiều tuần sau đó…