Liên minh tình báo quyền lực nhất thế giới phát cảnh báo khẩn về rủi ro do AI

Các cơ quan an ninh hàng đầu thuộc liên minh tình báo Ngũ Nhãn (Five Eyes) gồm Mỹ, Anh, Australia, Canada và New Zealand vừa đồng loạt phát đi cảnh báo mạnh mẽ về những rủi ro ngày càng gia tăng từ trí tuệ nhân tạo (AI), cho rằng thế giới cần hành động khẩn cấp trước khi công nghệ này vượt xa khả năng kiểm soát của con người.

Trong tuyên bố chung công bố ngày 23/6, các cơ quan an ninh của liên minh được xem là mạng lưới chia sẻ tình báo quyền lực nhất thế giới nhận định tốc độ phát triển của AI hiện đang vượt xa quá trình xây dựng các cơ chế quản lý và bảo vệ an ninh. Các chuyên gia cảnh báo AI không còn đơn thuần là công nghệ của tương lai mà đã trở thành công cụ bị các nhóm tội phạm mạng và các thế lực thù địch khai thác để phục vụ những mục đích nguy hiểm.

Một trong những mối lo ngại lớn nhất là việc các mô hình ngôn ngữ lớn (LLM) ngày càng được sử dụng để tự động hóa quá trình viết mã độc. Điều này giúp những đối tượng có trình độ kỹ thuật hạn chế cũng có thể tạo ra các phần mềm tấn công mạng tinh vi, từ mã độc tống tiền cho đến các công cụ xâm nhập có khả năng vượt qua nhiều lớp bảo vệ truyền thống. Bên cạnh đó, công nghệ deepfake (giả mạo hình ảnh, giọng nói bằng AI) cũng được đánh giá đang phát triển với tốc độ đáng báo động. Những hình ảnh, video và giọng nói giả mạo do AI tạo ra hiện đã đạt mức độ chân thực rất cao, trở thành công cụ phục vụ các chiến dịch lừa đảo, đánh cắp thông tin hoặc phát tán thông tin sai lệch trên quy mô lớn.

Theo liên minh Ngũ Nhãn, nguy cơ không chỉ dừng lại ở lĩnh vực tội phạm mạng hay gian lận tài chính. AI còn có thể bị lợi dụng để thao túng dư luận, phát tán thông tin giả và can thiệp vào các tiến trình dân chủ, từ đó tạo ra những tác động trực tiếp đối với an ninh quốc gia của nhiều nước. Trước thực tế đó, 5 quốc gia đã đưa ra hàng loạt khuyến nghị khẩn cấp nhằm giảm thiểu các nguy cơ từ AI. Trọng tâm của các đề xuất là chuyển từ cách tiếp cận "xử lý sau sự cố" sang mô hình "phòng ngừa chủ động". Liên minh kêu gọi các tập đoàn công nghệ lớn phải chịu trách nhiệm cao hơn đối với các sản phẩm AI do mình phát triển. Theo đó, các biện pháp bảo vệ an ninh mạng cần được tích hợp ngay từ giai đoạn thiết kế hệ thống, thay vì chỉ được bổ sung sau khi sản phẩm đã đưa vào sử dụng. Các cơ quan an ninh cũng nhấn mạnh tầm quan trọng của việc tăng cường chia sẻ dữ liệu và thông tin tình báo theo thời gian thực giữa khu vực công và khu vực tư nhân nhằm phát hiện sớm các lỗ hổng bảo mật liên quan đến AI.

Đại diện Trung tâm An ninh mạng Australia (ACSC) cảnh báo thế giới đang đứng trước một bước ngoặt quan trọng trong lịch sử phát triển công nghệ. Theo cơ quan này, nếu các quốc gia không nhanh chóng xây dựng các tiêu chuẩn an ninh toàn cầu đối với AI, nhân loại có thể phải đối mặt với nguy cơ internet bị thao túng bởi những thuật toán ngày càng phức tạp và khó kiểm soát.

Khép lại tuyên bố, liên minh Ngũ Nhãn cho rằng khoảng thời gian để hành động đang thu hẹp nhanh chóng. Các cơ quan an ninh nhận định việc thiết lập những hàng rào bảo vệ đối với AI ngay từ bây giờ là điều cần thiết để ngăn chặn nguy cơ xảy ra một cuộc khủng hoảng an ninh mạng quy mô toàn cầu trong tương lai.